Taak 4: Taalproblemen
1. Wat zijn de componenten van taal?
Wat is taal?
Het woord language is afkomstig van langue, het Anglo-Franse woord voor ‘tong’, wat
refereert naar het gebruik van geluidcombinaties om te kunnen communiceren. Taal bevat
echter het idee dat dit gebruik van geluid onderhevig is aan regels. Het geluid wordt vertaald
tot andere sensorische modulaties, die equivalente communicatie via gebarentaal,
aanraking, en visuele beelden mogelijk maakt. Dit houdt dus in dat er geen universeel
geaccepteerde definitie bestaat van taal.
Taalstructuren
Door linguïsten wordt taal anders bekeken dan gewoonlijk. Zij beweren dat woorden
bestaan uit fundamentele taalklanken, genaamd fonemen, welke een woord of gedeelte van
een woord vormen. Wanneer fonemen gecombineerd worden, ontstaan er morfemen: het
kleinste betekenisvolle gedeelte van een woord. Een lexicon is een collectie van woorden en
hun betekenissen in een bepaalde taal.
Woorden worden in patronen aan elkaar verbonden volgens de regels van de grammatica,
ook wel bekend als syntax. De betekenis van een woord of zin wordt gedefinieerd als
semantiek. Vocale intonatie, genaamd prosody, kan de letterlijke betekenis van woorden en
zinnen modificeren. Tenslotte, het verbinden van zinnen om een verhaal te vormen wordt
aangeduid met redeneren (discourse).
Alhoewel deze discussie de akoestische natuur van taal benadrukt, is er ook zoiets als
analoge en visuele taal (braille, gebarentaal). Het traditionele criteria voor het herkennen
van taal is de aanwezigheid van woorden en componenten van woorden. Een andere
eigenschap van menselijke taal is het gebruik van lettergrepen, bestaande uit klinkers en
medeklinkers. Niet-menselijke organismen produceren geen lettergrepen, puur omdat zij
geen medeklinkers kunnen produceren.
,Basisvaardigheden van taal
Er zijn vier kernvaardigheden onderliggend aan menselijke taalproductie:
• Categorisatie: het toeschrijven van eigenschappen aan objecten, waardoor de
informatie op een bepaald moment terug gehaald kan worden. De fissurale stroom
en de dorsale stroom is van belang bij dit proces.
Bijv. de categorie planten, dieren, auto’s
• Labellen van categorieën: het identificeren van objecten en categoriseren. In principe
is er sprake van categoriseren binnen een categorie. Deze vaardigheid vindt plaats in
de motorische gebieden in de frontaalkwab, in de dorsale stroom.
Bijvoorbeeld: de categorie dieren: leeuw, hond, muis
• Ordenen van gedrag: het op orde presenteren van woorden om een betekenisvolle
actie voor te stellen. Hierbij wordt gebruik gemaakt van de dorsaal gestroomde
frontale cortex circuits, hetzelfde gebied verantwoordelijk voor motorische acties.
• Mimiek: het leren van het imiteren van gezichtsuitdrukkingen. De mirror neuronen in
de corticale taalgebieden zijn verantwoordelijk voor het menselijk vermogen om
geluide, woorden en handelingen te imiteren die gebruikt worden bij taal.
2. Welke hersengebieden zijn betrokken bij taal?
De lokalisatie van taal
De ideeën over de lokalisatie van taalprocessen komen voort uit onderzoek:
1. Anatomische studies van taal
2. Studies van laesies in menselijke patiënten
3. Hersenstimulatiestudies in patiënten die bij bewustzijn zijn
4. Brain-imaging studies.
Deze soorten onderzoek zullen hieronder besproken worden.
Anatomische gebieden geassocieerd met taal
De anatomische markeringen die door onderzoekers gebruikt worden voor het beschrijven
van hersengebieden die geassocieerd zijn met taal variëren sterk. Sommige onderzoekers
verwijzen naar de sulci, anderen naar de Brodmann’s gebieden, en zelfs nog andere naar de
gebieden die geassocieerd worden met syndromen, zoals Broca’s gebied en het gebied van
Wernicke.
, Het figuur hieronder toont de benaderingen voor het labelen van de corticale gebieden die
het meest frequent worden beschreven als belangrijk bij taal:
1. Gedeelte A in het figuur bestaat uit de inferieure frontale
gyrus en de superieure temporale gyrus, waarin Broca’s
area (groen) en Wernicke’s area (geel) respectievelijk zijn
gelegen. Delen van de omliggende gyri, die de ventrale
delen van de pre centrale- en post centrale gyrus, de
supramarginale gyrus, de angulaire gyrus, en de mediale
temporale gyrus omvatten, liggen ook binnen de
kerngebieden van taal.
