WERELDORIËNTATIE II
AOLB 2 – 2020/2021 - PABA-H206
Inhoud
INTRODUCTIECOLLEGE...........................................................................................................................2
Geowijzer............................................................................................................................................2
COLLEGE: JONGE KIND EN AARDRIJKSKUNDE/NATUUR.........................................................................6
Natuur en techniek geven..................................................................................................................6
COLLEGE: ERFGOEDEDUCATIE IN RELATIE TOT DE ONTWIKKELING VAN HET HISTORISCH BESEF EN
HET JONGE KIND.....................................................................................................................................8
Hereduc: een handboek voor leerkrachten. Erfgoed in de klas..........................................................8
Oratie van Boxtel, blz. 5-32.................................................................................................................9
COLLEGE: GEZONDHEIDSEDUCATIE......................................................................................................12
Natuur en techniek geven................................................................................................................12
Artikel: seksueel gedrag leerlingen (po)...........................................................................................14
COLLEGE: GEWIN EN GEWETEN...........................................................................................................16
Geschiedenis en samenleving...........................................................................................................16
Tijd van Regenten en Vorsten.......................................................................................................16
Tijd van Pruiken en Revoluties......................................................................................................16
Tijd van burgers en stoommachines.............................................................................................17
Tijd van wereldoorlogen en holocaust..........................................................................................17
COLLEGE: ONTWIKKELINGSEDUCATIE..................................................................................................19
Geowijzer..........................................................................................................................................19
COLLEGE: VREDESEDUCATIE.................................................................................................................22
E.-Cairns, Edward + Salomon, Gavriel(2011 online publicatie) Vredeseducatie. Handbook on Peace
Education..........................................................................................................................................22
COLLEGE: JONGE KIND EN GESCHIEDENIS............................................................................................24
Geschiedenis en samenleving...........................................................................................................24
COLLEGE: JONGE KIND EN AARDRIJKSKUNDE.......................................................................................26
Geowijzer..........................................................................................................................................26
Artikel: Teaching Young Children Basic Concepts of Geography.......................................................28
COLLEGE: MILIEU- EN DUURZAAMHEIDSEDUCATIE.............................................................................29
Natuur en techniek geven................................................................................................................29
Geowijzer..........................................................................................................................................31
College: sociale demografie. Natuurlijke en sociale bevolkingsgroei...................................................36
,INTRODUCTIECOLLEGE
Geowijzer
Alice Peters, Frans Westerveen
H15. EDUCATIES
Door middel van educaties wordt geprobeerd om in het onderwijs aandacht te besteden aan
maatschappelijke thema’s. Naast kennis gaat het over houding, waarden, vaardigheden en gedrag.
15.1 de samenleving en educaties
De samenleving bepaalt deels aan welke educaties veel aandacht wordt besteedt, bijvoorbeeld
doordat een onderwerp vaak aan bod komt in de media. Ook de regering stelt doelen op die moeten
worden behaald.
Maatschappelijk belang:
Als er in de samenleving iets speelt, gaan scholen hier vaak ook aandacht aan besteden (meer
mensen met huidkanker -> lespakket over veilig zonnen).
Toepassen van educaties:
Educaties zijn bedoeld om leerlingen vaardigheden, waarden en normen bij te brengen.
Drie manieren om educaties toe te passen:
1. incidentele aanpak
2. methodeaanvullende aanpak
3. integratiegerichte aanpak (integratie in bijv. aardrijkskunde/geschiedenis/natuur)
Educatiecirkel
Binnenste cirkel: handelingsperspectief
Tweede cirkel: attitudedoel
Derde cirkel: kennisdoel
Vierde cirkel: naam van educatie
Vijfde cirkel: maatschappelijke verantwoording en legitimering
,Media-educatie
, Ook wel mediawijsheid. Deze educatie is nog nieuw.
15.2 natuur- en milieubeleid
De regering probeert om burgers betrokken te maken bij dit beleid en wil dat er in het onderwijs
aandacht aan wordt besteedt.
- Natuur- en milieueducatie. Gaan over de wisselwerking tussen mens en natuur/milieu.
Natuurlijke elementen (zoals klimaat, dieren) zijn belangrijk, maar ook de inrichting
(bedrijven, infrastructuur) verdient aandacht.
- Duurzame ontwikkeling. Drie P’s hebben belangen (Planet, People en Profit opbrengst). Het
is belangrijk om deze drie P’s als leerkracht in het hoofd te houden, om alle kanten van het
verhaal te kunnen vertellen.
