Samenvatting 1.4 RT
WIG
Als de tumor niet zo diep ligt, worden er vaak 2 schuine bundels gebruikt. Bundel is overal even
intens behalve aan de zijgrenzen.
Bij A heb je een hogere PDD dan bij punt B, omdat bij B meer weefsel moet doorstralen.
Wiggen gebruik je als het ergens minder dik is. Bij de dunne kant van de wig krijg je wat meer
doorstraling dan aan de dikke kant.
Bij homogeniteit kijk je vooral in het PTV.
Bij mammagrafie gebruik je de wig omdat het van dun naar dik gaat.
Homogeniteit verbeteren met:
1. Wighoek aanpassen
2. Beamweight aanpassen
3. Normeringspunt verplaatsen
Effect wiggen op isodose verdeling:
Bij de normale bundel is de dosis normaal verdeeld, maar met een wig is de hoogste dosis aan de
dunne kant.
Wanneer je een wig gebruikt:
Hoe dichter de bundels naar elkaar toe gaan hoe meer je de wig nodig hebt.
Bundels onder een andere hoek dan 180°
Compensatie van een schuin oppervlak de dosis in de diepte in een bepaald gebied te
verhogen of te verlagen
Combinaties van bovengenoemde factoren.
Na de ionisatiekamer zit de wig.
Een dikke wig = een wig die er lang in blijft zitten.
Het verschil in intensiteit van een bestralingsbundel kan tot stand komen door een motorwig. Een
motorwig is een een fysieke wig met een hoge dichtheid, naarmate deze langer in de bundel wordt
geplaatst, wordt de wighoek groter.
Daarnaast is het mogelijk om een zogenaamde virtuele wig te gebruiken. Hierbij is een gedeelte van
het bestralingsveld voor een bepaalde tijd afgeblokt. Naarmate de MLC’s langzamer verschuiven,
wordt de wighoek groter.
Je hebt een gebied waar je heel lang straalt en een gebied waar je heel kort straalt.
Dynamische wig = spelen met de veldgrootte.
Wig = om te zorgen dat je PTV homogeen bestraald kan worden.
Bij AP + laterale bundel wordt de intensiteit te hoog. Je hebt dat te veel overlap.
Met de wig trek je de isodose lijn naar beneden toe.
Als je ziet dat er aan de zijkant te veel gebeurt moet je wat meer van de voorkant stralen.
Kijk ook naar de stijlheid van de curve.
Wigfactor:
Het getal waarmee je het aantal ME’s moet vermenigvuldigen om in dmax van de bundel met wig
dezelfde dosis te krijgen als bij eenzelfde bundel zonder wig.
, Aan het aantal ME kun je zien of dat er een wig in zit of niet. Als er een wig in zit heb je meer ME’s
dan zonder een wig.
Wighoek:
De hoek die de 50% isodoselijn maakt op een diepte van 10 cm, met een vlak
loodrecht op de bundel as.
Aan de hand van isodoselijnen kunnen ze uitreken hoeveel bijdrage de wig
heeft. Bij pinacle kun je naar max 60° gaan.
Wighoek berekenen: Op 10 cm horizontale lijn tekenen, kijken welke lijn daar
snijdt en dan de hoek berekenen.
Fw = wigfactor. Factor waarmee aantal ME vermenigvuldigd moet worden
voor eenzelfde dosis in de patiënt. Factor is gegeven bij opdracht of kan
bepaald worden door vergelijking ME met/zonder wig. Vaak 3 tot 3,5 x zoveel
ME’s om dezelfde dosis te krijgen met wig.
aantal ME =100 x 100 x Fa x Fv x Fg x Fw x dosis (in cGy)
Pre M O
Plaatsen van een wig zorgt voor:
Een hogere dosis
Langere belstralingstijd
Meer homogeniteit in het PTV
Er is geen wig berekend, maar wel een wig gebruikt: Te weinig dosis
Gebruik van wiggen is bij een meervelden techniek vooral bedoeld om: De dosis in het PTV te
homogeniseren
Hoogste dosis in het bestralingsveld bij gebruik van wig ligt: Onder de dunne kant van de wig
Bij gebruik van wig wordt de bestralingstijd voor eenzelfde dosis in vergelijking zonder wig:
Verhoogd
Wighoek van een wig wordt gedefinieerd door:
de hoek tussen de centrale as van de bundel en de isodoselijn op 10 cm diepte.
Indien bij een wig de wighoek toeneemt: Wordt de wigfactor groter.
Als alleen de energie toeneemt dan: Wordt de wigfactor kleiner. Als hij makkelijker door de wig heen
gaat, is het effect van de wig kleiner dus bij een hoge energie is het effect van de wig kleiner.
Op grotere diepte neemt de invloed van de wig: Neemt af, je hebt iets meer invloed van andere
kanten. Het heeft met de PDD curve te maken maar ook met verstrooiing.
MAMMA BESTRALING
Lobulair en ductaal carcinoom
CIS (DCIS en LCIS) insitu = cellen met kwaadaardige kenmerken die het omliggende weefsel nog niet
hebben aangedaan.
Bij DCIS wordt er behandeld alsof ze al een kwaadaardig proces hebben.
