Deel 2
Deel 2: De bronnen van het objectieve recht
Hoofdstuk 6: Het begrip rechtsbron
6.1 Materiële bronnen van het recht
Begrip
Het begrip rechtsbron (= une source de droit) heeft twee betekenissen:
Materiële bronnen van het recht: de factoren die de inhoud van het recht
bepalen.
Formele bronnen van het recht: de verschijningsvormen waarin het recht terug
te vinden is, zoals wetgeving en rechtspraak.
Materiële rechtsbronnen verwijzen dus naar de herkomst van de inhoud van het
geldende objectieve recht: de factoren die invloed hebben gehad op de vorming
van het recht.
Er kunnen verschillende categorieën van materiële rechtsbronnen worden
onderscheiden: politieke, feitelijke, ideologische, rechtsfilosofische, theoretische
en juridische bronnen.
Politieke bronnen
De politieke en sociale machtsverhoudingen binnen een samenleving
beïnvloeden de inhoud van het recht.
Dit gebeurt op twee manieren:
Rechtstreeks: politieke machtsverhoudingen komen tot uiting in instellingen
die het recht vormen, zoals het parlement en de regering.
Onrechtstreeks: machtsgroepen buiten die instellingen oefenen druk uit op de
beleidsmakers.
Voorbeelden van zulke machtsgroepen zijn grote bedrijven en
bedrijfsorganisaties, vakbonden, boeren- en middenstandsorganisaties,
instellingen uit de gezondheids- en welzijnszorg en onderwijskoepels.
Feitelijke bronnen:
Economische, geografische, klimatologische en demografische factoren
beïnvloeden eveneens de inhoud van het recht. Daardoor bestaat bepaalde
wetgeving wel in het ene land, maar nauwelijks of niet in een ander land.
Voorbeelden:
Economische factoren: Frankrijk heeft uitgebreide wijnwetgeving; in de
Verenigde Staten bestaat mijnbouwwetgeving.
1