Samenvatting - Algemene psychologie

Psychologie
1. Inleiding
Thema’s die we zien in de algemene psychologie:
1. Kennismaking met de psychologie (geschiedenis v/d psychologie)
2. De waarneming
3. Het geheugen
4. Leerprocessen
5. Motivatie
6. Emoties
Psychologie: gedrag op het niveau van het individu
Biologie: hersenmechanismen, eventuele ziektes zoals Alzheimer, …
Sociologie: maatschappelijke invloeden, grote maatschappelijke
tendensen
Je hebt een verschil tussen:
 Afhankelijke variabele (AV): is de oorzaak of de factor die jij
verandert of manipuleert in een onderzoek of experiment.
 Vb: Je wil onderzoeken of lichtintensiteit invloed heeft op de groei
van planten. De lichtintensiteit (hoeveel licht de plant krijgt) is de
onafhankelijke variabele, want die verander je zelf.
 Onafhankelijke variabele (OV): is het gevolg of de uitkomst die je
meet of observeert.
 Vb: De groei van de plant (bijv. hoogte in cm) is de afhankelijke
variabele, want die hangt af van de hoeveelheid licht.




2. De geschiedenis v/d psychologie
Bij de opkomst vn de filosofie ontstond de psychologie
 Tijdens de middeleeuwen werd daar minder over nagedacht
 Ze gingen uit vn de bijbel
 Kennis werd daarna steeds meer verspreid en je had boekdrukkunst,
daardoor was het meer toegankelijk was naar andere mensen ook

 Andreas: heeft ervoor gezorgd dat moderne geneeskunde mogelijk
was

,  In die periode waren we ervan overtuigd dat zorgvuldige zintuigelijke
observatie leidt tot betrouwbare kennis

 Descartes (rationalisme=ratio, logisch denken) en Locke
(empirisme=zintuigelijke waarneming)
 Ze hebben veel betekent in de psy en hoe die tot uiting kwam
 Descartes heeft meer gdn
Descartes
 “Ik denk dus ik ben”
 Sprak vn res cognitans en res extensa
1. De geest/denkend vermogen
2. alles wat ruimte inneemt/materie
 “Alle materie kan wetenschappelijk onderzocht worden”
 “Geest onderzoeken kan niet via zintuiglijke waarneming worden
onderzocht, beter rechtstreeks via het denken zelf (dus via filosofie)
bestudeerd worden”
 Kunstmatige opdeling tussen lichaam en ziel hinderde lange tijd de
ontwikkeling van de menswetenschappen en meer bepaald van een
wetenschappelijke psychologie.
Locke
 Sprak vn de Tabula Rasa
 = we zijn geboren als een blanco blad, ongeschreven blad
 Bij geboorte is menselijk bewustzijn een lege ruimte, die pas
gaandeweg opgevuld wordt door zintuiglijke indrukken.
 Het bewustzijn is wel toegankelijk voor observatie, maar bleef
beperkt tot de eigen innerlijke gewaarwordingen.
 Pas later inzicht dat inzichten ook door anderen gecontroleerd
moeten kunnen worden en experimenteel getoetst.
 Impulsen uit de natuurwetenschappen
 Hoe dat ogen werken, komt op onze vliezen
 Alles wat er binnenkomt is psychologisch, hoe dat we dat ervaren
Vanaf halfweg 19de eeuw
 Heb je ontwikkeling vn psychologie bij Amerikaanse geschiedenis en
Europese
 Enorme migratie van arme mensen uit EU gaat naar AM
 Die immagrie blijft duren tot na WO1
 De green card kwam dan in
Experimentele bewustzijnspsychologie
 Door Wundt
Wundt:
 Eerste laboratorium voor experimentele psychologie 1879
 Introductie van de experimentele methode
 Uitlokken en dan zien wat er gebeurt – waarnemen (ging daar vooral
van uit
 Experimentele bewustzijnspsychologie in gecontroleerde
omstandigheden

