Samenvatting aansprakelijkheidsrecht 2024-2025
,Inhoudsopgave
WEEK 1 INTRODUCTIE MAATSCHAPPELIJKE EN JURIDISCHE THEMA'S.................5
LITERATUURSAMENVATTINGEN................................................................................................5
S.D. LINDENBERGH, SCHADEVERGOEDING ALGEMEEN 1 (MON BW B34) 2020: HOOFDSTUK II: NRS.
4-15. HOOFDSTUK IV: NRS. 30, 32, 33, 34, 36, 38..............................................................5
A.J. Verheij, Onrechtmatige daad (Mon Pr. Nr. 4) 2023, nr. 1.8 (functies van het
aansprakelijkheidsrecht)............................................................................................. 8
C.H. Sieburgh, Asser-serie 6-II De verbintenis in het algemeen, tweede
gedeelte, 2021, nrs. 13-14, 47, 50, 53, 63-65, 79-82...............................................10
C.H. Sieburgh, Asser-serie 6-IV De verbintenis uit de wet, 2023, nrs. 129-138 (niet
verplicht: nrs.129a, 132, 137)...................................................................................11
W.H. van Boom, 'WCA -> WCAM -> WAMCA', Tijdschrift voor Consumentenrecht en
handelspraktijken 2019-4, p. 154-160. ....................................................................13
HR 19 JULI 2019, ECLI:NL:HR:2019:1278 (GRONINGER AARDBEVINGSSCHADE I).....................14
HR 15 OKTOBER 2021, ECLI:NL:HR:2021:1534 (GRONINGER AARDBEVINGSSCHADE II)............14
AANTEKENINGEN................................................................................................................ 15
WEEK 2: CORRECTIEVE RECHTVAARDIGHEID & KLIMAATAANSPRAKELIJKHEID
VAN BEDRIJVEN............................................................................................ 16
LITERATUURSAMENVATTINGEN.............................................................................................. 16
P. Benson, ‘The basis of corrective justice and its relation to distributive
justice’, Iowa Law Review, 1992, vol. 77, p. 529-535 ..............................................16
C. McKinnon, Climate Change and Corrective Justice, Annual Review of Law and
Ethics, 2009, vol. 17, p. 259-276 .............................................................................19
B.C. Zipursky, ‘Civil Recourse Theory’, A.S. Gold et. al. (eds.), The Oxford Handbook
of the New Private Law, Oxford Handbooks Online 2020 (zie onder) .......................21
(NOG AANVULLEN) E.R. de Jong, ‘Legitimiteitsperspectieven op rechterlijke
participatie bij vermeend overheidsfalen’, Tijdschrift voor Gezondheidsschade,
Milieuschade en Aansprakelijkheidsrecht, 2017, afl. 3, p. 4-15 ................................24
E.R. de Jong, 'Klimaataansprakelijkheid van private ondernemingen', Nederlands
Tijdschrift voor Burgerlijk Recht, 2021, afl. 1 ...........................................................24
AANTEKENINGEN:............................................................................................................... 25
WEEK 3: DISTRIBUTIEVE RECHTVAARDIGHEID & AANSPRAKELIJKHEID EN
COMPENSATIE VAN GASWINNINGSCHADE......................................................29
LITERATUURSAMENVATTINGEN.............................................................................................. 29
A.D. On, Strict liability and the aims of Tort Law: a doctrinal, comparative and
normative study of strict liability regimes, diss. Maastricht University 2020, p. 309-
325 over Distributieve rechtvaardigheid en Correctieve rechtvaardigheid (zie onder)
................................................................................................................................. 29
P. Cane, 'Distributive justice and tort law', New Zealand Law Review 2001, p. 401-
420 (via UB databanken, Heinonline) ......................................................................32
(NOG AANVULLEN) M. Loth, 'Rechtvaardige aansprakelijkheid; Over herstel van
autonomie, beginselen in het aansprakelijkheidsrecht, en de "maatmens
benadeelde"', in: M.Th. Beumers et al, Aansprakelijkheidsrecht en
maatmens (VASR), Deventer: Kluwer 2016, p. 33-73...............................................34
T. Hartlief, ‘Rampen en crises: aansprakelijkheid & verzekering of
overheidsschadefonds?’, AA 2021, afl. 7/8, p. 734-750 (via Rechtsorde of
LegalIntelligence.com) ............................................................................................. 35
M. Farris, ‘Compensating climate change victims: the climate compensation fund as
an alternative to tort litigation’, Sea Grant Law & Policy Journal (2) 2009, no. 2 p. 49-
