Grondlegger Mensbeeld & visie Kernbegrippen Technieken Houding Kritiekpunten
therapeut
Freud De mens wordt gedreven o Het onbewuste Vrije associatie, duiden Klassiek: Moeilijk
door onbewuste o Es (interpreteren), analyse neutraal, wetenschappelijk
krachten, wensen en o Ego van dromen en 'projectiescherm', te onderzoeken
Psychodynamisch
driften (seksueel en o Superego versprekingen, overdracht vrij zwevende (onbewuste), te
agressief). Problemen o Afweermechanismen analyseren, speltherapie aandacht, lange duur, te veel
komen voort uit o Overdracht (bij kinderen). abstinentieregel. nadruk op
onbewuste conflicten en o Tegenoverdracht Modern: actiever, kindertijd en
stagnatie in de o Psychoseksuele fasen gericht op biologie/driften,
psychoseksuele o Innerlijk werkmodel mentaliseren schuldinducerend
ontwikkeling in de (MBT). voor ouders.
kindertijd.
Albert Ellis, De mens is een o Klassieke en operante Exposure (in vivo/vitro), Actief, directief, Strikte protocollen
Cognitief-gedragstherapeutisch
Aaron Beck, informatieverwerkend conditionering ABC-schema, uitdagen educatief beperken
Pavlov, systeem (computer- o Cognitieve schema's van gedachten ('trainer'), flexibiliteit, te
Skinner, metafoor). Gedrag en o Irrationele gedachten (socratische dialoog), samenwerkingsre weinig aandacht
Watson, emoties worden bepaald (RET) gedragsexperimenten, latie voor het
Bandura door de interpretatie van o ABC- en G-schema's vaardigheidstraining, ('coöperatief'), onbewuste of
gebeurtenissen via o Attributie bekrachtigings- empathisch maar diepe emoties,
cognitieve schema's. o Locus of control programma's, EMDR, doelgericht. risico op
mindfulness. ongelijkwaardig
contact,
veronderstelt hoge
mate van
zelfreflectie.
Carl Rogers, Humanistisch: de mens o Ware zelf Nauwkeurige empathie, Onvoorwaardelijk Vrijheid en eigen
Abraham heeft een aangeboren o Ideaal-ik reflecteren van e acceptatie, verantwoordelijkhe
Maslow kracht tot zelfontplooiing o Incongruentie gevoelens, actief echtheid id worden
Experiënteel
(actualiseringstendens). o Onvoorwaardelijke luisteren, 'focussen' (congruentie), overschat, non-
De mens is een vrij acceptatie (Gendlin), empathie, directiviteit werkt
subject dat betekenis o Zelfactualisatie tweestoelendialoog, transparantie, niet bij ernstige
geeft aan ervaringen. o Behoeftepiramide creatieve technieken. niet-adviserend pathologie, te
o Flow (non-directief). weinig aandacht
voor de oorsprong
van problemen.
therapeut
Freud De mens wordt gedreven o Het onbewuste Vrije associatie, duiden Klassiek: Moeilijk
door onbewuste o Es (interpreteren), analyse neutraal, wetenschappelijk
krachten, wensen en o Ego van dromen en 'projectiescherm', te onderzoeken
Psychodynamisch
driften (seksueel en o Superego versprekingen, overdracht vrij zwevende (onbewuste), te
agressief). Problemen o Afweermechanismen analyseren, speltherapie aandacht, lange duur, te veel
komen voort uit o Overdracht (bij kinderen). abstinentieregel. nadruk op
onbewuste conflicten en o Tegenoverdracht Modern: actiever, kindertijd en
stagnatie in de o Psychoseksuele fasen gericht op biologie/driften,
psychoseksuele o Innerlijk werkmodel mentaliseren schuldinducerend
ontwikkeling in de (MBT). voor ouders.
kindertijd.
Albert Ellis, De mens is een o Klassieke en operante Exposure (in vivo/vitro), Actief, directief, Strikte protocollen
Cognitief-gedragstherapeutisch
Aaron Beck, informatieverwerkend conditionering ABC-schema, uitdagen educatief beperken
Pavlov, systeem (computer- o Cognitieve schema's van gedachten ('trainer'), flexibiliteit, te
Skinner, metafoor). Gedrag en o Irrationele gedachten (socratische dialoog), samenwerkingsre weinig aandacht
Watson, emoties worden bepaald (RET) gedragsexperimenten, latie voor het
Bandura door de interpretatie van o ABC- en G-schema's vaardigheidstraining, ('coöperatief'), onbewuste of
gebeurtenissen via o Attributie bekrachtigings- empathisch maar diepe emoties,
cognitieve schema's. o Locus of control programma's, EMDR, doelgericht. risico op
mindfulness. ongelijkwaardig
contact,
veronderstelt hoge
mate van
zelfreflectie.
Carl Rogers, Humanistisch: de mens o Ware zelf Nauwkeurige empathie, Onvoorwaardelijk Vrijheid en eigen
Abraham heeft een aangeboren o Ideaal-ik reflecteren van e acceptatie, verantwoordelijkhe
Maslow kracht tot zelfontplooiing o Incongruentie gevoelens, actief echtheid id worden
Experiënteel
(actualiseringstendens). o Onvoorwaardelijke luisteren, 'focussen' (congruentie), overschat, non-
De mens is een vrij acceptatie (Gendlin), empathie, directiviteit werkt
subject dat betekenis o Zelfactualisatie tweestoelendialoog, transparantie, niet bij ernstige
geeft aan ervaringen. o Behoeftepiramide creatieve technieken. niet-adviserend pathologie, te
o Flow (non-directief). weinig aandacht
voor de oorsprong
van problemen.
