COMMUNICATIEVAARDIGHEDEN 1BMI
1 Taal en communicatie:
Verschillende soorten -lecten:
- dialect: het Deerlijks, het Wevelgems,…
- Regiolect: het Limburgs, het Brabants, het West-Vlaams,…
- Stadstaal: het Gents, het Antwerps,…
- Etnolect: Marokkaans-Nederlands, Turks-Nederlands,…
- Sociolect: Verkavelingsvlaams, Poldernederlands, …
- Standaardnederlands
Waarom Nederlands?
- Als iedereen hetzelfde NL gebruikt, is het makkelijk te communiceren
- Iedereen Engelstalig= handig
o Want: wereldtaal en zakentaal
Maar: eigen taal zorgt voor een eigen identiteit:
- Zo onderscheiden van anderen
- Socio-cultureel
- Het belang van “insiders”
Het Afrikaans:
- Gesproken in Namibië en Zuid-Afrika
- Gesproken als moedertaal door 13.5% van die bevolking.
- Voorbeelden van Afrikaanse woorden:
o Pluimbal = badminton
o Skyfies= frietjes
o Sukkelvrij = probleemloos
o Lawaaiwater = sterke drank
- Afrikaans is volwaardige taal met complexe grammatica en eigen woordenschat die steeds
verder van Nederlands gaat.
Officieel Nederlands:
enkel spelling vastgelegd in de wet, grammatica en woordenschat niet. Officiële spelling vastgelegd
door Nederlandse Taalunie. Spelling staat geschreven in Woordenlijst van de Nederlandse Taal (= het
groene boekje). Huidige spelling ook wel Groene spelling genoemd.
Professioneel taaladvies (sites):
- www.taaladvies.net
- Taal.vrt.net
- www.onzetaal.nl
- www.woordenlijst.org
- Taaltelefoon.vlaanderen.be
, COMMUNICATIEVAARDIGHEDEN 1BMI
Communicatie en communicatiemiddelen
Communicatie als coöperatieve onderneming
Realiteit
taalsysteem
Spreker schrijver uiting/tekst toegesprokene/lezer
Context/situatie
Belangrijk dat communicatie slaagt, dus:
- Spreker en toegesprokene moeten zelfde taal gebruiken
- Spreker moet zorgen dat contextuele en situationele verwijzingen duidelijk zijn voor
toegesprokene
- Belangrijk dat spreker en toegesprokene zelfde achtergrondkennis over bepaald onderwerp
hebben.
Coöperatieve onderneming?
- Betrokkenen passen hun bijdrage aan aan de situatie en context van de communicatie en aan de
kennis van de wereld die ze bij de andere mensen mogen veronderstellen.
(=samenwerkingsbeginsel)
- Mensen die met elkaar communiceren, sluiten een tijdelijke samenwerkingsovereenkomst.
Het communicatiemodel van Jakobson
Uitgangspunt van Jakobson:
- Informatieoverdracht
- Sociale profilering
Hij onderscheidt 6 wezenlijke functies van taal:
- Referentieel (overdracht van info over de wereld) vb: het Nieuws
- Conatief: het veroorzaken van handelingen bij de luisteraar
- Fatisch: het controleren van het spraakkanaal zelf (“hoort u mij”)
- Emotief: het uitdrukken van (de gevoelens van) de spreker
- Poëtisch: het uitdrukken van de schoonheid van de taal zelf
- Metatalig: het spreken over de taal zelf (vb: woordenboek)
Hij ziet ook 6 basiselementen bij elke communicatievorm, deze staan in het communicatiemodel:
1 Taal en communicatie:
Verschillende soorten -lecten:
- dialect: het Deerlijks, het Wevelgems,…
- Regiolect: het Limburgs, het Brabants, het West-Vlaams,…
- Stadstaal: het Gents, het Antwerps,…
- Etnolect: Marokkaans-Nederlands, Turks-Nederlands,…
- Sociolect: Verkavelingsvlaams, Poldernederlands, …
- Standaardnederlands
Waarom Nederlands?
- Als iedereen hetzelfde NL gebruikt, is het makkelijk te communiceren
- Iedereen Engelstalig= handig
o Want: wereldtaal en zakentaal
Maar: eigen taal zorgt voor een eigen identiteit:
- Zo onderscheiden van anderen
- Socio-cultureel
- Het belang van “insiders”
Het Afrikaans:
- Gesproken in Namibië en Zuid-Afrika
- Gesproken als moedertaal door 13.5% van die bevolking.
- Voorbeelden van Afrikaanse woorden:
o Pluimbal = badminton
o Skyfies= frietjes
o Sukkelvrij = probleemloos
o Lawaaiwater = sterke drank
- Afrikaans is volwaardige taal met complexe grammatica en eigen woordenschat die steeds
verder van Nederlands gaat.
Officieel Nederlands:
enkel spelling vastgelegd in de wet, grammatica en woordenschat niet. Officiële spelling vastgelegd
door Nederlandse Taalunie. Spelling staat geschreven in Woordenlijst van de Nederlandse Taal (= het
groene boekje). Huidige spelling ook wel Groene spelling genoemd.
Professioneel taaladvies (sites):
- www.taaladvies.net
- Taal.vrt.net
- www.onzetaal.nl
- www.woordenlijst.org
- Taaltelefoon.vlaanderen.be
, COMMUNICATIEVAARDIGHEDEN 1BMI
Communicatie en communicatiemiddelen
Communicatie als coöperatieve onderneming
Realiteit
taalsysteem
Spreker schrijver uiting/tekst toegesprokene/lezer
Context/situatie
Belangrijk dat communicatie slaagt, dus:
- Spreker en toegesprokene moeten zelfde taal gebruiken
- Spreker moet zorgen dat contextuele en situationele verwijzingen duidelijk zijn voor
toegesprokene
- Belangrijk dat spreker en toegesprokene zelfde achtergrondkennis over bepaald onderwerp
hebben.
Coöperatieve onderneming?
- Betrokkenen passen hun bijdrage aan aan de situatie en context van de communicatie en aan de
kennis van de wereld die ze bij de andere mensen mogen veronderstellen.
(=samenwerkingsbeginsel)
- Mensen die met elkaar communiceren, sluiten een tijdelijke samenwerkingsovereenkomst.
Het communicatiemodel van Jakobson
Uitgangspunt van Jakobson:
- Informatieoverdracht
- Sociale profilering
Hij onderscheidt 6 wezenlijke functies van taal:
- Referentieel (overdracht van info over de wereld) vb: het Nieuws
- Conatief: het veroorzaken van handelingen bij de luisteraar
- Fatisch: het controleren van het spraakkanaal zelf (“hoort u mij”)
- Emotief: het uitdrukken van (de gevoelens van) de spreker
- Poëtisch: het uitdrukken van de schoonheid van de taal zelf
- Metatalig: het spreken over de taal zelf (vb: woordenboek)
Hij ziet ook 6 basiselementen bij elke communicatievorm, deze staan in het communicatiemodel: