Historische context 3
Deelcontext 1: einde van een regionale grootmacht (1842-1911)
Begin 11e eeuw:
Aan het hoofd van China stond een keizer uit de Qingdynastie.
Hij beschouwde zichzelf als 'zoon van de hemel' en zijn land als 'het
middelpunt van de wereld'.
De keizer woonde in Beijing met zijn familie en heel veel ambtenaren.
Alleen zonen uit rijke families konden ambtenaar worden. Zij moesten de
verplichte staatsexamens afleggen, die gingen over hun kennis van het
confucianisme.
Confucianisme: een land kan alleen in harmonie voortbestaan wanneer
iedereen zich aan zijn meerdere onderwerpt.
Hierdoor werd de hiërarchische structuur van de samenleving
geaccepteerd.
Vanaf het einde van de 18e eeuw kwamen er problemen die de macht van de
keizer en zijn ambtenaren ondermijnden, namelijk:
Verschillende hongersnoden, die ontstaan waren doordat de bevolking
was toegenomen, maar de landbouwproductie niet.
De corruptie van ambtenaren, die zichzelf in de Chinese provincies
verrijkten.
De bevolking kwam in de 19e eeuw verschillende malen in opstand, maar met
moeite werden ze onderdrukt door het leger.
Het leger moest ook de grenzen verdedigen tegen de Europese landen.
Al sinds de 16e eeuw was er een beetje overzeese handel tussen China en
Europa:
De Europeanen hadden veel bewondering voor het cultureel ontwikkelde
en machtige China.
De Qingkeizers beschouwden de Europeanen als barbaren, die niets
konden leveren waar zij geïnteresseerd in waren.
Zij probeerden de handel te beperken.
Maar vanaf de 19e eeuw kreeg ook China te maken met het modern
imperialisme: Europeanen streefden naar een groot koloniaal rijk en ze
gebruikten de koloniën als producenten van grondstoffen en als afzetgebieden.
Door de industrialisatie kreeg Europa een technologische voorsprong op China.
Europese landen konden steeds meer hun wil opleggen aan de Chinese keizers.
De Britten smokkelden, ondanks Chinese handelsverboden, hun producten China
binnen om ze te ruilen met Chinese producten.
Vooral Opium, een verslavende drug, werd China binnengebracht.
De keizer was woedend en liet in 1839 de Britse opium vernietigen.
, Dit leidde tot twee Opiumoorlogen (1839-1860):
China tegen Groot-Brittanië en later ook tegen Frankrijk.
China verloor beide oorlogen en werd gedwongen tot ongelijke verdragen,
waardoor Groot-Brittanië en Frankrijk de Chinese markt openbraken.
Britse en Franse handelaren moesten toegang krijgen tot meer
kuststeden, zoals Shanghai.
In sommige steden werden Europeanen echt de baas.
Hongkong werd het bezit van de Britten.
Ook de VS, Rusland en Japan sloten ongelijke verdragen af met China: ze
dwongen gunstige handelsvoorwaarden af en namen Chinese overheidstaken
over.
Tegen het einde van de 19e eeuw namen westerse landen zelfs Chinese
steden in die verder van de kust lagen.
De Chinese bevolking was boos op buitenlanders en het bestuur van de
Qingkeizers.
Taipingopstand (1851-864)
Grote delen van China werden verbrand.
De leider van de opstand beschouwde zichzelf als een broer van Jezus, die
door God was gezonden om een einde te maken aan de Qingdynastie,
omdat de keizer geen Han-Chinees was en samenspande met de
westerlingen.
Nianopstand (1853-1868)
Hongerlijdende Chinese boeren verenigden zich en begonnen
grootschalige plundertochten.
Emancipatiebewegingen, omdat de opstandelingen streefden naar sociale en
politieke gerechtigheid.
Het Qingregime bleef bestaan.
Zelfversterkingsbeweging
Belangrijkste hervormingsbeweging
Geloofden dat het Qingregime alleen kon overleven door in militair en
bestuurlijk opzicht het voorbeeld van het Westen en Japan te volgen.
De verplichte staatsexamens werden afgeschaft en het hof begon een
grondwet op te stellen.
Bokseropstand
In 1899 kwamen grote groepen landloze boeren, boksers, in opstand
tegen de westerse aanwezigheid in China.
Ze vielen christelijke missionarissen aan, vernielden westerse bezittingen
en blokkeerden buitenlandse ambassades in Beijing.
Keizerin-weduwe Cixi steunde de opstand.
De buitenlandse mogendheden sloegen de opstand neer, breidden hun
militaire aanwezigheid uit en legden de regering zware straffen op, zoals
herstelbetalingen.