 Leerling: Tichener

,  Uitlokken – waarnemen – via introspectie (je moest kijken wat er
allemaal binnen jezelf zoeken)
 STRUCTUUR van de geest analyseren
 =Structuralisme
 Prikte in zijn hand om pijn te voelen en zo kijken wrm wij da voelde
ahv introspectie
Functionalistische bewustzijnspsychologie:
 Werking of functie van het bewustzijn onderzoeken (1 structuur)
 Mnu hoe het werkt, als het maar werkt
 Zij werken ook met experimenten (vaak met dieren) en ze gebruikte
ook introspectie
 Ze vonden bewustijn een statische term dus noemde zij dat mental
activities
Reflexologie:
 Met pavlov en de
Conditioneringsprocessen
 Hij is gn psycholoog maar heeft dat wel
ontdenkt

Behaviorisme:
 Van John Watson
 Alleen uitwendig waarneembaar gedrag
 Gedrag kan herleid worden tot stimulus – respons – verbindingen
 S-R (uiterlijk waarneembare responsen R als reactie op actueel
inwerkende stimuli S)
 Enige dat we onderzoeken is stimulus en respons

 Experiment op kind Albert
 = Albert kon net zitten en werd blootgesteld aan prikkels en keek
hoe hij reageerde. Wordt blootgesteld aan witte rat, hij was
geïnteresseerd mr Watson wou hem bang maken ervan.
 = iedere keer da Albert bij de muis kwam sloeg Watson op een gong
en zo is hij bang ervan geworden. Hij was bang vn al de dieren me
een vacht
 Behaviorisme behielden zich daar aan
Gestaltpsychologie:
 Het geheel is meer dan de delen van wat we zien
 Wij zien meteen gestalen dus geheel
 We gaan de interpretatie gaan toevoegen
 Reclame zit vol psychologie zoals vn uurwerken laten ze lijken dat er
een smiley is
Dieptepsychologie:
 We laten ons invloeden door dingen waarvan we niet bewust vn zijn
 Opvolgers: Freud, Adler, Jung en Lacan
 Freud: Psychoanalyse (< psychiatrie)
 Gedrag verklaard door onbewuste motieven
 Adler: Individuele psychologie
 Jung: Analytische psychologie, mee met Freud maar zag het iets
positiever

,  Lacan: het onbewuste is gestructureerd als een taal, het is een
systeem van symbolen en betekenissen belangrijk bij de vorming vn
het zelf
Neobehaviorisme:
 Zij zeggen dat er een stimulus oproept maar daartussen in is er een
organisme en daarin gebeurd er van alles maar we kunnen dat niet
zien = black box
 S – O – R – opvatting
S: Stimulus, O: Organisme, R: Respons
Humanistische psychologie
 Zij zeggen dat het niet klopt dat we in de psy mensen gaan
onderzoeken door met dieren experimenten te doen
 Want wij streven ook naar onze doelen
 Maslow en rogers
 Maslow: motivatietheorie
 Rogers: cliëntgerichte psychotherapie
 Waren goeie mensen, maar ze vonden da theorieën en
experimenten nie zo wetenschappelijk moesten zijn




Hedendaagse psychologie (4)
Cognitieve psychologie
 Hedendaagse stroming
 Mensen zijn actieve informatieverwerkers, onderzoeken wat er ‘in’
het individu gebeurt, door middel van experimenten, niet door
middel van introspectie
 Psy proberen die black box te onderzoeken
 We zien wat we verwachten te zien
De biologische psychologie
 Ethologie: soortspecifiek gedrag van dieren in hun natuurlijke
milieu (bv. Eendjes als ze geboren zijn gaan ze het eerst bewegend
ding beschouwen als hun moeder)
 Sociobiologie: biologische en vooral erfelijke basis voor typisch
menselijk gedrag onderzoeken, uitgemond in evolutionaire
psychologie: evolutionaire basis, naast opvoeding en cultuur