62.............................................................................................................................. 37
AANTEKENINGEN:............................................................................................................... 41
WEEK 4 RECHTSECONOMISCH PERSPECTIEF OP AANSPRAKELIJKHEID EN
SCHADEVERGOEDING....................................................................................43
LITERATUURSAMENVATTINGEN.............................................................................................. 43
, M.G. Faure & R.A. Partain, Environmental Law and Economics. Theory and Practice,
CUP 2019, hoofdstuk 2 en 8......................................................................................43
L.T. Visscher, M.G. Faure, F. Weber, ‘Geoorloofde maar gezondheidsbedreigende
producten en diensten: een rechtseconomische visie op regulering en
aansprakelijkheid', AV&S, 2018/18...........................................................................46
E.R. de Jong & M.F. Faure, 'De autonomie van het civiele recht en het strafrecht bij
normstelling voor ernstige risico’s voor de fysieke leefomgeving', NJB 2022/864....47
(NOG AANVULLEN) M.G. Faure, 'Verzekerd van of tegen klimaatschade',
Rechtsgeleerd Magazijn Themis, 2023.1, p. 38-46....................................................49
H. Micklitz, ‘Risk, Tort and Liability’, in: S. Grundmann, H. Micklitz & M. Renners
(eds.), New Private Law Theory: A Pluralist Approach, CUP 2021, pp. 272-297.........49
AANTEKENINGEN:............................................................................................................... 51
WEEK 5 EMPIRISCHE BESTUDERING VAN HET AANSPRAKELIJKHEIDSRECHT EN
SCHADEVERGOEDINGSRECHT........................................................................55
LITERATUURSAMENVATTINGEN.............................................................................................. 55
Giesen, 'The Use and Incorporation of Extralegal Insights in Legal
Reasoning', Utrecht Law Review, 2015 11(1), 1-18 (Open Access Utrecht Law
Review). Herstel, schadevergoeding en (procedurele) rechtvaardigheid..................55
Akkermans, ‘Achieving Justice in Personal Injury Compensation: The Need to Address
the Emotional Dimensions of Suffering a Wrong’, in: P. Vines & A. Akkermans
(red.), Unexpected consequences of compensation law, Oxford: Hart Publishing
2020.......................................................................................................................... 57
C.J.M. van Doorn, 'De mens achter de grote getallen. Over de belangen van
benadeelden in situaties van massaschade en hoe recht en praktijk daaraan (meer)
tegemoet kunnen komen', TVP 2024, p. 65-72 (via Rechtsorde en Legalintelligence
en digitale tijdschriften 'Tijdschrift Vergoeding van Personenschade'). ..................59
Y.R.K. Waterman, 'De opkomst van compensatieregelingen voor beroepsziekten:
pappen en nathouden', TVP 2022, p. 113-120 (idem). ...........................................62
AANTEKENINGEN:............................................................................................................... 65
WEEK 7 GEBODS- EN VERBODSACTIES BIJ GEZONDHEIDS- EN MILIEURISICO’S. .68
LITERATUURSAMENVATTINGEN.............................................................................................. 68
L.F.H. Enneking & E.R. de Jong, ‘Regulering van onzekere risico’s via public interest
litigation?’, in: NJB 2014/1136, p. 1542-1551 ............................................................69
J.L. Smeehuijzen, 'De veroordeling van Shell tot 45% CO2-reductie in 2030: Over
legitimiteit en effectiviteit', in: Nederlands Juristenblad, 2022, p. 540 – 548 ...........72
E.R. de Jong, ‘Rechterlijke risicoregulering: over de veranderende publieke rol van de
civiele rechter bij gezondheids- en milieurisico's’, in: Rechtsgeleerd Magazijn
Themis 2020/1, p. 4-17.............................................................................................74
AANTEKENINGEN:............................................................................................................... 74
WEEK 8 VERGOEDING VAN MASSASCHADE.....................................................76
LITERATUURSAMENVATTINGEN.............................................................................................. 76
T. Hartlief, 'Massaschade en de regelende rechter', NJB 2017, p. 2935....................77
