(1842-2001)
Leidendevragen:
1. WaardoorverloorChinazijnpositiealsregionalegrootmacht(1842-1911)?
2. WaardoorontstonddeVolksrepubliekChina(1912-1949)?
3. WaardoorheeftdeVolksrepubliekzichkunnenontwikkelentoteengrootmacht(1949-2001)?
aragraaf1
P
33Demodernevormvanimperialismedieverbandhieldmetdeindustrialisatie.
34Deopkomstvanemancipatiebewegingen.
→Indezecontextookgekoppeldaantijdvak9.
36Deopkomstvanpolitiek-maatschappelijkestromingen:liberalisme,nationalisme,socialisme,
confessionalismeenfeminisme.
→Indezecontextookgekoppeldaantijdvak9.
44VormenvanverzettegenhetWest-Europeseimperialisme.
→Indezecontextookgekoppeldaantijdvak8.
hinawerdvanafde1600geregeerddoordeQing-dynastie(deMantsjoes),eenkeizerlijkefamilie
C
uithetnoordoostenvanChina.Keizerlijkgezaggebaseerdophetconfucianisme:
- keizeraangewezendoordeHemel(→niet1geloof)
- ondersteunddoormandarijnen(ambtenaren)
- Confucianistischewaarden:
- collectiefbelangrijkerdanhetindividu
- hiërarchie,respectenautoriteit
- hoehogerderang,hoemeermorelestandaarden
- orde,harmonie,eenheid,stabiliteit
- paternalistischleiderschap
- grootrespectvoordestaat.
Meerdan90%vandebevolkingwasboer
- nauwelijksrechten
- meerplichten
Gezagsgetrouwebevolking:
- eerbiedhiërarchischeordening
- vasteplekmaatschappij
19eeeuw,verzwaktemachtQing-dynasty
- economischeenpolitiekeproblemen
- bevolkingsgroei→grotehongersnood
- corruptieaanhethof→vriendjespolitiekbestuursfuncties.
→Problemengezienalstekenendatdeqing-dynastiehaarmandaatvandewereld
dreigdeteverliezen. Keizerlijkemachtstondonderdrukvanmodernimperialisme.
hetveroverenvaneenzogrootmogelijkrijk.Erwerdenhandelspostenenplantagesaangelegd.
=
overheersenoverzeesegebieden.
- economischdoel:hetverkrijgenvangrondstoffenenafzetgebieden
- versterkervanmachtpolitiek:hoemeerland,hoemeerstatus.
, estersemogendhedenprobeerdenmachtinChinateversterken.Weiniginternationalehandelin
W
China,alleendestadKantonwasopenvoorEuropesehandel.Chinahadgeeninteresseinwesterse
goederen.
Sinocentrisme:chineessuperioriteitsgevoel
1820:EngelandhandeldeinopiuminChina→miljoenenChinezenverslaafd.1838ingrijpenkeizer
→eersteopiumoorlog.
EersteOpiumoorlog:1839-1842.Engelandgewonnen→vredesverdrag(verdragvanNanking)
vernietigendvoorchina:
- schadevergoeding
- 5ChinesehavensopengesteldvoorBritsehandelaren
- Hongkongbritsekolonie
→Ongelijkverdrag
erdragenwerdenvaakextraterritoriaal=buitenlandershoefdenzichniettehoudenaanchinese
V
wetgeving
- rusland:spoorweginchina
- westerseaanwezigheidnamtoeinzuidenenoostenvanchina
→onvredeonderchinesebevolking
OPSTANDEN=binnenlandseopstandentegenkeizerlijkedynastie(uitaantekeningen)
1. Taipingopstand(1851-1864):
- christelijketaipingwilleneneindemakenaandeqingdynastieenaanmachtvan
westeninchina
- doelen:
- afschaffingconfucianisme
- afschaffingprivébezit
- gelijkstellingmannenenvrouwen
- opheffingongelijkeverdragen
- Leider:HongXiuquan
- kregeneengrootdelvanchinainhanden
2. NianOpstand(1851-1868)
- Niankomeninopstandnagroteoverstromingeninhetnoordenvanchina
- willenvoedselenrijkdom
- “doodderijken,helpdearmen”
- tegengrootgrondbezitters
OPstandenwerdenneergeslagenmbvbuitenlandsesteun
Gevolgenvandeopstanden:
- verwoestingstedenenlandbouw
- 20miljoenchineseslachtoffers
Chinamoestwelmoderniseren.Japaneconomischepositieenormversterkt
1861:inchinastartdezelfversterkingsbeweging.aanhangerswilde:
- technischeenmilitairemodernisering
- openingmijnenennieuwefabrieken(gebeurdeook)→wapenindustrie
- marinegemoderniseerd,aanlegspoorwegenentelegrafie.
Keizerbeslootenkeleaspectenbestuurtemoderniseren
- democratischerbestuur
- beterlegerenonderwijs