volledige samenvatting - orgaananatomie van de vertebraten

Orgaananatomie van de
vertebraten
Inhoudsopgave

HOOFDSTUK 2 - HET ADEMHALINGSSTELSEL................................................. 0

HOOFDSTUK 3 - HET SPIJSVERTERINGSSTELSEL............................................ 8

HOOFDSTUK 4 – HET CIRCULATIESTELSEL................................................... 38

HOOFDSTUK 5 – HET CIRCULATIESTELSEL................................................... 43

HOOFDSTUK 6 – UROGENITAAL STELSEL..................................................... 48

HOOFDSTUK 7: HET INTEGUMENT............................................................... 75

HOOFDSTUK 8 – DE VOGEL......................................................................... 88




Hoofdstuk 2 - Het ademhalingsstelsel
3.1 neus

,  Bij mens steekt uit aangezichtsschedel, bij dieren in hoofdzaak in
aangezichtsschedel
 Kraakbenig neusseptum vormt tussen neusgaten een beweeglijk
kraakbenig tussenstuk

Uitwendige neus = nasus externus

1. neusgaten
Begrensd door:
 Laterale en mediale neusvleugel
 Waar beide dorsaal samenkomen ontstaat bij Eq neustrompet

Vorm neusgaten bepaald door neuskraakbeenderen die tevens uitzicht neustop
bepalen:
 Bezitten dorsaal en ventraal kraakbeenstuk (= dorso-laterale en ventro-
laterale neuskraakbenen) dat de laterale neusvleugel ondersteunt
 Bij meeste huisdieren supplementair (kraak)been
 Su: snuitbeen (os rostrale)
 Bo: dorsaal deel van dorso-laterale neuskraakbeen afgescheiden
Lateraal (ondersteunt ventro-laterale neusgat) en mediaal
(ondersteunt
vleugelplooi ventrale neusschelp) bijkomstig ankervormig
kraakbeenstuk
 Eq: X-vormig vleugelkraakbeen
-> dorsale plaat in mediale neusvleugel te voelen
-> lange hoorn ventraal in laterale neusvleugel

2. neusspiegel
= huid tussen en rond de neusgaten
 Onbehaard
 Verdeeld n kleine velden
 Tussen deze veldjes bij Su en Bo uitmonding van klieren
 Bij Su een snuitschijf
 Bij Bo is de bovenlip betrokken in de vorming van de neusspiegel

3.2 neusholte = cavum nasi
Algemeen:
 Uitwendig neusgat -> neusholte -> inwendig neusgat = choanae
 Neusholte
 Door neusseptum in twee helften verdeeld
 Bevat neusschelpen = conchae

Neusschelpen: zijn cilindervormig

1

,Functie: lucht verwarmen tegen dat het in de longen komt
 Koude lucht onderdrukt het immuunsysteem, dus het moet verwarmt
worden
 Temp bloed in de aders rond de neusschelpen is 37° => verwarmt de
lucht

Hond: heeft een zeer sterk reukorgaan
 Vorm van de neusschelpen is zeer grillig
 Door de bochten die de lucht moet maken (=turbulentie) raken de
luchtpartikels het reukepitheel
=> carnivoren hebben veel sterker reukorgaan

3.3 paranasale sinussen
Dragen bij tot gewichtsvermindering van de schedel

Embryonale ontwikkeling:




Paars = neusseptum
Blauw = neusschelpen
Geel = worden de sinussen

Bo:
 Sinus frontalis gaat door tot in de hoornen, deze worden vaak afgesneden
tot in de sinus
 => Bo kunnen ontstekingen krijgen op deze sinus

Eq heeft een luchtzak = diverticulum tubae auditivae
 Tanden kunnen niet getrokken worden
 Toegang via sinus maxillaris

3.4 larynx
= onpaar beginstuk luchtweg op overgang hoofd-hals

2

,  Dient afgesloten te worden bij het slikken
 Belangrijk als stemorgaan en voor reflexen

1. algemene morfologie
Opgebouwd uit kraakbeenderen die:
 Met elkaar articulerel
 Via banden aan elkaar verbonden zijn

Verschillende kraakbeenderen:
Craniaal (=ingang): strottenklep of eppiglottis
 Onpaar
 Licht achter de tongrug
 Kan larynxholte afsluiten
Caudaal: ringkraakbeen of cricoid
 Heeft de vorm van een zegelring
 Heeft aantal duidelijke gewrichtsvlakken voor thyroid en arytenoid
Dorsaal: (tuitvormig) arytenoid
 Bestaat uit een linker en rechter piramidevormig kraakveentje met basis
naar ringkraakbeen
Ventraal en zijdelings: schildkraakbeen of thyroid
 Bestaat algemeen uit
 Lamina met rostrale en caudale hoorn
 Corpus
 Speciesverschillen
 Bo: groot corpus, ventrale knobbel: prominentia laryngea
 Eq: grote caudale insnijding
-> dient als toegangspoort voor chirurgische benadering
inwendige larynx
- heeft klein corpus
Toepassing paard:
Cornage = stembandverlamming
 Tijdens embryonale ontwikkeling vormt het hart zicht in de keelholte
 Het hart moet caudaal migreren
 Rond de linker aortaboog zit een zenuw = nervus laryngeus recurens
=> door migratie van het hart kan de zenuw meegesleurd en beschadigd
worden

2. gewrichten en banden van de larynx
Drie gewrichten:
 Tussen hyoid-thyroid kraakbeen
 Tussen thyroid-cricoid kraakbeen => regelt spanning in de stembanden
 Tussen cricoid-arythenoid kraakbeen
Banden tussen:

3