- Watereducatie. Leerlingen moeten zich bewust worden van a. het leven in een delta, b. de
gevolgen van hun handelen op water in de omgeving, c. kennis en inzicht in water(beheer) en
mogelijkheden om hierin te studeren of werken. Drie domeinen:
Water en leven
Watervoorziening en -gebruik
Waterveiligheid en bescherming
Educaties kunnen onderlinge een sterke link hebben. Bijv. bij natuur- en milieueducatie kan je
aandacht besteden aan water.
15.3 mondiale educaties
- Ontwikkelingseducatie. Tegenstelling arm en rijk. Leerlijn basisschool: “het dagelijks leven in
ontwikkelingslanden in vergelijking met de situatie in welvarende landen”. Er moet aandacht
worden besteedt aan de verschillende invalshoeken (sociaal, economisch, cultureel, politiek).
Er moet niet gegeneraliseerd worden, maar juist goed gekeken naar verschillen en
overeenkomsten tussen gebieden, landen.
- Vredeseducatie. Door games heerst bij kinderen soms het beeld dat geweld normaal is.
Vredeseducatie slaat ook op pesten, discriminatie, racisme, omgangsvormen.
- Mensenrechteneducatie.
- Intercultureel onderwijs.
- Burgerschapskunde. Leren om een goede burger te zijn in deze complexe samenleving.
- Wereldburgerschapskunde. Acht thema’s: diversiteit, identiteit, mensenrechten, duurzame
ontwikkeling, globalisering, verdeling, vrede en conflict, mondiale betrokkenheid.
15.4 erfgoededucatie
Wat jij erfgoed vindt, is afhankelijk van wie je bent.
Tastbaar/materieel
o Verplaatsbaar/roerend
o Niet-verplaatsbaar/onroerend
Niet-tastbaar/immaterieel (vb. beroepen, rituelen)
Leerlingen leren dat het leven vroeger heeft geleid tot het leven zoals hoe het nu is. Ze zien
verschillen en overeenkomsten, leren dat problemen vaak al eerder voor zijn gekomen. Leerlingen
leren kritisch te denken en krijgen respect voor cultuur.
Bij jonge kinderen probeer je om aan te sluiten bij hun eigen geschiedenis en blijf je dicht bij huis,
hoe ouder hoe abstracter.
Cultureel erfgoed zijn sporen die zijn achtergelaten door mensen van vroeger.
Natuurlijk erfgoed zijn landschappen. Bijvoorbeeld dijken en polders of siertuinen.
AOLB 2 – 2020/2021 - PABA-H206
Inhoud
INTRODUCTIECOLLEGE...........................................................................................................................2
Geowijzer............................................................................................................................................2
COLLEGE: JONGE KIND EN AARDRIJKSKUNDE/NATUUR.........................................................................6
Natuur en techniek geven..................................................................................................................6
COLLEGE: ERFGOEDEDUCATIE IN RELATIE TOT DE ONTWIKKELING VAN HET HISTORISCH BESEF EN
HET JONGE KIND.....................................................................................................................................8
Hereduc: een handboek voor leerkrachten. Erfgoed in de klas..........................................................8
Oratie van Boxtel, blz. 5-32.................................................................................................................9
COLLEGE: GEZONDHEIDSEDUCATIE......................................................................................................12
Natuur en techniek geven................................................................................................................12
Artikel: seksueel gedrag leerlingen (po)...........................................................................................14
COLLEGE: GEWIN EN GEWETEN...........................................................................................................16
Geschiedenis en samenleving...........................................................................................................16
Tijd van Regenten en Vorsten.......................................................................................................16
Tijd van Pruiken en Revoluties......................................................................................................16
Tijd van burgers en stoommachines.............................................................................................17
Tijd van wereldoorlogen en holocaust..........................................................................................17
COLLEGE: ONTWIKKELINGSEDUCATIE..................................................................................................19
Geowijzer..........................................................................................................................................19
COLLEGE: VREDESEDUCATIE.................................................................................................................22
E.-Cairns, Edward + Salomon, Gavriel(2011 online publicatie) Vredeseducatie. Handbook on Peace
Education..........................................................................................................................................22
COLLEGE: JONGE KIND EN GESCHIEDENIS............................................................................................24
Geschiedenis en samenleving...........................................................................................................24
COLLEGE: JONGE KIND EN AARDRIJKSKUNDE.......................................................................................26
Geowijzer..........................................................................................................................................26
Artikel: Teaching Young Children Basic Concepts of Geography.......................................................28
COLLEGE: MILIEU- EN DUURZAAMHEIDSEDUCATIE.............................................................................29
Natuur en techniek geven................................................................................................................29
Geowijzer..........................................................................................................................................31
College: sociale demografie. Natuurlijke en sociale bevolkingsgroei...................................................36
,INTRODUCTIECOLLEGE
Geowijzer
Alice Peters, Frans Westerveen
H15. EDUCATIES
Door middel van educaties wordt geprobeerd om in het onderwijs aandacht te besteden aan
maatschappelijke thema’s. Naast kennis gaat het over houding, waarden, vaardigheden en gedrag.
