Samenvatting KTHK de ontwikkeling van het kind

KTHK: de ontwikkeling van het kind

Kennisclip 1: ontwikkelingspsychologie

Wat is ontwikkelingspsychologie:
 Het bestuderen van gedrag, denken en beleven van mensen en verschillende
leeftijdsfasen. Van geboorte tot het einde van een leven. Wij houden ons
voornamelijk bezig met het gedrag van baby’s tot adolescenten.

Ontwikkeling
 Proces van ontwikkeling > gedragsverandering
o Niveaus:
1. Klein naar groot (zoals groei ontwikkeling)
2. Differentiatie (er ontstaan verschillende gedragingen zoals het
leren lopen of het leren eten)
3. Specialisatie (het gedrag wordt steeds specifieker, bv. van het
zuigen uit een flesje tot het zelfstandig uitvoeren van
slikbewegingen met de tong.

Waarom ontwikkelt een mens zich zoals hij zich ontwikkelt?
 Vroeger: veel onderzoek of de ontwikkeling ontstaat door nature of nurture
 Nu: nadruk op het verband en hoe ze elkaar beïnvloeden

Nature = genetisch
 Nadruk op ontdekken erfelijke eigenschappen en vermogens

Nurture = omgeving
 Nadruk op invloeden omgeving op iemands ontwikkeling


Ontwikkelingen
 Fysieke ontwikkeling
o De fysieke opbouw van je lichaam; invloed van hersenen, zenuwstelsel,
spieren, zintuigen, behoefte aan eten/drinken, slaap en wat doe dat op ons
gedrag.
 Cognitieve ontwikkeling
o Het intellectuele vermogen; functies zoals waarnemen, aandacht, leren,
geheugen, taal, oplossen van problemen en intelligentie.
 Sociale ontwikkeling
o Ontwikkeling en verandering van sociale relaties en interacties met andere.
 Persoonlijkheidsontwikkeling
o Hieronder vallen de eigenschappen die de ene van de ander persoon
onderscheiden

, Pavlov of Skinner
 Volgens Pavlov of Skinner is het leren van een nieuwe vaardigheid, het resultaat van
een gevolg van een opgedane ervaring.
 De pavlov reactie gaat over een hond die kwijlt bij het horen van een belletje.
 Volgens deze theorie is het innerlijk van een mens een black-box (= holle vat). In dit
holle vat komen prikkels binnen en die lijden tot een bepaald respons. Sommige van
deze responsen zijn aangeboren, bv. het produceren van speeksel in de mond
wanneer er voedsel in komt, of het terugtrekken van je hand bij een pijnprikkel,
kenmerkt bij deze reacties is dat ze bij iedereen hetzelfde zijn. Andere responsen
worden verwoord door het associatief leren – ook wel conditioneren genoemd –
klassiek conditionering speelt een rol bij het leren van gedrag bij kinderen. Baby’s die
honger hebben worden rustig wanneer ze de tepel of speen in de mond voelen.

Watson: Little Albert
 Watson was ervan overtuigd dat gedrag aangeleerd kan worden
 Volgens hem zijn kinderen in eerste instantie nergens bang voor (het kind is een leeg
vat), maar kan de angst (het gedrag) aangeleerd worden.
 Experiment Little Albert

Kopieer gedrag
 Observationeel leren
 Spiegelneuronen (specifieke cellen die oplichten en actief worden wanneer we het
gedrag van iemand anders imiteren. De cellen spelen een belangrijke rol bij het
aanleren van nieuw gedrag. Het kind spiegelt het gedrag wat hij ziet.

Piaget
 De cognitieve ontwikkeling
 Aangeboren reflexen:
o Vervolg: ontstaan eerste reflexen en cognitieve vaardigheden
Een centraal principe in de theorie van piaget is dat van adapteren:
 Adapteren is het proces waarmee kinderen veranderen in het gedrag of denken om
effectiever te kunnen functioneren
 Objectpermanentie: het begrip dat voorwerpen aanwezig blijven ook al zijn ze uit het
zicht verdwenen (cognitieve ontwikkelingsstadia).

Persoonlijkheidsontwikkeling (Freud)
 De mens bestaat uit:
o Es: aangeboren driften
o Ego: manier om met driften om te gaan (ontwikkeling in de 1ste levensjaar)
o Superego: geweten: verboden of geboden van ouders