Mens & Gezondheid
Hoorcollege 1: Introductie van de concepten
Visualisatie Bio-psycho-sociaal model:
Introductie: Belangrijke concepten:
Classificatiesystemen:
- ICF
- DSM-5
o Diagnostic and Statical
Manual of Mental
Disorders (fifth edition).
Diagnostische cyclus:
,Hulpvraag
Psychosociale problemen
- Psychische problemen: gevoelens en gedachten
- Sociale problemen: anderen, instanties, …
Combinatie van beiden
- Voorbeelden
o Stress
o Slaapproblemen
o Verslaving
o Rouw
o Relationele problemen
o Introductie: Belangrijke concepten
Gezondheidsproblemen
, Kunnen ontstaan door leefstijl/gedrag, omgevingsfactoren,
aangeboren (genetische aanleg), …
- Voorbeelden
o Roken, drinken, druggebruik
o Overgewicht en obesitas
o Te weinig bewegen
o Ongezonde voeding
o Covid19 en andere virale infecties
o ...
Chronische ziekten
- 'Een ziekte die een continue of repetitieve behandeling van
minstens zes maanden noodzaakt' (RIZIV).
- 'Langdurige ziekten die niet spontaan verdwijnen en zelden volledig
genezen' (Sciensano.be).
- Voorbeelden
o Hart- en vaatziekten
o Kanker
o Chronische luchtwegaandoeningen
o Diabetes
o Psychische aandoeningen
o Gevolgen van verwondingen
o Artrose
o Neurologische aandoeningen
o Leverziekten
o Chronische nierziekten
Werkcollege 2: Wat is gezondheid
Modellen en benaderingen
Biomedisch ziektemodel (Flexner, 1910)
- Gezondheid = afwezigheid van ziekte
- Ziekte heeft een oorzaak die via medische interventie genezen kan
worden diagnose-receptmodel
- Oorzaak ziekte: externe ziekteverwekkers (bacteriën) of cel mutaties
- Patiënt heeft geen verantwoordelijkheid
- Reductionistisch
- Basis voor veel succesvolle behandelingen, zoals vaccinaties.
, Definitie World Health Organisation (WHO, 1947)
- "een toestand van volledig lichamelijk, geestelijk en
maatschappelijk welzijn en niet slechts de afwezigheid van ziekte of
andere lichamelijke gebreken."
- Kan jij je volgens deze definitie als gezond beschouwen?
- Waarom wel/niet?
Biopsychosociaal ziektemodel (Engel, 1977)
- Ziekte en symptomen worden verklaard door een combinatie van
lichamelijke, sociale, culturele en psychologische factoren.
- Feit of iemand zich ziek voelt, wordt mede bepaald door sociale en
culturele factoren.
- Behandeling wordt toegespitst op het individu, in samenspraak met
hulpverlener en patiënt.
- Gedeelde verantwoordelijkheid
Vernieuwd concept van gezondheid (1986)
- “Gezondheid als het vermogen je aan te passen en je eigen regie te
voeren, in het licht van de sociale, fysieke en emotionele
uitdagingen van het leven.”
Nieuwste, breed & dynamisch concept: “positieve gezondheid” (Huber, 2011)
- 6 dimensies van gezondheid
o Lichaamsfuncties
o Dagelijks functioneren
o Mentaal welbevinden
o Zingeving
o Meedoen
o Kwaliteit van leven
Hoorcollege 1: Introductie van de concepten
Visualisatie Bio-psycho-sociaal model:
Introductie: Belangrijke concepten:
Classificatiesystemen:
- ICF
- DSM-5
o Diagnostic and Statical
Manual of Mental
Disorders (fifth edition).
Diagnostische cyclus:
,Hulpvraag
Psychosociale problemen
- Psychische problemen: gevoelens en gedachten
- Sociale problemen: anderen, instanties, …
Combinatie van beiden
- Voorbeelden
o Stress
o Slaapproblemen
o Verslaving
o Rouw
o Relationele problemen
o Introductie: Belangrijke concepten
Gezondheidsproblemen
, Kunnen ontstaan door leefstijl/gedrag, omgevingsfactoren,
aangeboren (genetische aanleg), …
- Voorbeelden
o Roken, drinken, druggebruik
o Overgewicht en obesitas
o Te weinig bewegen
o Ongezonde voeding
o Covid19 en andere virale infecties
o ...
Chronische ziekten
- 'Een ziekte die een continue of repetitieve behandeling van
minstens zes maanden noodzaakt' (RIZIV).
- 'Langdurige ziekten die niet spontaan verdwijnen en zelden volledig
genezen' (Sciensano.be).
- Voorbeelden
o Hart- en vaatziekten
o Kanker
o Chronische luchtwegaandoeningen
o Diabetes
o Psychische aandoeningen
o Gevolgen van verwondingen
o Artrose
o Neurologische aandoeningen
o Leverziekten
o Chronische nierziekten
Werkcollege 2: Wat is gezondheid
Modellen en benaderingen
Biomedisch ziektemodel (Flexner, 1910)
- Gezondheid = afwezigheid van ziekte
- Ziekte heeft een oorzaak die via medische interventie genezen kan
worden diagnose-receptmodel
- Oorzaak ziekte: externe ziekteverwekkers (bacteriën) of cel mutaties
- Patiënt heeft geen verantwoordelijkheid
- Reductionistisch
- Basis voor veel succesvolle behandelingen, zoals vaccinaties.
, Definitie World Health Organisation (WHO, 1947)
- "een toestand van volledig lichamelijk, geestelijk en
maatschappelijk welzijn en niet slechts de afwezigheid van ziekte of
andere lichamelijke gebreken."
- Kan jij je volgens deze definitie als gezond beschouwen?
- Waarom wel/niet?
Biopsychosociaal ziektemodel (Engel, 1977)
- Ziekte en symptomen worden verklaard door een combinatie van
lichamelijke, sociale, culturele en psychologische factoren.
- Feit of iemand zich ziek voelt, wordt mede bepaald door sociale en
culturele factoren.
- Behandeling wordt toegespitst op het individu, in samenspraak met
hulpverlener en patiënt.
- Gedeelde verantwoordelijkheid
Vernieuwd concept van gezondheid (1986)
- “Gezondheid als het vermogen je aan te passen en je eigen regie te
voeren, in het licht van de sociale, fysieke en emotionele
uitdagingen van het leven.”
Nieuwste, breed & dynamisch concept: “positieve gezondheid” (Huber, 2011)
- 6 dimensies van gezondheid
o Lichaamsfuncties
o Dagelijks functioneren
o Mentaal welbevinden
o Zingeving
o Meedoen
o Kwaliteit van leven