Schema’s en rijtjes strafrecht 1 om te leren:
Algemene voorwaarden voor strafbaarheid:
o 1. Er moet sprake zijn van een gedraging door een persoon.
o 2. Moet aan bestanddelen delict voldoen
o 3. De gedraging moet wederrechtelijk zijn.
o 4. De wederrechtelijke gedraging moet verwijtbaar zijn.
Voorwaardelijke opzet: ‘bewust aanmerkelijke kans aanvaarden dat…’:
o Weten: D.m.v. normaliteitssyllogisme: wat weet een normaal mens? (...) is een normaal mens (arrest
Ronde Klip)
o Aanmerkelijke kans? Arrest slaan met pistool: Wat is naar de algemene ervaringsregels aanmerkelijk.
o Kans aanvaard? Arrest slaan met pistool: Sommige uiterlijke verschijningsvormen zijn nauwelijks
anders te interpreteren dan aanvaarding van de kans.
Arrest Porsche: uit feiten bleek dat verdachte geen opzet had om zichzelf van het leven te
beroven, en die kans ging samen met de kans om dat bij anderen te doen. Geen aanvaarding
van de kans dus.
Culpa:
o 1. Onvoorzichtigheid?
Voorzienbaarheidsvraag:
Subjectief: had ieder normaal mens het moeten weten? evt. met Garantenstellung
(arrest Verpleegster).
Objectief: concreet gedragsvoorschrift, mits dit strekt ter voorkoming van het gevolg
wat heeft plaats gevonden
Geoorloofd risico? Bijv. operatie door arts
Geen rechtvaardigingsgrond?
o 2. Aanmerkelijk?
Arrest Winssen: aanmerkelijk als: ligt aan geheel van gedragingen, aard en ernst daarvan en
aan de overige omstandigheden van het geval
En het enkele feit dat er een ongeluk gebeurd is, is niet voldoende om direct van schuld te
spreken.
o 3. Verwijtbaarheid?
Anders kunnen handelen (vermijdbaarheid)
Arrest Verpleegster: Hier worden dus de schulduitsluitingsgronden behandeld (dus
bewijsverweer)
o 4. Causaal verband? Wordt aangenomen.
Causaal verband: redelijke toerekening (altijd arrest Lethale longembolie noemen)
o 1. Condicio sine qua non?
o 2. Gedraging moet relevant zijn (Schutznormleer)
o 3. Indicatoren om gevolg redelijkerwijs toe te rekenen:
Materieel opzetdelict: wordt het gevolg al snel toegerekend, want opzet
Culpoos gevolgsdelict: voorzienbaarheid
Door het gevolg gekwalificeerd delict: is de wijze van intreden van het gevolg ‘typisch’ voor
deze delictsomschrijving?
o 4. Contra-indicatoren
Algemene voorwaarden voor strafbaarheid:
o 1. Er moet sprake zijn van een gedraging door een persoon.
o 2. Moet aan bestanddelen delict voldoen
o 3. De gedraging moet wederrechtelijk zijn.
o 4. De wederrechtelijke gedraging moet verwijtbaar zijn.
Voorwaardelijke opzet: ‘bewust aanmerkelijke kans aanvaarden dat…’:
o Weten: D.m.v. normaliteitssyllogisme: wat weet een normaal mens? (...) is een normaal mens (arrest
Ronde Klip)
o Aanmerkelijke kans? Arrest slaan met pistool: Wat is naar de algemene ervaringsregels aanmerkelijk.
o Kans aanvaard? Arrest slaan met pistool: Sommige uiterlijke verschijningsvormen zijn nauwelijks
anders te interpreteren dan aanvaarding van de kans.
Arrest Porsche: uit feiten bleek dat verdachte geen opzet had om zichzelf van het leven te
beroven, en die kans ging samen met de kans om dat bij anderen te doen. Geen aanvaarding
van de kans dus.
Culpa:
o 1. Onvoorzichtigheid?
Voorzienbaarheidsvraag:
Subjectief: had ieder normaal mens het moeten weten? evt. met Garantenstellung
(arrest Verpleegster).
Objectief: concreet gedragsvoorschrift, mits dit strekt ter voorkoming van het gevolg
wat heeft plaats gevonden
Geoorloofd risico? Bijv. operatie door arts
Geen rechtvaardigingsgrond?
o 2. Aanmerkelijk?
Arrest Winssen: aanmerkelijk als: ligt aan geheel van gedragingen, aard en ernst daarvan en
aan de overige omstandigheden van het geval
En het enkele feit dat er een ongeluk gebeurd is, is niet voldoende om direct van schuld te
spreken.
o 3. Verwijtbaarheid?
Anders kunnen handelen (vermijdbaarheid)
Arrest Verpleegster: Hier worden dus de schulduitsluitingsgronden behandeld (dus
bewijsverweer)
o 4. Causaal verband? Wordt aangenomen.
Causaal verband: redelijke toerekening (altijd arrest Lethale longembolie noemen)
o 1. Condicio sine qua non?
o 2. Gedraging moet relevant zijn (Schutznormleer)
o 3. Indicatoren om gevolg redelijkerwijs toe te rekenen:
Materieel opzetdelict: wordt het gevolg al snel toegerekend, want opzet
Culpoos gevolgsdelict: voorzienbaarheid
Door het gevolg gekwalificeerd delict: is de wijze van intreden van het gevolg ‘typisch’ voor
deze delictsomschrijving?
o 4. Contra-indicatoren