15.1 de samenleving en educaties
De samenleving bepaalt deels aan welke educaties veel aandacht wordt besteedt, bijvoorbeeld
doordat een onderwerp vaak aan bod komt in de media. Ook de regering stelt doelen op die moeten
worden behaald.
Maatschappelijk belang:
Als er in de samenleving iets speelt, gaan scholen hier vaak ook aandacht aan besteden (meer
mensen met huidkanker -> lespakket over veilig zonnen).
Toepassen van educaties:
Educaties zijn bedoeld om leerlingen vaardigheden, waarden en normen bij te brengen.
Drie manieren om educaties toe te passen:
1. incidentele aanpak
2. methodeaanvullende aanpak
3. integratiegerichte aanpak (integratie in bijv. aardrijkskunde/geschiedenis/natuur)
Educatiecirkel
Binnenste cirkel: handelingsperspectief
Tweede cirkel: attitudedoel
Derde cirkel: kennisdoel
Vierde cirkel: naam van educatie
Vijfde cirkel: maatschappelijke verantwoording en legitimering
,Media-educatie
, Ook wel mediawijsheid. Deze educatie is nog nieuw.
15.2 natuur- en milieubeleid
De regering probeert om burgers betrokken te maken bij dit beleid en wil dat er in het onderwijs
aandacht aan wordt besteedt.
- Natuur- en milieueducatie. Gaan over de wisselwerking tussen mens en natuur/milieu.
Natuurlijke elementen (zoals klimaat, dieren) zijn belangrijk, maar ook de inrichting
(bedrijven, infrastructuur) verdient aandacht.
- Duurzame ontwikkeling. Drie P’s hebben belangen (Planet, People en Profit opbrengst). Het
is belangrijk om deze drie P’s als leerkracht in het hoofd te houden, om alle kanten van het
verhaal te kunnen vertellen.
- Watereducatie. Leerlingen moeten zich bewust worden van a. het leven in een delta, b. de
gevolgen van hun handelen op water in de omgeving, c. kennis en inzicht in water(beheer) en
mogelijkheden om hierin te studeren of werken. Drie domeinen:
Water en leven
Watervoorziening en -gebruik
Waterveiligheid en bescherming
Educaties kunnen onderlinge een sterke link hebben. Bijv. bij natuur- en milieueducatie kan je
aandacht besteden aan water.
15.3 mondiale educaties
- Ontwikkelingseducatie. Tegenstelling arm en rijk. Leerlijn basisschool: “het dagelijks leven in
ontwikkelingslanden in vergelijking met de situatie in welvarende landen”. Er moet aandacht
worden besteedt aan de verschillende invalshoeken (sociaal, economisch, cultureel, politiek).
Er moet niet gegeneraliseerd worden, maar juist goed gekeken naar verschillen en
overeenkomsten tussen gebieden, landen.
- Vredeseducatie. Door games heerst bij kinderen soms het beeld dat geweld normaal is.
Vredeseducatie slaat ook op pesten, discriminatie, racisme, omgangsvormen.
- Mensenrechteneducatie.
- Intercultureel onderwijs.
- Burgerschapskunde. Leren om een goede burger te zijn in deze complexe samenleving.
- Wereldburgerschapskunde. Acht thema’s: diversiteit, identiteit, mensenrechten, duurzame
ontwikkeling, globalisering, verdeling, vrede en conflict, mondiale betrokkenheid.
15.4 erfgoededucatie
Wat jij erfgoed vindt, is afhankelijk van wie je bent.
Tastbaar/materieel
o Verplaatsbaar/roerend
o Niet-verplaatsbaar/onroerend
Niet-tastbaar/immaterieel (vb. beroepen, rituelen)
Leerlingen leren dat het leven vroeger heeft geleid tot het leven zoals hoe het nu is. Ze zien
verschillen en overeenkomsten, leren dat problemen vaak al eerder voor zijn gekomen. Leerlingen
leren kritisch te denken en krijgen respect voor cultuur.
Bij jonge kinderen probeer je om aan te sluiten bij hun eigen geschiedenis en blijf je dicht bij huis,
hoe ouder hoe abstracter.
Cultureel erfgoed zijn sporen die zijn achtergelaten door mensen van vroeger.
Natuurlijk erfgoed zijn landschappen. Bijvoorbeeld dijken en polders of siertuinen.