C.M.D.S. Pavillon, ‘Leent het materiële privaatrecht zich voor de afwikkeling van
massaschade?’, RM Themis 2019, p. 163-179. ........................................................77
M. Loth, ‘Uit de ban van corrigerende rechtvaardigheid’, NTBR 2020, p. 153-162. . 80
L.T. Visscher, ‘Individuele of collectieve schadevaststelling, een rechtseconomische
benadering’, AV&S 2022, p. 61-67. .........................................................................81
I. Giesen, D.W. van Maurik & R. Rijnhout, 'Bodembewegingsschade: ervaren
procedurele rechtvaardigheid bij individuele en collectieve
schadeafwikkeling', AV&S 2022/11, p. 8-16..............................................................83
M.G. Faure & T. Hartlief, ‘Compensation funds versus liability and insurance for
remedying environmental damage’, Review of European Community and
International Environmental Law 1996, vol. 5, no. 4, p. 321-326..............................86
R. Lyster, ‘A fossil fuel-funded climate disaster response fund under the Warsaw
international mechanism for loss and damage associated with climate change
impacts’, Transnational Environmental Law 2015, vol. 4, no. 1, p. 125-151.............87
, AANTEKENINGEN:.........................................................................................89
SAMENVATTING BELANGRIJKE ZAKEN:...........................................................93
TATA STEEL:..................................................................................................................... 93
GEMOUR:......................................................................................................................... 94
PFAS:............................................................................................................................. 95
CHROOM 6:...................................................................................................................... 97
GRONINGSE GASWINNING:................................................................................................... 99
SHELL-ZAAK:.................................................................................................................. 101
BEGRIPPENLIJST:........................................................................................104
,Inhoudsopgave
WEEK 1 INTRODUCTIE MAATSCHAPPELIJKE EN JURIDISCHE THEMA'S.................5
LITERATUURSAMENVATTINGEN................................................................................................5
S.D. LINDENBERGH, SCHADEVERGOEDING ALGEMEEN 1 (MON BW B34) 2020: HOOFDSTUK II: NRS.
4-15. HOOFDSTUK IV: NRS. 30, 32, 33, 34, 36, 38..............................................................5
A.J. Verheij, Onrechtmatige daad (Mon Pr. Nr. 4) 2023, nr. 1.8 (functies van het
aansprakelijkheidsrecht)............................................................................................. 8
C.H. Sieburgh, Asser-serie 6-II De verbintenis in het algemeen, tweede
gedeelte, 2021, nrs. 13-14, 47, 50, 53, 63-65, 79-82...............................................10
C.H. Sieburgh, Asser-serie 6-IV De verbintenis uit de wet, 2023, nrs. 129-138 (niet
verplicht: nrs.129a, 132, 137)...................................................................................11
W.H. van Boom, 'WCA -> WCAM -> WAMCA', Tijdschrift voor Consumentenrecht en
handelspraktijken 2019-4, p. 154-160. ....................................................................13
HR 19 JULI 2019, ECLI:NL:HR:2019:1278 (GRONINGER AARDBEVINGSSCHADE I).....................14
HR 15 OKTOBER 2021, ECLI:NL:HR:2021:1534 (GRONINGER AARDBEVINGSSCHADE II)............14
AANTEKENINGEN................................................................................................................ 15
WEEK 2: CORRECTIEVE RECHTVAARDIGHEID & KLIMAATAANSPRAKELIJKHEID
VAN BEDRIJVEN............................................................................................ 16
LITERATUURSAMENVATTINGEN.............................................................................................. 16
P. Benson, ‘The basis of corrective justice and its relation to distributive
justice’, Iowa Law Review, 1992, vol. 77, p. 529-535 ..............................................16
C. McKinnon, Climate Change and Corrective Justice, Annual Review of Law and
Ethics, 2009, vol. 17, p. 259-276 .............................................................................19
B.C. Zipursky, ‘Civil Recourse Theory’, A.S. Gold et. al. (eds.), The Oxford Handbook
