Naam van het hormoon Herkomst Doelwitorgaan Werking
anti-dueretisch hormoon hypofyse nieren verminderende waterafscheiding door de nieren
(ADH) (achterkwab)
oxytocine samentrekking baarmoederwand
melkafgifte door melkklieren
groeihormoon hypofyse botten groei, stofwisselingsprocessen, eiwitaanmaak
schildklierstimulerend (voorkwab) schildklier vorming en afgifte van thyroxine door schildklier
hormoon (TSH)
bijnierschorsstimulerend bijnierschors aanmaak van bijnierschorshormonen
hormoon (ACTH)
follikelstimulerend gonaden vrouw: ontwikkeling eicellen in ovaria, secretie oestradiol
hormoon (FSH) man: vorming zaadcellen in testes
luteïniserend hormoon (LH) gonaden vrouw: eirijping en eisprong, verder ontwikkeling gele lichaam
man: secretie van testosteron door testes
prolactine melkklieren ontwikkeling borsten bij zwangerschap, melkproductie
insuline (diabetes 2) eilandjes van lever, spieren werkt verlagend op bloedsuikerspiegel, omzetting van glucose in
Langerhans glycogeen, omzetting glucose in vetten en eiwitten, receptor
glucagon (diabetes 1) lever, spieren omzetting glycogeen in glucose, afgifte glucose aan bloed
adrenaline bijniermerg omzetting glycogeen in glucose, verhoogt bloedsuikerspiegel,
toename hartslag en ademhaling, pupillen verwijden, stimuleert
bloedvatverwijding, verhoog spierspanning, bloedvatvernauwing
aldosteron bijnierschors reguleert kalium/natrium-balans in bloed
cortisol stijging bloedsuikerspiegel, remmende invloed op
ontstekingsreacties en vorming antistoffen
oestradiol ovaria ontwikkeling geslachtsorganen en secundaire geslachtskenmerken,
menstruatiecyclus, groei baarmoederslijmvlies, stofwisseling in
vagina, remming FSH
progesteron remming FSH en LH, handhaven baarmoederslijmvlies, ontwikkeling
melkklieren, remming samentrekking baarmoederslijmvlies, intact
houden van zwangerschap (gedurende hele zwangerschap)
testosteron testes ontwikkeling geslachtsorganen en secundaire geslachtskenmerken,
stimuleert eiwitsynthese, zaadproductie, remming secretie van LH
door de hypofyse
erytropoëtine (epo) nieren bevordert in rode beenmerg de aanmaak van rode bloedcellen
gastrine maagwand stimuleert productie van maagsap
secretine darmwand prikkelt alvleesklier tot afgifte van natriumcarbonaat, zodat zure
spijsbrij neutraliseert
CCK twaalfvingerige stimuleert de alvleesklier tot afgifte van alvleessap, remt de
darm maagperistaltiek (→ tijdje geen nieuw voedsel vanuit maag in
twaalfvingerige darm)
histamine veroorzaakt ter plekke bloedvatverwijding en een grotere
bloeddoorstroming, stimuleert celdelingactiviteit in kiemlaag van
huid, reparatie en onderhoud van andere weefsels
progesteron placenta
anti-dueretisch hormoon hypofyse nieren verminderende waterafscheiding door de nieren
(ADH) (achterkwab)
oxytocine samentrekking baarmoederwand
melkafgifte door melkklieren
groeihormoon hypofyse botten groei, stofwisselingsprocessen, eiwitaanmaak
schildklierstimulerend (voorkwab) schildklier vorming en afgifte van thyroxine door schildklier
hormoon (TSH)
bijnierschorsstimulerend bijnierschors aanmaak van bijnierschorshormonen
hormoon (ACTH)
follikelstimulerend gonaden vrouw: ontwikkeling eicellen in ovaria, secretie oestradiol
hormoon (FSH) man: vorming zaadcellen in testes
luteïniserend hormoon (LH) gonaden vrouw: eirijping en eisprong, verder ontwikkeling gele lichaam
man: secretie van testosteron door testes
prolactine melkklieren ontwikkeling borsten bij zwangerschap, melkproductie
insuline (diabetes 2) eilandjes van lever, spieren werkt verlagend op bloedsuikerspiegel, omzetting van glucose in
Langerhans glycogeen, omzetting glucose in vetten en eiwitten, receptor
glucagon (diabetes 1) lever, spieren omzetting glycogeen in glucose, afgifte glucose aan bloed
adrenaline bijniermerg omzetting glycogeen in glucose, verhoogt bloedsuikerspiegel,
toename hartslag en ademhaling, pupillen verwijden, stimuleert
bloedvatverwijding, verhoog spierspanning, bloedvatvernauwing
aldosteron bijnierschors reguleert kalium/natrium-balans in bloed
cortisol stijging bloedsuikerspiegel, remmende invloed op
ontstekingsreacties en vorming antistoffen
oestradiol ovaria ontwikkeling geslachtsorganen en secundaire geslachtskenmerken,
menstruatiecyclus, groei baarmoederslijmvlies, stofwisseling in
vagina, remming FSH
progesteron remming FSH en LH, handhaven baarmoederslijmvlies, ontwikkeling
melkklieren, remming samentrekking baarmoederslijmvlies, intact
houden van zwangerschap (gedurende hele zwangerschap)
testosteron testes ontwikkeling geslachtsorganen en secundaire geslachtskenmerken,
stimuleert eiwitsynthese, zaadproductie, remming secretie van LH
door de hypofyse
erytropoëtine (epo) nieren bevordert in rode beenmerg de aanmaak van rode bloedcellen
gastrine maagwand stimuleert productie van maagsap
secretine darmwand prikkelt alvleesklier tot afgifte van natriumcarbonaat, zodat zure
spijsbrij neutraliseert
CCK twaalfvingerige stimuleert de alvleesklier tot afgifte van alvleessap, remt de
darm maagperistaltiek (→ tijdje geen nieuw voedsel vanuit maag in
twaalfvingerige darm)
histamine veroorzaakt ter plekke bloedvatverwijding en een grotere
bloeddoorstroming, stimuleert celdelingactiviteit in kiemlaag van
huid, reparatie en onderhoud van andere weefsels
progesteron placenta