Deelcontext 1: einde van een regionale grootmacht (1842-1911)
Begin 11e eeuw:
Aan het hoofd van China stond een keizer uit de Qingdynastie.
Hij beschouwde zichzelf als 'zoon van de hemel' en zijn land als 'het
middelpunt van de wereld'.
De keizer woonde in Beijing met zijn familie en heel veel ambtenaren.
Alleen zonen uit rijke families konden ambtenaar worden. Zij moesten de
verplichte staatsexamens afleggen, die gingen over hun kennis van het
confucianisme.
Confucianisme: een land kan alleen in harmonie voortbestaan wanneer
iedereen zich aan zijn meerdere onderwerpt.
Hierdoor werd de hiërarchische structuur van de samenleving
geaccepteerd.
Vanaf het einde van de 18e eeuw kwamen er problemen die de macht van de
keizer en zijn ambtenaren ondermijnden, namelijk:
Verschillende hongersnoden, die ontstaan waren doordat de bevolking
was toegenomen, maar de landbouwproductie niet.
De corruptie van ambtenaren, die zichzelf in de Chinese provincies
verrijkten.
De bevolking kwam in de 19e eeuw verschillende malen in opstand, maar met
moeite werden ze onderdrukt door het leger.
Het leger moest ook de grenzen verdedigen tegen de Europese landen.
Al sinds de 16e eeuw was er een beetje overzeese handel tussen China en
Europa:
De Europeanen hadden veel bewondering voor het cultureel ontwikkelde
en machtige China.
De Qingkeizers beschouwden de Europeanen als barbaren, die niets
konden leveren waar zij geïnteresseerd in waren.
Zij probeerden de handel te beperken.
Maar vanaf de 19e eeuw kreeg ook China te maken met het modern
imperialisme: Europeanen streefden naar een groot koloniaal rijk en ze
gebruikten de koloniën als producenten van grondstoffen en als afzetgebieden.
Door de industrialisatie kreeg Europa een technologische voorsprong op China.
Europese landen konden steeds meer hun wil opleggen aan de Chinese keizers.
De Britten smokkelden, ondanks Chinese handelsverboden, hun producten China
binnen om ze te ruilen met Chinese producten.
Vooral Opium, een verslavende drug, werd China binnengebracht.
De keizer was woedend en liet in 1839 de Britse opium vernietigen.
, Dit leidde tot twee Opiumoorlogen (1839-1860):
China tegen Groot-Brittanië en later ook tegen Frankrijk.
China verloor beide oorlogen en werd gedwongen tot ongelijke verdragen,
waardoor Groot-Brittanië en Frankrijk de Chinese markt openbraken.
Britse en Franse handelaren moesten toegang krijgen tot meer
kuststeden, zoals Shanghai.
In sommige steden werden Europeanen echt de baas.
Hongkong werd het bezit van de Britten.
Ook de VS, Rusland en Japan sloten ongelijke verdragen af met China: ze
dwongen gunstige handelsvoorwaarden af en namen Chinese overheidstaken
over.
Tegen het einde van de 19e eeuw namen westerse landen zelfs Chinese
steden in die verder van de kust lagen.
De Chinese bevolking was boos op buitenlanders en het bestuur van de
Qingkeizers.
Taipingopstand (1851-864)
Grote delen van China werden verbrand.
De leider van de opstand beschouwde zichzelf als een broer van Jezus, die
door God was gezonden om een einde te maken aan de Qingdynastie,
omdat de keizer geen Han-Chinees was en samenspande met de
westerlingen.
Nianopstand (1853-1868)
Hongerlijdende Chinese boeren verenigden zich en begonnen
grootschalige plundertochten.
Emancipatiebewegingen, omdat de opstandelingen streefden naar sociale en
politieke gerechtigheid.
Het Qingregime bleef bestaan.
Zelfversterkingsbeweging
Belangrijkste hervormingsbeweging
Geloofden dat het Qingregime alleen kon overleven door in militair en
bestuurlijk opzicht het voorbeeld van het Westen en Japan te volgen.
De verplichte staatsexamens werden afgeschaft en het hof begon een
grondwet op te stellen.
Bokseropstand
In 1899 kwamen grote groepen landloze boeren, boksers, in opstand
tegen de westerse aanwezigheid in China.
Ze vielen christelijke missionarissen aan, vernielden westerse bezittingen
en blokkeerden buitenlandse ambassades in Beijing.
Keizerin-weduwe Cixi steunde de opstand.
De buitenlandse mogendheden sloegen de opstand neer, breidden hun
militaire aanwezigheid uit en legden de regering zware straffen op, zoals
herstelbetalingen.
