Samenvatting colleges management accounting

HOOFDSTUK 1: DE BEDRIJFSOMGEVING

1. BEDRIJFSKOLOM EN BEDRIJFSTAK




Verticaal:

- Bedrijfskolom:
Opeenvolging van bedrijven/productieprocessen om goed/dienst van primaire productie
 eindgebruiker

Horizontaal: binnen 1 bedrijfstak (bijvoorbeeld enkel zagerij)  vervullen gelijkaardige functies

- Sector:
Je kan in dezelfde sector zitten maar niet in dezelfde markt en dus ook geen
concurrenten zijn (bijvoorbeeld aan houtbedrijven vs aan consumenten leveren)
- Bedrijfstak:
Gelijkaardig productieproces, gelijkaardige goederen
 tussen elke bedrijfstak ontstaan markten: inputmark of factormarkt
- Markt:
producten die zelfde behoefte vervullen van een algemene afnemersgroep
Bijvoorbeeld gezinsgebruik, beroepsgebruik
- Segment:
producten met specifieke kenmerken die zelfde behoefte vervullen van een meer
accuraat omschreven afnemersgroep
Bijvoorbeeld bedrijfs- of gezinswagens
- Niche:
producten met specifieke kenmerken en eigenschappen die zelfde behoefte vervullen
van een klantensegment met zeer
specifieke voorkeuren
Bijvoorbeeld sportwagens




Outputmarkt in de laatste 2 schakels


1

,2. & 3. MACRO-ECONOMISCHE SECTOREN, SOORTEN
PRODUCTEN EN AARD VAN BEDRIJVEN

Bedrijven met dezelfde NACE-code doen dezelfde soort van activiteit

Primaire, secundaire, tertiaire en quartaire sector

Non-profit (privaat/ overheid) versus profit (privaat)



4. MARKTEN EN MARKTVORMEN

Markt  afnemer-product combinatie

- Product gebonden dimensie
- Geografische dimensie: dezelfde geografische markt als veranderen bij de ene regio
effect heeft op de andere regio

a. Aantal spelers



= zuivere macht
bv. NASA



Aantal afnemers is afhankelijk van de marktdefinitie (niche, branche, …). Een niche heeft
bijvoorbeeld een dunnere afnemerszijde maar ook minder concurrentie.

Monopolie en oligopolie  veel afnemers door de grote productieprocessen

b. Aard van de goederen/diensten




- Homogeen: individuele producent kan niet worden geïdentificeerd (alles ziet er identiek
uit)  geen voorkeur
- Heterogeen: individuele producent associëren met een product (merknamen op product)
“enige aanbieder van zijn merk: kan gezien worden als monopolie”




2

,c. Aard van aanbod en vraagzijde




-
B2B: stroomafwaarts; vrager is op zijn beurt producent
- Distributeur
 Groothandel: wholeseller
 Kleinhandel: retailer
- Eindgebruiker kan ook een bedrijf zijn!
- Intermediaire goederen: product is een input- of productiefactor

d. Contesteerbaarheid

Bestaan/aanpassen van expliciete/impliciete toe-/uittredingsmodaliteiten kunnen marktvormen
in stand houden/wijzigen

Toetredingsbelemmeringen

- Structurele belemmeringen
 Schaalvoordelen: zware K bij opstart terwijl concurrentie al schaalvoordelen heeft
 Ervaring: kennis en knowhow
 Toegang tot distributiekanalen & naam- en merkbekendheid: duur (kortingen &
campagnes)
 Overheidsoptreden: verschil in fiscale tarieven
- Zelf strategische belemmeringen opwerpen
 Capaciteitsreserves: VP extra drukken bij toetredingsdreiging
 Investeren in O&O: technologische productie verhoogt marktaandeel
 Scherpe prijzen: schaalvoordelen; lage prijzen schrikken af
 Ruim productie assortiment van complementaire – en substituut goederen:
nieuwkomers moeten op groot deel of heel het gamma richten

e. Atomisme

Elke participant die in staat is te handelen in overeenstemming met eigen rationaliteit, doch niet
over marktmacht beschikt die marktkrachten in geheel zou kunnen beïnvloeden  enkel voor
zichzelf beslissing (geen rekening houden met anderen en hun beslissingen)

f. Transparantie van de transactievoorwaarden

Iedereen heeft op elk moment alle info voor transacties

- Monopolie is transparant inzake €
- Oligopolie is niet transparant door sterke hoeveelheidsgevoeligheid en andere
omgevingsfactoren


3

, 5. MARKTCONCENTRATIE

MAATSTAF BEREKENI NG I NTERPRETATIE
Si = marktaandeel van
n bedrijf i
Cn  Si
AANTAL BEDRI J VEN I N DE BEREKENI NG




Concentratiegraad is sterker
i 1
naarmate met een kleiner
ENKELE




Qi aantal bedrijven (n) een
Concentratie- Met Si  N
hogere waarde (d.i. dichter
ratio Q
i 1
i
bij 1) voor de
En concentratieratio bereikt
nN wordt
N= aantal bedrijven in de
markt
N N = aantal bedrijven in de 
Herfindahl-
HHI  Si2 markt
Hirschman i 1 1 = monopolie
index
0 = mededinging
ALLEMAAL




0 AC
Gini 
0 AB 0 = volledig gelijke verdeling
Gini coëfficiënt van de marktaandelen
 N n

Concentratie-  2  S i  1 = totaal ongelijke
curve Gini  n 1 i 1   1 verdeling van de
 N 1  marktaandelen
 

Formules kunnen toepassen op het examen




Concentratiecurve: gelijke verdeling van de
markten?




Lorenzcurve



1 bedrijf groot aandeel en de rest klein aandeel
 GINI-coëfficiënt wordt 1 = ongelijke verdeling

4