Afasie - Roelien Bastiaanse (2011)
Hoofdstuk 1 - Inleiding
Afasie: een verworven taalstoornis ten gevolge van plotseling optredend focaal hersenletsel
dat is ontstaan nadat de taal verworven is.
- Het gaat hier om een centrale taalstoornis die enerzijds de taalproductie en taalbegrip
en anderzijds de geschreven taal betreft. Vergeten woorden kunnen dus ook niet
opgeschreven worden.
- Focaal hersenletsel houdt in dat het letsel zich focust op de taalgebieden, en het geen
diffuus hersenletsel is, zoals bij dementie.
- De definitie bevat het woord
hersenletsel, wat taalstoornissen als het
gevolg van een psychogene oorzaak
uitsluit, zie kader voor een voorbeeld.
Voorbeeld van taalgebruik van een 45-jarige dominee
Verschil met spraakstoornis: het articulatorische vermogen kan ook aangetast worden bij afasie
maar bij een spraakstoornis kan er nog wel geschreven worden en is het taalbegrip nog intact.
- Het is niet ongewoon dat een afasiepatiënt ook een articulatorisch probleem heeft.
Oorzaken van afasie
Hoe kan hersenletsel afasie veroorzaken?
Hersencellen kunnen alleen goed functioneren als zij van voldoende zuurstof en
voedingsstoffen, zoals glucose, worden voorzien. Deze stoffen worden aangevoerd via het
bloed. Als er gedurende een paar minuten te weinig zuurstof en glucose aangevoerd wordt,
sterven de hersencellen af. Dit wordt ‘necrose’ genoemd.
- Door het zuurstoftekort ontstaat er oedeem (een vochtophoping), maar daar is geen
ruimte voor. Gevolg: oedeem oefent druk uit op de gezonde hersencellen die niet
genoeg zuurstof krijgen, maar wel genoeg om te overleven.
- Ook kan het zijn dat bepaalde intacte hersengebieden niet meer functioneren omdat
een verbonden hersengebied afgestorven is. Dit heet ‘diaschise’
- Als het oedeem of de diaschise afneemt, kunnen de niet-functionerende gebieden
opnieuw gaan functioneren. Daardoor kan de afasie verbeteren of zelfs verdwijnen.
- Over het algemeen is de vooruitgang hier niet zo groot.
Hoofdstuk 1 - Inleiding
Afasie: een verworven taalstoornis ten gevolge van plotseling optredend focaal hersenletsel
dat is ontstaan nadat de taal verworven is.
- Het gaat hier om een centrale taalstoornis die enerzijds de taalproductie en taalbegrip
en anderzijds de geschreven taal betreft. Vergeten woorden kunnen dus ook niet
opgeschreven worden.
- Focaal hersenletsel houdt in dat het letsel zich focust op de taalgebieden, en het geen
diffuus hersenletsel is, zoals bij dementie.
- De definitie bevat het woord
hersenletsel, wat taalstoornissen als het
gevolg van een psychogene oorzaak
uitsluit, zie kader voor een voorbeeld.
Voorbeeld van taalgebruik van een 45-jarige dominee
Verschil met spraakstoornis: het articulatorische vermogen kan ook aangetast worden bij afasie
maar bij een spraakstoornis kan er nog wel geschreven worden en is het taalbegrip nog intact.
- Het is niet ongewoon dat een afasiepatiënt ook een articulatorisch probleem heeft.
Oorzaken van afasie
Hoe kan hersenletsel afasie veroorzaken?
Hersencellen kunnen alleen goed functioneren als zij van voldoende zuurstof en
voedingsstoffen, zoals glucose, worden voorzien. Deze stoffen worden aangevoerd via het
bloed. Als er gedurende een paar minuten te weinig zuurstof en glucose aangevoerd wordt,
sterven de hersencellen af. Dit wordt ‘necrose’ genoemd.
- Door het zuurstoftekort ontstaat er oedeem (een vochtophoping), maar daar is geen
ruimte voor. Gevolg: oedeem oefent druk uit op de gezonde hersencellen die niet
genoeg zuurstof krijgen, maar wel genoeg om te overleven.
- Ook kan het zijn dat bepaalde intacte hersengebieden niet meer functioneren omdat
een verbonden hersengebied afgestorven is. Dit heet ‘diaschise’
- Als het oedeem of de diaschise afneemt, kunnen de niet-functionerende gebieden
opnieuw gaan functioneren. Daardoor kan de afasie verbeteren of zelfs verdwijnen.
- Over het algemeen is de vooruitgang hier niet zo groot.
