volledige samenvatting Basisverzorging en EHBO | Hoofdstuk 1 | Hogeschool Gent | 2025/26

Basisverzorging en EHBO
hoofdstuk 1: basiszorg
1. Evenwichtig dieet
Hond: semi-carnivoor
Kat: strikte-carnivoor
 Levensfase (leeftijd): puppy, volwassen en senior
 Grootte: zeer klein, klein, middelgroot, groot en zeer groot (grote rassen
groeien sneller, maar ook langer door dan kleine rassen)
 Ras: duitse herder, goldenretriever…
 Temperament dier: energiek, rustig…
 Mate van beweging: veel of weinig
 BCS: te dik of te mager?
 Ziekte: nierfalen, suikerziekte…
 Altijd uitgaan van volwassen gewicht
Hoeveel keer per dag:
Middelgrote rassen:
 Tot 6 maanden 3 maaltijden per dag
 6-12 maanden 2 maaltijden per dag
 Volwassen 1-2 maaltijden per dag
Zeer kleine of kleine rassen:
 Tot 4 maanden 3 maaltijden per dag
 4-10 maanden 2maaltijden per dag
 Volwassen 1-2 maaltijden per dag
Grote of zeer grote rassen:
 Tot 6 maanden 3 maaltijden per dag
 6-15 maanden 2 maaltijden per dag
 Volwassen 1 of 2 maaltijden per dag
( + 2 uur rust)

Kans op obesitas bij ad libitum voeding = verwijst naar een dieet dat vrij is van
beperkingen

 Let op met extras (tafelrestjes,, snoepjes…) -> energie opname zal stijgen
 Let op bij overschakeling naar nieuw voeder -> geleidelijk
- Dag 1 en 2: 75% vorig voer + 25% nieuw voer
- Dag 3 en 4: 50% vorig voer + 50% nieuw voer
- Dag 5 en 6: 25% vorig voer + 75% nieuw voer
- Dag 7: 100% nieuw voer
 Commercieel verkrijgbare voeding: evenwichtig
- Volledig
- Aanvullen
 Zelfbereide voeding of rauwe voeding -> advies van dierenarts
Evewichtig dieet: RECAP
Voer op maat van het dier:

,  Voedzaam dieet, samengesteld voor hun leeftijd/grootte
 Afgemeten op basis van gewicht
 Hond: 1-2 keer per dag
 Kat: vrij ter beschikking
Vers water:
 Vrij ter beschikking

 Gescheiden drink en eetplaats voor het vermijden van natte brokjes. Blijft
lang in lichaam zitten.
 Gescheiden van de kattenbak

Meerdere katten:
N + 1 regel:
 Aantal eetplaatsen = n + 1
 Aantal drinkplaatsen = n + 1
 Gescheiden door min. 1,5m of door een visuele barriere


2. Geschikte huisvesting (hond)
Buitenshuis:
 Schuilplaats (bescherming tegen regen, koude en hitte)
 Droge, comfortabele en hygienische rustplaats
 Voldoende ruimte om te lopen, spelen en zijn behoefte te doen
Binnenshuis:
 (verhoogde) slaapplaats
 (verhoogde) uitkijkplaats
 Terugtrekplaats -> kussen, mand, bench…

2. Geschikte huisvesting (kat)
Buitenshuis:
 Schuilplaats (bescherming tegen regen, koude en hitte)
 Eventueel droge, comfortabele rustplaats in de winter
 Eventueel zonnige rustplaats/uitkijkplaats
 Geen koertje zonder structuren
Binnenshuis:
 (verhoogde) rustplaatsen, schuil/terugtrekplaatsen, uitkijkplaatsen ->
kussen, mand, doos
 + klimgelegenheid, krabgelegenheid en speelgelegenheid

3. Beweging en spel
Beweging is goed, ook voor een jonge hond!
Te weinig: niet ok
Te veel: niet ok
 Rekening houden met hoeveelheid en type van beweging
Type:
Puppy: open growth plates
Adult: closed growth plates

,Wandelen:
Puppy (tot 9-12 maanden):
 Geen wandelingen van 5 min. / maand, max. 4x / dag
 Matig tempo
 Niet gelijk aan terrein, gangen en omgevingen
Daarna: duur + tempo zal stijgen

Volwassen hond:
 4-5x / dag
 Min. 30 minuten per dag
 Afhankelijk van het ras en de gezondheid

Senior:
 Niet altijd korte wandelingen

 Controle van de kussentje!!!

Halsbanden:
- Bewegingsvrijheid zal stijgen
- Haken of schuren zal dalen
- Nek = gevoelige zone
 Pijn bij trekken -> invloed op het gedrag -> gedrag vermindert of verdwijnt
-> schade aan structuren bij trekken
Tuigen:
Borst + rug
- Verdeling van druk en kracht over een groter oppervlak
- Haken zal stijgen
- Indien niet op maat:
 Bewegingsvrijheid zal dalen
 Schuren zal stijgen
 Druk op schoudergewricht zal stijgen, luchtpijp…
Soorten tuigen: borst-tuig, instap-tuig, H-tuig en Y-tuig

Belangrijke aandachtspunten:
 Schouders kunnen vrij bewegen
 Geen druk op de luchtpijp

,  Geen geschuur in de oksels
 Zit niet na de ribben
 Op maat van de hond
Leibanden:
 Standaard hondenlijn (1m20-2m20)
 Rollijn of flexilijn (1m20 -> 10m)

 Het vermijden van trekken aan de leiband heeft grotendeels met training
te maken
 Tuigje of halsband -> mogelijk bijdrage maar niet DE oplossing

Wandeltraining = wandel alleen verder als de hond zich volledig zijdelings van
jou bevindt

Traplopen:
 Niet voor 3 maanden!
 Rustig en beheerst
 Treden < ellebooghoogte
 Met mate!, zeker bij grote rassen
 Kleine rassen dragen
Vanaf 9 m: springen op hoogte elleboog van de hond
Na 14 m: sprongen boven ellebooghoogte
Senior: trappen vermijden

Spel:
Puppy:
 Met een rustige volwassen hond
 Pup met ongeveer dezelfde grootte
 Eigenaar
 Met wat? Opletten voor stok!
 Soort spelletjes:
- Zoekspelletjes
- Apporteer spelletjes vanaf 5 maanden (kleine rassen) of 9 maanden
(grote rassen) of zelfs later bij rassen gevoelig voor HD en OCD
- Trekspelletjes

Sportactiviteiten:
 Intensief zwemmen vanaf +/- 10 maanden, goed voor seniors
 Rennen langs fiets of samen joggen vanaf +/- 10 maanden
 Agility, canicross, flyball, dogfrisbee,…vanaf volgroeid
Aandachtspunten bij pup:
 Beweging intensiever vanaf 80% volwassen LG
 Ad libitum voeden is not done
 Geen trappen lopen tot 3 maanden, daarna met mate
 Abrupte bewegingen + bewegingen met hoge impact vermijden tot
volgroeid

Buitenkat: voldoende beweging
Binnenkat: door spel
 Tegemoet komen aan jachtinstinct