Hoofdstuk 11 : over subculturen en
sociaalpsychologische groepsprocessen
1. Inleiding
Focus : culturele processen en groepsprocessen
Aandacht voor groepsprocessen binnen adolescentie
Belang van eigen identiteit
Belang van peers
o Men zoekt gelijkgezinden op
o Rol van ouders vermindert
Verschil met leertheorieën?
o Expliciete links (basis in DAT, anomie)
o Onafhankelijke rol van de subcultuur
o Veel criminaliteit in adolescentie gebeurt in groep
o Andere vragen (waarom? Welke processen? Functie van groepen?)
2. Wat zijn problematische jeugdgroepen?
Definitie M. Klein 3 constitutieve elementen
'Any denotable group of youngsters who :
o (a) are generally perceived as a distinct aggregation by others in their
neighborhood;
o (b) recognize themselves as a denotable group (almost invariably with a group
name) and
o (c) have been involved in a sufficient number of delinquent incidents to call forth a
consistent negative response from neighborhood residents and /or law
enforcement agencies.'
Bursik en Grasmick waarschuwen voor circulariteit !
'including involvement in delinquency introduces a possible circular relationship in examining the
degree to which gangs are involved in violence. If one of the defining characteristics of a gang is
its delinquent involvement, then can delinquency also be said to be a consequence of being in the
gang?'
Scott Decker volgende elementen moeten aanwezig zijn in de definiëring
o Groep
o Symbolen
o Graffiti
o Permanentie (bestaansduur kan variëren)
o Grondgebied/territorium
o Delinquentie
Eurogang paradox : gemediatiseerd beeld dat niet overeenstemt met realiteit in US en EU
, Definitie van een problematische jeugdgroep (volgend Eurogang Werkgroep)
o 'A street gang (or a troublesome youth group corresponding to a street gang
elsewhere) is any durable, street-oriented youth group whose own identity includes
involvement in illegal activity.'
Onderscheid tussen Gang Descriptors en Gang Definers (EXAMEN
o Gang descriptors : beschrijven uiterlijke kentekenen van een jeugdgroep
Klederdracht – specifieke tatoeages – symbolen …
o Gang definers : verwijzing naar de essentiële kenmerken waaraan een groep dient te
voldoen om van een gang te kunnen spreken
Deze kenmerken definiëren een groep
Bepalen het onderscheid tussen problematische jeugdgroep en een gewone clique
3. Motieven voor toetreding en uittreding bij problematische
jeugdgroepen
Toetreding
o Gericht op de baten
Prestige – ergens bij horen – sociale bindingen – status …
Baten hebben niet zozeer een causale betekenis
Aanwezigheid van push-pull factoren1
Functie mbt eigen identiteit
Uittreding
o Gericht op de kosten
Risico’s verbonden aan lid zijn : vergelding – rivaliteit – status hooghouden
Harde levensstijl eist een zekere tol
Moeilijk om uit te treden
4. Mogelijke verklaringen voor de relatie tussen participatie
aan een gang en regelovertredend handelen
Selectiemodel
o Correlatie participatie delinquentie = spurieus
o Relatie = gevolg van persoonlijkheidskenmerken en leefstijlen
o Jongeren reeds delinquentie gepleegd nog vóór toetreding bij gang
Facilitatiemodel
o Link met leertheorieën
o Lidmaatschap verandert morele opvattingen en routine-activiteiten
o Geen verschil tussen leden en niet-leden vóór toetreding
Sommige waren reeds betrokken bij regelovertreding, anderen niet
o Kortom : toetreding heeft verdere regelovertreding gewoon verder gefaciliteerd
Enhancement model
o Mengvorm van beide andere modellen
o Aanvaardt zelfselectie als partieel verklaringsmodel, maar benadrukt dat zelfselectie
onvoldoende is om de samenhang tussen regelovertreding en groepsparticipatie te
verklaren
o Sprake van een tijdelijke intensifiëring van levensstijl en regelovertredend handelen
1
Factoren die jongeren duwen richting problematische jeugdgroepen of deze groepen aantrekkelijk maakt
sociaalpsychologische groepsprocessen
1. Inleiding
Focus : culturele processen en groepsprocessen
Aandacht voor groepsprocessen binnen adolescentie
Belang van eigen identiteit
Belang van peers
o Men zoekt gelijkgezinden op
o Rol van ouders vermindert
Verschil met leertheorieën?
o Expliciete links (basis in DAT, anomie)
o Onafhankelijke rol van de subcultuur
o Veel criminaliteit in adolescentie gebeurt in groep
o Andere vragen (waarom? Welke processen? Functie van groepen?)