of the New Private Law, Oxford Handbooks Online 2020 (zie onder) .......................21
(NOG AANVULLEN) E.R. de Jong, ‘Legitimiteitsperspectieven op rechterlijke
participatie bij vermeend overheidsfalen’, Tijdschrift voor Gezondheidsschade,
Milieuschade en Aansprakelijkheidsrecht, 2017, afl. 3, p. 4-15 ................................24
E.R. de Jong, 'Klimaataansprakelijkheid van private ondernemingen', Nederlands
Tijdschrift voor Burgerlijk Recht, 2021, afl. 1 ...........................................................24
AANTEKENINGEN:............................................................................................................... 25
WEEK 3: DISTRIBUTIEVE RECHTVAARDIGHEID & AANSPRAKELIJKHEID EN
COMPENSATIE VAN GASWINNINGSCHADE......................................................29
LITERATUURSAMENVATTINGEN.............................................................................................. 29
A.D. On, Strict liability and the aims of Tort Law: a doctrinal, comparative and
normative study of strict liability regimes, diss. Maastricht University 2020, p. 309-
325 over Distributieve rechtvaardigheid en Correctieve rechtvaardigheid (zie onder)
................................................................................................................................. 29
P. Cane, 'Distributive justice and tort law', New Zealand Law Review 2001, p. 401-
420 (via UB databanken, Heinonline) ......................................................................32
(NOG AANVULLEN) M. Loth, 'Rechtvaardige aansprakelijkheid; Over herstel van
autonomie, beginselen in het aansprakelijkheidsrecht, en de "maatmens
benadeelde"', in: M.Th. Beumers et al, Aansprakelijkheidsrecht en
maatmens (VASR), Deventer: Kluwer 2016, p. 33-73...............................................34
T. Hartlief, ‘Rampen en crises: aansprakelijkheid & verzekering of
overheidsschadefonds?’, AA 2021, afl. 7/8, p. 734-750 (via Rechtsorde of
LegalIntelligence.com) ............................................................................................. 35
M. Farris, ‘Compensating climate change victims: the climate compensation fund as
an alternative to tort litigation’, Sea Grant Law & Policy Journal (2) 2009, no. 2 p. 49-
62.............................................................................................................................. 37
AANTEKENINGEN:............................................................................................................... 41
WEEK 4 RECHTSECONOMISCH PERSPECTIEF OP AANSPRAKELIJKHEID EN
SCHADEVERGOEDING....................................................................................43
LITERATUURSAMENVATTINGEN.............................................................................................. 43
, M.G. Faure & R.A. Partain, Environmental Law and Economics. Theory and Practice,
CUP 2019, hoofdstuk 2 en 8......................................................................................43
L.T. Visscher, M.G. Faure, F. Weber, ‘Geoorloofde maar gezondheidsbedreigende
producten en diensten: een rechtseconomische visie op regulering en
aansprakelijkheid', AV&S, 2018/18...........................................................................46
E.R. de Jong & M.F. Faure, 'De autonomie van het civiele recht en het strafrecht bij
normstelling voor ernstige risico’s voor de fysieke leefomgeving', NJB 2022/864....47
(NOG AANVULLEN) M.G. Faure, 'Verzekerd van of tegen klimaatschade',
Rechtsgeleerd Magazijn Themis, 2023.1, p. 38-46....................................................49
H. Micklitz, ‘Risk, Tort and Liability’, in: S. Grundmann, H. Micklitz & M. Renners
(eds.), New Private Law Theory: A Pluralist Approach, CUP 2021, pp. 272-297.........49
AANTEKENINGEN:............................................................................................................... 51
WEEK 5 EMPIRISCHE BESTUDERING VAN HET AANSPRAKELIJKHEIDSRECHT EN
SCHADEVERGOEDINGSRECHT........................................................................55
LITERATUURSAMENVATTINGEN.............................................................................................. 55
Giesen, 'The Use and Incorporation of Extralegal Insights in Legal
Reasoning', Utrecht Law Review, 2015 11(1), 1-18 (Open Access Utrecht Law
Review). Herstel, schadevergoeding en (procedurele) rechtvaardigheid..................55
Akkermans, ‘Achieving Justice in Personal Injury Compensation: The Need to Address
