Cultuur en diversiteit
1 Jodendom............................................................................................................................................3
1.1 Wat is het Jodendom?..................................................................................................................3
1.2 Diversiteit in beleving...................................................................................................................3
1.3 Riten en gewoonten.....................................................................................................................4
1.3.1 Het gebed..............................................................................................................................4
1.3.2 Kledij......................................................................................................................................5
1.3.3 Voedingsgewoonten of kosjer-wetten...................................................................................6
1.3.4 Rustdag of Sjabbat.................................................................................................................7
1.4 Levensfasen..................................................................................................................................8
1.4.1 De besnijdenis........................................................................................................................8
1.4.2 Overlijden en begraven..........................................................................................................8
2 Islam..................................................................................................................................................10
2.1 Terminologie...............................................................................................................................10
2.2 Situering......................................................................................................................................10
2.2.1 Tijdslijn.................................................................................................................................11
2.2.2 Moslimdiversiteit.................................................................................................................11
2.3 Inhoudelijke leer.........................................................................................................................11
2.3.1 5 zuilen waarop de islam gevestigd is..................................................................................11
2.4 Andere voorschriften..................................................................................................................15
2.4.1 Spijswetten..........................................................................................................................15
2.4.2 Het offerfeest.......................................................................................................................15
2.4.3 Het sterven en het hiernamaals...........................................................................................16
3 Armoede............................................................................................................................................17
3.1 Wat is armoede?.........................................................................................................................17
3.2 Niet op eigen kracht uit armoede?.............................................................................................17
3.3 Het armoedeweb........................................................................................................................17
3.4 Is armoede gelijk verdeeld?........................................................................................................18
3.5 Hoe komt het dat armoede bestaat in een rijk land?.................................................................18
3.5.1 Individueel schuldmodel......................................................................................................18
3.5.2 Maatschappelijk schuldmodel.............................................................................................19
3.5.3 Individueel ongevalmodel....................................................................................................19
3.5.4 Maatschappelijk ongevalmodel...........................................................................................20
3.6 Armoede is een structureel probleem en verdient een structurele aanpak...............................20
3.7 Samen tegen armoede op alle levensdomeinen.........................................................................21
1
, 3.7.1 Inkomen...............................................................................................................................21
3.8 Wonen........................................................................................................................................21
3.8.1 Crisis aan de onderkant.......................................................................................................21
3.8.2 Discriminatie op de woonmarkt...........................................................................................22
3.9 Werk...........................................................................................................................................22
3.9.1 Werk is meer dan een loon..................................................................................................22
3.9.2 Last in, first out....................................................................................................................23
3.10 Gezondheid...............................................................................................................................23
3.10.1 Preventie op maat van mensen in armoede......................................................................24
3.10.2 Toegankelijke en betaalbare gezondheidszorg..................................................................25
3.11 Onderwijs..................................................................................................................................26
3.11.1 Ongelijke onderwijskansen................................................................................................26
3.11.2 Daling ongekwalificeerde uitstroom..................................................................................26
3.11.3 Kostprijs van het onderwijs................................................................................................26
3.12 Hulpverlening...........................................................................................................................26
3.12.1 Toegankelijke dienstverlening...........................................................................................27
3.13 Justitie.......................................................................................................................................27
3.13.1 Toegang tot justitie............................................................................................................27
3.14 Vrije tijd....................................................................................................................................27
3.15 Gezin.........................................................................................................................................28
3.15.1 Kinderbijslag......................................................................................................................28
3.15.2 Recht op gezinsleven.........................................................................................................28
3.16 Samenvatting: samen tegen armoede......................................................................................28
3.16.1 Armoede in een rijk land....................................................................................................28
3.16.2 Samen tegen armoede?.....................................................................................................29
3.16.3 Samen met jou!.................................................................................................................30
3.16.4 PowerPoint........................................................................................................................30
2
, 1 Jodendom
1.1 Wat is het Jodendom?
Het jodendom is:
Een monotheïstische godsdienst: geloof in 1 God Jahwe
Geloof in hiernamaals, de ziel leeft verder na de dood
Het Jodendom heeft 613 regels: voor vrouwen, voor mannen, regels of wetten die moeten nageleefd
worden.
Het is een leer met wetgevingen door G’d aan Mozes gegeven op berg Sinai.
