Globalization, The Key Concepts
Thomas Hylland Eriksen
Introduction
Globalisatie is een vrij nieuwe term die pas sinds de jaren ’90 wijdverspreid werd.
Transnationale connecties hebben echter al veel langer bestaan. Het is het bewustzijn van
het bestaan deze connecties dat vrij nieuw is.
Globalisatie refereert naar transnationale verbondenheid en omvat belangrijke
economische, politieke, culturele en milieu dimensies. Het creëert zowel nieuwe
mogelijkheden als beperkingen en kwetsbaarheden. In de meeste delen van de wereld is er
een continue spanning tussen globaliserende en lokaliserende tendensen. Deze gespannen
relatie zorgt voor het dialectische proces van globalisatie.
Dat globalisatie een nieuwe term is betekent dus niet dat het een nieuw fenomeen is en
dat mensen niet nadachten over mondiale verbondenheid.
De 19e eeuw was een periode van koloniale expansie, wetenschappelijke ontdekkingen
en industrialisatie. Ook waren er nieuwe vormen van denken en nieuwe
wereldmodellen. Dergelijke processen zorgen ervoor dat er middelen kwamen – zoals
telegraaf en stoomboot – die relatieve afstanden verkleinden.
Vroegere Globalisatie
Na de Tweede Wereldoorlog werd de mondiale verbondenheid alleen maar sterker. De
term ‘global village’ ontstond. Door de nieuwe massamedia ontstond er gedeelde kennis
over de hele wereld.
Termen die gebruikt werden om naar mondiale verbondenheid te refereren
- Development: suggestie dat arme landen uiteindelijk de arme landen zouden inhalen.
- Imperialisme: suggestie dat rijke landen de armere landen exploiteerde en hen er
hierdoor van weerhield te ontwikkelen. Vooral door linkse politiek en Derde Wereld.
- Westernization: meestal gebruikt op een denigrerende manier, veelal gebruikt.
Wereldsysteem-theorie van Immanuel Wallerstein: een permanente internationale
verdeling van arbeid ontstond waardoor de wereld in een kern, semiperiferie en
periferie verdeeld raakte.
Globalisatie Tegenwoordig
Het rijk van Alexander de Grote wijst op vroegere transnationale expansie. Toch zijn er
verschillen in hedendaagse transnationale verbondenheid. The New World = De wereld
na de koude oorlog in 1989-91.
Factoren voor groei Resultaat / dimensie
Het einde van de Koude oorlog. Het twee- Toegenomen handel en transnationale
blokken systeem waarbij de Sovjet Unie economische activiteit
tegenover de Verenigde staten werd
opgeheven en er ontstond een een-blok
systeem waarmee de wereld één grote
markt leek te zijn geworden.