2. Wat zijn problematische jeugdgroepen?
Definitie M. Klein 3 constitutieve elementen
'Any denotable group of youngsters who :
o (a) are generally perceived as a distinct aggregation by others in their
neighborhood;
o (b) recognize themselves as a denotable group (almost invariably with a group
name) and
o (c) have been involved in a sufficient number of delinquent incidents to call forth a
consistent negative response from neighborhood residents and /or law
enforcement agencies.'
Bursik en Grasmick waarschuwen voor circulariteit !
'including involvement in delinquency introduces a possible circular relationship in examining the
degree to which gangs are involved in violence. If one of the defining characteristics of a gang is
its delinquent involvement, then can delinquency also be said to be a consequence of being in the
gang?'
Scott Decker volgende elementen moeten aanwezig zijn in de definiëring
o Groep
o Symbolen
o Graffiti
o Permanentie (bestaansduur kan variëren)
o Grondgebied/territorium
o Delinquentie
Eurogang paradox : gemediatiseerd beeld dat niet overeenstemt met realiteit in US en EU
, Definitie van een problematische jeugdgroep (volgend Eurogang Werkgroep)
o 'A street gang (or a troublesome youth group corresponding to a street gang
elsewhere) is any durable, street-oriented youth group whose own identity includes
involvement in illegal activity.'
Onderscheid tussen Gang Descriptors en Gang Definers (EXAMEN
o Gang descriptors : beschrijven uiterlijke kentekenen van een jeugdgroep
Klederdracht – specifieke tatoeages – symbolen …
o Gang definers : verwijzing naar de essentiële kenmerken waaraan een groep dient te
voldoen om van een gang te kunnen spreken
Deze kenmerken definiëren een groep
Bepalen het onderscheid tussen problematische jeugdgroep en een gewone clique
3. Motieven voor toetreding en uittreding bij problematische
jeugdgroepen
Toetreding
o Gericht op de baten
Prestige – ergens bij horen – sociale bindingen – status …
Baten hebben niet zozeer een causale betekenis
Aanwezigheid van push-pull factoren1
Functie mbt eigen identiteit
Uittreding
o Gericht op de kosten
Risico’s verbonden aan lid zijn : vergelding – rivaliteit – status hooghouden
Harde levensstijl eist een zekere tol
Moeilijk om uit te treden
4. Mogelijke verklaringen voor de relatie tussen participatie
aan een gang en regelovertredend handelen
Selectiemodel
o Correlatie participatie delinquentie = spurieus
o Relatie = gevolg van persoonlijkheidskenmerken en leefstijlen
o Jongeren reeds delinquentie gepleegd nog vóór toetreding bij gang
Facilitatiemodel
o Link met leertheorieën
o Lidmaatschap verandert morele opvattingen en routine-activiteiten
o Geen verschil tussen leden en niet-leden vóór toetreding
Sommige waren reeds betrokken bij regelovertreding, anderen niet
o Kortom : toetreding heeft verdere regelovertreding gewoon verder gefaciliteerd
Enhancement model
o Mengvorm van beide andere modellen
o Aanvaardt zelfselectie als partieel verklaringsmodel, maar benadrukt dat zelfselectie
onvoldoende is om de samenhang tussen regelovertreding en groepsparticipatie te
verklaren
o Sprake van een tijdelijke intensifiëring van levensstijl en regelovertredend handelen
1
Factoren die jongeren duwen richting problematische jeugdgroepen of deze groepen aantrekkelijk maakt