the Emotional Dimensions of Suffering a Wrong’, in: P. Vines & A. Akkermans
(red.), Unexpected consequences of compensation law, Oxford: Hart Publishing
2020.......................................................................................................................... 57
C.J.M. van Doorn, 'De mens achter de grote getallen. Over de belangen van
benadeelden in situaties van massaschade en hoe recht en praktijk daaraan (meer)
tegemoet kunnen komen', TVP 2024, p. 65-72 (via Rechtsorde en Legalintelligence
en digitale tijdschriften 'Tijdschrift Vergoeding van Personenschade'). ..................59
Y.R.K. Waterman, 'De opkomst van compensatieregelingen voor beroepsziekten:
pappen en nathouden', TVP 2022, p. 113-120 (idem). ...........................................62
AANTEKENINGEN:............................................................................................................... 65
WEEK 7 GEBODS- EN VERBODSACTIES BIJ GEZONDHEIDS- EN MILIEURISICO’S. .68
LITERATUURSAMENVATTINGEN.............................................................................................. 68
L.F.H. Enneking & E.R. de Jong, ‘Regulering van onzekere risico’s via public interest
litigation?’, in: NJB 2014/1136, p. 1542-1551 ............................................................69
J.L. Smeehuijzen, 'De veroordeling van Shell tot 45% CO2-reductie in 2030: Over
legitimiteit en effectiviteit', in: Nederlands Juristenblad, 2022, p. 540 – 548 ...........72
E.R. de Jong, ‘Rechterlijke risicoregulering: over de veranderende publieke rol van de
civiele rechter bij gezondheids- en milieurisico's’, in: Rechtsgeleerd Magazijn
Themis 2020/1, p. 4-17.............................................................................................74
AANTEKENINGEN:............................................................................................................... 74
WEEK 8 VERGOEDING VAN MASSASCHADE.....................................................76
LITERATUURSAMENVATTINGEN.............................................................................................. 76
T. Hartlief, 'Massaschade en de regelende rechter', NJB 2017, p. 2935....................77
C.M.D.S. Pavillon, ‘Leent het materiële privaatrecht zich voor de afwikkeling van
massaschade?’, RM Themis 2019, p. 163-179. ........................................................77
M. Loth, ‘Uit de ban van corrigerende rechtvaardigheid’, NTBR 2020, p. 153-162. . 80
L.T. Visscher, ‘Individuele of collectieve schadevaststelling, een rechtseconomische
benadering’, AV&S 2022, p. 61-67. .........................................................................81
I. Giesen, D.W. van Maurik & R. Rijnhout, 'Bodembewegingsschade: ervaren
procedurele rechtvaardigheid bij individuele en collectieve
schadeafwikkeling', AV&S 2022/11, p. 8-16..............................................................83
M.G. Faure & T. Hartlief, ‘Compensation funds versus liability and insurance for
remedying environmental damage’, Review of European Community and
International Environmental Law 1996, vol. 5, no. 4, p. 321-326..............................86
R. Lyster, ‘A fossil fuel-funded climate disaster response fund under the Warsaw
international mechanism for loss and damage associated with climate change
impacts’, Transnational Environmental Law 2015, vol. 4, no. 1, p. 125-151.............87
, AANTEKENINGEN:.........................................................................................89
SAMENVATTING BELANGRIJKE ZAKEN:...........................................................93
TATA STEEL:..................................................................................................................... 93
GEMOUR:......................................................................................................................... 94
PFAS:............................................................................................................................. 95
CHROOM 6:...................................................................................................................... 97
GRONINGSE GASWINNING:................................................................................................... 99
SHELL-ZAAK:.................................................................................................................. 101
BEGRIPPENLIJST:........................................................................................104
