College aantekeningen veredelen 2, drukken - Basistextiel (BT6)

Basistextiel VI
Veredelen II – Drukken

Tentamen:
- 23 vragen over drukken
- Padlet.com/mdu06/BT2_6

Wat is drukken?
Plaatselijk aanbrengen van kleurstof en/of chemicaliën d.m.v. een druktechniek op een substraat.
Substraat: doek

Aantal drukkerijtermen
- Dessin: printje
- Rapport: herhaling van het kleinste dessin
- Drukrapport: de grootte van het dessin, dus het raam voor een vlakvuldruk
- Verzet: het dessin met bijvoorbeeld 1/3 verlagen
- Kleurstelling: verschillende dessins in andere kleuren
- Dekkingsgraad: het deel van je aanvraag wat wordt bedekt met de kleurstof/chemicaliën
- Overdruk: eerst het doek verven en vervolgens er overheen drukken
- Opdruk (PFP): Prepared for printing. Een uni ondergrond en daar wordt overheen gedrukt.
- Overlap/over print: een stukje over de zelfkant heen drukken, zodat je zo min mogelijk stof
verliest. Je gebruikt de zelfkant als naad toegifte.
- Rapportering: het rapport loopt goed in elkaar over




Direct printing: je drukt direct op het doek.
Etsdruk: verven en daarna ontkleuren. Het doek wordt eerst geverfd (door kleurstoffen die gevoelig
zijn voor de chemicaliën waar we hierna mee gaan werken), vervolgens reageert bijvoorbeeld
citroenzuur met het doel, hierdoor krijg je een witte ondergrond.
Reservedruk: het omgekeerde van etsdruk. Op ongekleurd doek het doek bedrukken met
chemicaliën en daarna het doek verven. Waar het citroenzuur op het doek zit kan de verf niet
hechten aan het doek. Dit is de chemische manier, maar het kan ook mechanisch, namelijk: het doek
afbinden door bijvoorbeeld garen of touw.

, Batik druk: hierbij wordt was gebruikt om kleurstof niet in het doek te laten doordringen. Het nadeel
hiervan is dat was kan breken, hierdoor kunne kleine speeltjes komen waar alsnog verf in kan komen.
De was wordt na het drukken verwijderd.

Patronen




Dekbedovertrekken is massaproductie: het wordt dus altijd bedrukt en niet geverfd.

Ikat: garenstrengen worden afgebonden, deze worden geverfd en vervolgens in de weefmachine
gelegd. Ikat is een methode van reservedruk met betrekking van verftechnieken.

De term "ikat" verwijst naar de verftechniek die wordt gebruikt om de ontwerpen
op de stof te maken. Het is een reservedruk methode, waarbij bundels garen strak
worden omwikkeld en vervolgens zo vaak worden geverfd als nodig is om het
gewenste patroon te creëren. Dit verfproces is anders, omdat de garens worden
geverfd voordat ze in doek worden geweven. In de meeste van de andere
reservedruk methoden, zoals bijv. batik, is het de stof die als laatste wordt geverfd
en niet het garen, dat is geverfd.

Nadat de garens op geschikte wijze zijn geverfd en gedroogd, plaatst de wever ze op het weefgetouw
om het patroon te vormen. Het ontwerp krijgt vorm als het garen in een doek wordt geweven. Dit is
een ongelooflijk gecompliceerd proces, omdat de wever de draden precies moet verven en correct
moet plaatsen, zodat het juiste patroon vormt wanneer het wordt geweven. Om nog maar eens te
herhalen hoe moeilijk dit is ... om een patroon te herhalen, moet de wever de garens op exact
dezelfde wijze als voorheen moeten verven EN deze wederom op een weefgetouw plaatsen op
dezelfde plaats EN dan zouden ze moeten weven op exact dezelfde manier.
Er zijn drie verschillende Ikat-weeftechnieken. Dit zijn ketting-ikat, inslag-ikat en dubbele-ikat.

Hoe wordt Ikat-stof gemaakt?
Dit zijn de verschillende stappen bij het maken van een Ikat-stof:
1. Het gewenste patroon wordt eerst met de hand op de ketting- en/of inslagdraden getekend.
2. De wever verbindt deze garens vervolgens met het geplande patroon. De draden worden
vervolgens geverfd in de specifieke kleuren, zodat de kleuren op de juiste plaatsen in het
garen sijpelen/penetreren.
3. De banden aan het garen zijn losgemaakt en de garens zijn geregen op het weefgetouw. Bij
een ketting- en dubbele ikat verschijnt het patroon in dit stadium op het weefgetouw.
De stof wordt dan samen geweven en het kleurrijke patroon van motieven verschijnt erop.