248 positieve regels: dat moogt gij doen; zo moet gij handelen
365 negatieve regels: het is verboden, gij zult niet doen
In de loop der eeuwen en nu zijn er geleerden die de leer met de actuele samenleving trachten te
harmoniseren, zonder aan de leer zelf te raken.
De Joodse traditie plaatst het leven boven alles: tijdens het leven kan men G’d eren en niet na de
dood. = alles is gericht naar de idee “als er leven is, is er hoop”
In de Hebreeuwse traditie kan de naam G’d niet voluit uitgesproken worden of gevat worden, ook
niet geschreven worden. = men gebruikt zijn naam niet
Het bezoeken van zieken of bejaarden is één van de belangrijkste positieve geboden
Alle wetten en verboden worden opgeheven bij levensgevaar
1.2 Diversiteit in beleving
De intensiteit waarmee joden hun geloof beleven = erg verschillend
Leidt vaak tot een eenzijdige beeldvorming die “buitenstaanders” over “de joden” hebben
De meeste in het oog springende categorie staat al gauw symbool voor de hele
geloofsgemeenschap: een kleine minderheid 10% zal het beeld over de hele
geloofsgemeenschap bepalen
Onderscheid tussen Joden:
Minder intense beleving
degene die hoogstens 3x in hun leven geconfronteerd worden met het geloof. Bij de geboorte, het
huwelijk en de begrafenis). Vergelijkbaar met veel christenen die nog de belangrijke rites meemaken
maar voor het overige niet meer kerkelijk zijn.
De “liberale” joden
In de Amerikaanse zin van het woord (liberal). Ze kennen de leer en geven hem door. Ze beschouwen
zich echter als joden die met hun tijd meegaan en passen de voorschriften in die zin aan. In Brussel is
er een liberale strekking met een vrouwelijke rabbijn.
De seculiere joden
Zij vormen een groep bij de orthodoxen die de leer kennen en doorgeven zonder alle voorschriften te
onderhouden en te volgen. In Amerika wordt dit conservatief genoemd.
De Orthodoxe joden
Volgen de voorschriften en regelgeving zo nauwgezet mogelijk zonder toegevingen.
3
1 Jodendom............................................................................................................................................3
1.1 Wat is het Jodendom?..................................................................................................................3
1.2 Diversiteit in beleving...................................................................................................................3
1.3 Riten en gewoonten.....................................................................................................................4
1.3.1 Het gebed..............................................................................................................................4
1.3.2 Kledij......................................................................................................................................5
1.3.3 Voedingsgewoonten of kosjer-wetten...................................................................................6
1.3.4 Rustdag of Sjabbat.................................................................................................................7
1.4 Levensfasen..................................................................................................................................8
1.4.1 De besnijdenis........................................................................................................................8
1.4.2 Overlijden en begraven..........................................................................................................8
2 Islam..................................................................................................................................................10
2.1 Terminologie...............................................................................................................................10
2.2 Situering......................................................................................................................................10
2.2.1 Tijdslijn.................................................................................................................................11
2.2.2 Moslimdiversiteit.................................................................................................................11
2.3 Inhoudelijke leer.........................................................................................................................11
2.3.1 5 zuilen waarop de islam gevestigd is..................................................................................11
2.4 Andere voorschriften..................................................................................................................15
2.4.1 Spijswetten..........................................................................................................................15
2.4.2 Het offerfeest.......................................................................................................................15
2.4.3 Het sterven en het hiernamaals...........................................................................................16
3 Armoede............................................................................................................................................17
3.1 Wat is armoede?.........................................................................................................................17
3.2 Niet op eigen kracht uit armoede?.............................................................................................17
3.3 Het armoedeweb........................................................................................................................17
3.4 Is armoede gelijk verdeeld?........................................................................................................18
3.5 Hoe komt het dat armoede bestaat in een rijk land?.................................................................18
3.5.1 Individueel schuldmodel......................................................................................................18
3.5.2 Maatschappelijk schuldmodel.............................................................................................19
3.5.3 Individueel ongevalmodel....................................................................................................19