WIG
Als de tumor niet zo diep ligt, worden er vaak 2 schuine bundels gebruikt. Bundel is overal even
intens behalve aan de zijgrenzen.
Bij A heb je een hogere PDD dan bij punt B, omdat bij B meer weefsel moet doorstralen.
Wiggen gebruik je als het ergens minder dik is. Bij de dunne kant van de wig krijg je wat meer
doorstraling dan aan de dikke kant.
Bij homogeniteit kijk je vooral in het PTV.
Bij mammagrafie gebruik je de wig omdat het van dun naar dik gaat.
Homogeniteit verbeteren met:
1. Wighoek aanpassen
2. Beamweight aanpassen
3. Normeringspunt verplaatsen
Effect wiggen op isodose verdeling:
Bij de normale bundel is de dosis normaal verdeeld, maar met een wig is de hoogste dosis aan de
dunne kant.
Wanneer je een wig gebruikt:
Hoe dichter de bundels naar elkaar toe gaan hoe meer je de wig nodig hebt.
Bundels onder een andere hoek dan 180°
Compensatie van een schuin oppervlak de dosis in de diepte in een bepaald gebied te
verhogen of te verlagen
Combinaties van bovengenoemde factoren.
Na de ionisatiekamer zit de wig.
Een dikke wig = een wig die er lang in blijft zitten.
Het verschil in intensiteit van een bestralingsbundel kan tot stand komen door een motorwig. Een
motorwig is een een fysieke wig met een hoge dichtheid, naarmate deze langer in de bundel wordt
geplaatst, wordt de wighoek groter.
Daarnaast is het mogelijk om een zogenaamde virtuele wig te gebruiken. Hierbij is een gedeelte van
het bestralingsveld voor een bepaalde tijd afgeblokt. Naarmate de MLC’s langzamer verschuiven,
wordt de wighoek groter.
Je hebt een gebied waar je heel lang straalt en een gebied waar je heel kort straalt.
Dynamische wig = spelen met de veldgrootte.
Wig = om te zorgen dat je PTV homogeen bestraald kan worden.
Bij AP + laterale bundel wordt de intensiteit te hoog. Je hebt dat te veel overlap.
Met de wig trek je de isodose lijn naar beneden toe.
Als je ziet dat er aan de zijkant te veel gebeurt moet je wat meer van de voorkant stralen.
Kijk ook naar de stijlheid van de curve.
Wigfactor:
Het getal waarmee je het aantal ME’s moet vermenigvuldigen om in dmax van de bundel met wig
dezelfde dosis te krijgen als bij eenzelfde bundel zonder wig.
, Aan het aantal ME kun je zien of dat er een wig in zit of niet. Als er een wig in zit heb je meer ME’s
dan zonder een wig.
Wighoek:
De hoek die de 50% isodoselijn maakt op een diepte van 10 cm, met een vlak
loodrecht op de bundel as.
Aan de hand van isodoselijnen kunnen ze uitreken hoeveel bijdrage de wig
heeft. Bij pinacle kun je naar max 60° gaan.
Wighoek berekenen: Op 10 cm horizontale lijn tekenen, kijken welke lijn daar
snijdt en dan de hoek berekenen.
Fw = wigfactor. Factor waarmee aantal ME vermenigvuldigd moet worden
voor eenzelfde dosis in de patiënt. Factor is gegeven bij opdracht of kan
bepaald worden door vergelijking ME met/zonder wig. Vaak 3 tot 3,5 x zoveel
ME’s om dezelfde dosis te krijgen met wig.
aantal ME =100 x 100 x Fa x Fv x Fg x Fw x dosis (in cGy)
Pre M O
Plaatsen van een wig zorgt voor:
Een hogere dosis
Langere belstralingstijd
Meer homogeniteit in het PTV
Er is geen wig berekend, maar wel een wig gebruikt: Te weinig dosis
Gebruik van wiggen is bij een meervelden techniek vooral bedoeld om: De dosis in het PTV te
homogeniseren
Hoogste dosis in het bestralingsveld bij gebruik van wig ligt: Onder de dunne kant van de wig
Bij gebruik van wig wordt de bestralingstijd voor eenzelfde dosis in vergelijking zonder wig:
Verhoogd
Wighoek van een wig wordt gedefinieerd door:
de hoek tussen de centrale as van de bundel en de isodoselijn op 10 cm diepte.
Indien bij een wig de wighoek toeneemt: Wordt de wigfactor groter.
Als alleen de energie toeneemt dan: Wordt de wigfactor kleiner. Als hij makkelijker door de wig heen
gaat, is het effect van de wig kleiner dus bij een hoge energie is het effect van de wig kleiner.
Op grotere diepte neemt de invloed van de wig: Neemt af, je hebt iets meer invloed van andere
kanten. Het heeft met de PDD curve te maken maar ook met verstrooiing.
MAMMA BESTRALING
Lobulair en ductaal carcinoom
CIS (DCIS en LCIS) insitu = cellen met kwaadaardige kenmerken die het omliggende weefsel nog niet
hebben aangedaan.
Bij DCIS wordt er behandeld alsof ze al een kwaadaardig proces hebben.
