LOI anatomie en fysiologie/ algemene medische kennis I: samenvatting hoofdstuk 7 de spijsvertering

HOOFDSTUK 7 DE SPIJSVERTERING
Spijsverteringskanaal = tractus digestivus
 stoffen halen uit opgenomen voedsel voor groei en energiebehoeften lichaam.
 eerst verteren dan opname via darmwand in bloed

Noodzakelijke voedingsstoffen:
 Water
 Koolhydraten
 Vetten
 Eiwitten

Verder nodig hulpstoffen:
 Mineralen
 Vitaminen
o Wateroplosbaar
o Vetoplosbaar

Voedsel in mond  kauwen  kleinere stukjes en vermengd met speeksel

Splitsing tot kleiner door enzymen  katalyseren reactie:
 Exocriene klieren  produceren enzymen en scheiden met spijsverteringssappen uit in
verteringskanaal, direct effect.
 Endocriene klieren  klieren die hormonen producer en aan het bloed worden afgegeven,
indirect effect.

1. Os (= Mond)
2. Oesophagus (= Slokdarm)
3a. Gaster (= Maag)
3b. Pylorus (= Maagportier)
4a. Duodenum (= Twaalfvingerige darm)
4b. Jejunum (= Nuchtere darm)
4c. Ileum (= Kronkeldarm)
5a. Caecum (= Blinde darm) met Appendix
vermiformis ( = Wormvormig
aanhangsel)
5b. Colon ascendens (= Opstijgend deel
dikke darm)
5c. Colon transversum (= Dwarslopend
deel dikke darm)
5d. Colon descendens (= Dalend deel dikke
darm)
5e. Colon sigmoideum (= S-vormig deel
dikke darm)
5f. Rectum (= Endeldarm)
6. Anus (= Endeldarmuitgang)
7. Hepar (= Lever)
8. Vesica fellea biliaris (= Galblaas)
9. Pancreas (= Alvleesklier)
10. Ductus hepaticus (= Leverbuis)
11. Ductus cysticus (= Galblaasbuis)
12. Ductus choledochus (= Galbuis)

, Dunne darm  aminozuren, eenvoudige suikers en vetzuren opgenomen.
Dikke darm  water resorptie  indikking  feces

Metabolisme / celstofwisseling = bouwstenen die in spijsvertering zijn vrijgekomen worden gebruikt voor
biochemische processen in cel:
 Anabolisme  opbouw
 Katabolisme  afbraak

SPIJSVERTERINGSKANAAL
Voedsel passeert:
- Het os
- De pharynx
- De oesophagus
- De gaster
- De dunne darm ( duodenum, jejunum, ilieum)
- Het caecum en colon
- Het rectum
- De anus

Invloed op spijsvertering zijn:
 Speekselklieren:
o Glandula submandibularis
o Glandula sublingualis
o Glandula parotis
 Pancreas
 Hepar
 Galwegen en galblaas


Voedsel binnen via de mond.
Verhoornde dekweefsel huid  over in mondslijmvlies.

Verhemelte
Dak mondholte:
 Palatum durum (= harde verhemelte)  voorzijde mond,
slijmvlies stevig aan bot bovenkaak.
 Palatum molle (= zachte verhemelte)  spier die uitloopt in
uvula (= huig)  slikken

Tong
Onderkant mond  mondbodem met lingua (=tong):
 Aan achterzijde verbonden met tongbeen.
 Dwarsgestreept spierweefsel
 Omhuld dik slijmvlies meerlagig plaveiselepitheel
 Smaakpapillen  zoet, zout, bitter, zuur  reuk nuances
 Achterin lymfoïd weefsel  bescherming infecties
 Fijnmaken voedsel, slikken, spreken


Speekselklieren