3.5.4 Maatschappelijk ongevalmodel...........................................................................................20
3.6 Armoede is een structureel probleem en verdient een structurele aanpak...............................20
3.7 Samen tegen armoede op alle levensdomeinen.........................................................................21
1
, 3.7.1 Inkomen...............................................................................................................................21
3.8 Wonen........................................................................................................................................21
3.8.1 Crisis aan de onderkant.......................................................................................................21
3.8.2 Discriminatie op de woonmarkt...........................................................................................22
3.9 Werk...........................................................................................................................................22
3.9.1 Werk is meer dan een loon..................................................................................................22
3.9.2 Last in, first out....................................................................................................................23
3.10 Gezondheid...............................................................................................................................23
3.10.1 Preventie op maat van mensen in armoede......................................................................24
3.10.2 Toegankelijke en betaalbare gezondheidszorg..................................................................25
3.11 Onderwijs..................................................................................................................................26
3.11.1 Ongelijke onderwijskansen................................................................................................26
3.11.2 Daling ongekwalificeerde uitstroom..................................................................................26
3.11.3 Kostprijs van het onderwijs................................................................................................26
3.12 Hulpverlening...........................................................................................................................26
3.12.1 Toegankelijke dienstverlening...........................................................................................27
3.13 Justitie.......................................................................................................................................27
3.13.1 Toegang tot justitie............................................................................................................27
3.14 Vrije tijd....................................................................................................................................27
3.15 Gezin.........................................................................................................................................28
3.15.1 Kinderbijslag......................................................................................................................28
3.15.2 Recht op gezinsleven.........................................................................................................28
3.16 Samenvatting: samen tegen armoede......................................................................................28
3.16.1 Armoede in een rijk land....................................................................................................28
3.16.2 Samen tegen armoede?.....................................................................................................29
3.16.3 Samen met jou!.................................................................................................................30
3.16.4 PowerPoint........................................................................................................................30
2
, 1 Jodendom
1.1 Wat is het Jodendom?
Het jodendom is:
Een monotheïstische godsdienst: geloof in 1 God Jahwe
Geloof in hiernamaals, de ziel leeft verder na de dood
Het Jodendom heeft 613 regels: voor vrouwen, voor mannen, regels of wetten die moeten nageleefd
worden.
Het is een leer met wetgevingen door G’d aan Mozes gegeven op berg Sinai.
248 positieve regels: dat moogt gij doen; zo moet gij handelen
365 negatieve regels: het is verboden, gij zult niet doen
In de loop der eeuwen en nu zijn er geleerden die de leer met de actuele samenleving trachten te
harmoniseren, zonder aan de leer zelf te raken.
De Joodse traditie plaatst het leven boven alles: tijdens het leven kan men G’d eren en niet na de
dood. = alles is gericht naar de idee “als er leven is, is er hoop”
In de Hebreeuwse traditie kan de naam G’d niet voluit uitgesproken worden of gevat worden, ook
niet geschreven worden. = men gebruikt zijn naam niet
Het bezoeken van zieken of bejaarden is één van de belangrijkste positieve geboden
Alle wetten en verboden worden opgeheven bij levensgevaar
1.2 Diversiteit in beleving
De intensiteit waarmee joden hun geloof beleven = erg verschillend
Leidt vaak tot een eenzijdige beeldvorming die “buitenstaanders” over “de joden” hebben
De meeste in het oog springende categorie staat al gauw symbool voor de hele
geloofsgemeenschap: een kleine minderheid 10% zal het beeld over de hele
geloofsgemeenschap bepalen
Onderscheid tussen Joden:
Minder intense beleving
degene die hoogstens 3x in hun leven geconfronteerd worden met het geloof. Bij de geboorte, het
huwelijk en de begrafenis). Vergelijkbaar met veel christenen die nog de belangrijke rites meemaken
maar voor het overige niet meer kerkelijk zijn.
De “liberale” joden
In de Amerikaanse zin van het woord (liberal). Ze kennen de leer en geven hem door. Ze beschouwen
zich echter als joden die met hun tijd meegaan en passen de voorschriften in die zin aan. In Brussel is
er een liberale strekking met een vrouwelijke rabbijn.
De seculiere joden
Zij vormen een groep bij de orthodoxen die de leer kennen en doorgeven zonder alle voorschriften te
onderhouden en te volgen. In Amerika wordt dit conservatief genoemd.
De Orthodoxe joden
Volgen de voorschriften en regelgeving zo nauwgezet mogelijk zonder toegevingen.
3