2. Gedeelte B toont de taalgebieden in overeenstemming
met Brodmann’s mapping. Broca’s area is aangegeven met
nummer 44 en 45 en Wernicke’s area is aangegeven met
nummer 22. Taalgebieden bevatten ook delen van 4, 6, 9,
3, 1, 2, 40, 39 en 21.
3. Gedeelte C laat zien dat, als de laterale fissure open wordt
gemaakt, een aantal taal gerelateerde gebieden gevonden
kunnen worden: de insula, een groot gebied van de
neocortex liggende in de dorsale bank van de laterale
fissure, Heschl’s gyrus (primaire auditieve cortex) en delen
van de superieure temporale gyrus. Samen vormen deze
onderdelen de planum temporale.
Andere figuren geven over het algemeen een meer gedetailleerde anatomische illustratie
van Broca’s area en andere hersengebieden die belangrijk zijn bij taal.
• Brodmann’s areas 44 en 45 bestaan beide uit twee subdivisies: een anteriore-en
posteriore regio in gebied 44 en een dorsale- en ventrale regio in gebied 45.
• De ventrale premotor (gebied 6: gezichtsmimiek) bestaat uit drie subdivisies.
Neurale connecties tussen taalgebieden
Het driedelige Wernicke-Geschwind model beweert dat de betekenis van woorden wordt
gewonnen vanuit geluiden in Wernicke’s area, waarna het via de arcuate fasciculus pathway
wordt doorgestuurd naar Broca’s area, waar de geluiden worden omgezet in spraak.
Een tegengesteld model van taal, opgezet door Fedorenko en Thompson-Schill, beweert dat
de temporale- en frontale cortex verbonden worden bij paren van dorsale en ventrale
language pathways. Dit model wordt ook wel het dual language pathway genoemd. De
tweerichtings-pijlen in beide gepaarde wegen laten zien dat informatie beide kanten opgaat
in de temporale- en frontale cortex.
1. Wat zijn de componenten van taal?
Wat is taal?
Het woord language is afkomstig van langue, het Anglo-Franse woord voor ‘tong’, wat
refereert naar het gebruik van geluidcombinaties om te kunnen communiceren. Taal bevat
echter het idee dat dit gebruik van geluid onderhevig is aan regels. Het geluid wordt vertaald
tot andere sensorische modulaties, die equivalente communicatie via gebarentaal,
aanraking, en visuele beelden mogelijk maakt. Dit houdt dus in dat er geen universeel
geaccepteerde definitie bestaat van taal.
Taalstructuren
Door linguïsten wordt taal anders bekeken dan gewoonlijk. Zij beweren dat woorden
bestaan uit fundamentele taalklanken, genaamd fonemen, welke een woord of gedeelte van
een woord vormen. Wanneer fonemen gecombineerd worden, ontstaan er morfemen: het
kleinste betekenisvolle gedeelte van een woord. Een lexicon is een collectie van woorden en
hun betekenissen in een bepaalde taal.
Woorden worden in patronen aan elkaar verbonden volgens de regels van de grammatica,
ook wel bekend als syntax. De betekenis van een woord of zin wordt gedefinieerd als
semantiek. Vocale intonatie, genaamd prosody, kan de letterlijke betekenis van woorden en
zinnen modificeren. Tenslotte, het verbinden van zinnen om een verhaal te vormen wordt
aangeduid met redeneren (discourse).
Alhoewel deze discussie de akoestische natuur van taal benadrukt, is er ook zoiets als
analoge en visuele taal (braille, gebarentaal). Het traditionele criteria voor het herkennen
van taal is de aanwezigheid van woorden en componenten van woorden. Een andere
eigenschap van menselijke taal is het gebruik van lettergrepen, bestaande uit klinkers en
medeklinkers. Niet-menselijke organismen produceren geen lettergrepen, puur omdat zij
geen medeklinkers kunnen produceren.
,Basisvaardigheden van taal
Er zijn vier kernvaardigheden onderliggend aan menselijke taalproductie:
• Categorisatie: het toeschrijven van eigenschappen aan objecten, waardoor de
informatie op een bepaald moment terug gehaald kan worden. De fissurale stroom
en de dorsale stroom is van belang bij dit proces.
Bijv. de categorie planten, dieren, auto’s
• Labellen van categorieën: het identificeren van objecten en categoriseren. In principe
is er sprake van categoriseren binnen een categorie. Deze vaardigheid vindt plaats in
de motorische gebieden in de frontaalkwab, in de dorsale stroom.
Bijvoorbeeld: de categorie dieren: leeuw, hond, muis
• Ordenen van gedrag: het op orde presenteren van woorden om een betekenisvolle
actie voor te stellen. Hierbij wordt gebruik gemaakt van de dorsaal gestroomde
frontale cortex circuits, hetzelfde gebied verantwoordelijk voor motorische acties.
• Mimiek: het leren van het imiteren van gezichtsuitdrukkingen. De mirror neuronen in
de corticale taalgebieden zijn verantwoordelijk voor het menselijk vermogen om
geluide, woorden en handelingen te imiteren die gebruikt worden bij taal.
2. Welke hersengebieden zijn betrokken bij taal?
De lokalisatie van taal
De ideeën over de lokalisatie van taalprocessen komen voort uit onderzoek:
1. Anatomische studies van taal
2. Studies van laesies in menselijke patiënten
3. Hersenstimulatiestudies in patiënten die bij bewustzijn zijn
4. Brain-imaging studies.
Deze soorten onderzoek zullen hieronder besproken worden.
Anatomische gebieden geassocieerd met taal
De anatomische markeringen die door onderzoekers gebruikt worden voor het beschrijven
van hersengebieden die geassocieerd zijn met taal variëren sterk. Sommige onderzoekers
verwijzen naar de sulci, anderen naar de Brodmann’s gebieden, en zelfs nog andere naar de
gebieden die geassocieerd worden met syndromen, zoals Broca’s gebied en het gebied van
Wernicke.
, Het figuur hieronder toont de benaderingen voor het labelen van de corticale gebieden die
het meest frequent worden beschreven als belangrijk bij taal:
1. Gedeelte A in het figuur bestaat uit de inferieure frontale
gyrus en de superieure temporale gyrus, waarin Broca’s
area (groen) en Wernicke’s area (geel) respectievelijk zijn
gelegen. Delen van de omliggende gyri, die de ventrale
delen van de pre centrale- en post centrale gyrus, de
supramarginale gyrus, de angulaire gyrus, en de mediale
temporale gyrus omvatten, liggen ook binnen de
kerngebieden van taal.
2. Gedeelte B toont de taalgebieden in overeenstemming
met Brodmann’s mapping. Broca’s area is aangegeven met
nummer 44 en 45 en Wernicke’s area is aangegeven met
nummer 22. Taalgebieden bevatten ook delen van 4, 6, 9,
3, 1, 2, 40, 39 en 21.
3. Gedeelte C laat zien dat, als de laterale fissure open wordt
gemaakt, een aantal taal gerelateerde gebieden gevonden
kunnen worden: de insula, een groot gebied van de
neocortex liggende in de dorsale bank van de laterale
fissure, Heschl’s gyrus (primaire auditieve cortex) en delen
van de superieure temporale gyrus. Samen vormen deze
onderdelen de planum temporale.
Andere figuren geven over het algemeen een meer gedetailleerde anatomische illustratie
van Broca’s area en andere hersengebieden die belangrijk zijn bij taal.
• Brodmann’s areas 44 en 45 bestaan beide uit twee subdivisies: een anteriore-en
posteriore regio in gebied 44 en een dorsale- en ventrale regio in gebied 45.
• De ventrale premotor (gebied 6: gezichtsmimiek) bestaat uit drie subdivisies.
Neurale connecties tussen taalgebieden
Het driedelige Wernicke-Geschwind model beweert dat de betekenis van woorden wordt
gewonnen vanuit geluiden in Wernicke’s area, waarna het via de arcuate fasciculus pathway
wordt doorgestuurd naar Broca’s area, waar de geluiden worden omgezet in spraak.
Een tegengesteld model van taal, opgezet door Fedorenko en Thompson-Schill, beweert dat
de temporale- en frontale cortex verbonden worden bij paren van dorsale en ventrale
language pathways. Dit model wordt ook wel het dual language pathway genoemd. De
tweerichtings-pijlen in beide gepaarde wegen laten zien dat informatie beide kanten opgaat
in de temporale- en frontale cortex.
