Economische groei
H1 Macro-economische kengetallen
P1 Het binnenlands product
In de macro-economie wordt gekeken naar macro-economische
kengetallen die de economie als geheel beschrijven. Deze kengetallen zijn
geaggregeerde waarden, zoals de totale productie van een land, de totale
werkgelegenheid of het inkomen dat alle ingezetenen bij elkaar verdienen.
Het bruto binnenlands product (bbp) is de waarde van alle in een land
geproduceerde goederen en diensten in een jaar. Dit kun je berekenen
door de objectieve methode, de subjectieve methode en de
bestedingsmethode. Bij de objectieve methode kijk je naar de totale
waarde die in een land door de productie wordt toegevoegd, het gaat om
objecten. De bruto toegevoegde waarde bereken je door het verschil te
nemen van de opbrengst van het uiteindelijke product en de kosten van
de ingekochte goederen en diensten. De bruto toegevoegde waarde = TO
– kosten ingekochte goederen en diensten. De bruto toegevoegde waarde
geeft aan wat er in een bedrijf aan waarde door het productieproces wordt
toegevoegd. Dit is niet gelijk aan de winst. De toegevoegde waarde van de
overheid zit ook in het bbp, want de overheid is ook een onderdeel van de
economie. De overheid produceert allerlei diensten die niet op een markt
wordt verhandeld, waardoor er geen TO van berekend kan worden. Er
wordt gekeken naar de beloning van de arbeid. Bruto binnenlands product
= optelsom alle bruto toegevoegde waarden + alle ambtenarensalarissen.
De stijging van het nominale bbp door de tijd is voor een deel het gevolg
van inflatie. Daarnaast neemt de koopkracht toe. Productie voegt waarde
toe, maar zorgt ook voor waardevermindering. Bij de bruto toegevoegde
waarde wordt geen rekening gehouden met afschrijvingen. Als dat wel
wordt gedaan, is het resultaat de netto toegevoegde waarde. Netto
toegevoegde waarde = bruto toegevoegde waarde – afschrijvingen. Het
netto binnenlands product is de optelsom van alle netto toegevoegde
waarden die in een land gedurende een jaar worden gecreëerd. Nbp = bbp
– afschrijvingskosten.
P2 Het binnenlands inkomen
De subjectieve manier om het bbp te berekenen verloopt via de primaire
inkomens: de inkomens die verdiend worden met het ter beschikking
stellen van productiefactoren. Het idee is dat de netto toegevoegde
waarde in zijn geheel uitbetaald wordt aan diegenen die de
, productiefactoren leveren. De optelsom van alle primaire inkomens is het
totale bedrag dat in een land aan inkomen verdiend wordt. Andere
inkomens, zoals uitkeringen, worden weer uit het primaire inkomen
betaald. Het totaal aan inkomen is het netto binnenlands inkomen(nbi). En
net als bij het bbp en nbp vormen de afschrijvingen het verschil tussen het
nbi en het bruto binnenlands inkomen (bbi). Nbi = bbi – afschrijvingen. Om
alle primaire inkomens te bepalen, moeten we de productiefactoren
indelen vanuit de macro-economie. In de macro-economie worden de
productiefactoren in gedeeld op basis van inkomensstromen: arbeid,
ondernemerschap, kapitaal en natuur. Het netto binnenlands inkomen is in
uitkomst altijd gelijk aan het netto binnenlands product: nbi = nbp. Het
bbp = nbp + afschrijvingen = nbi + afschrijvingen. Bij het binnelands
porduct en het binnenlands inkomen gaat het om de productie en het
inkomen in een land. Maar sommige binnenlandse productiefacoren
bevinden zich in het buitenland. Als rekening wordt gehouden met de
oorsporng van de productiefactoren, kan het inkomen van alle
ingezetenen van een land worden bepaald. Dit is het nationaal product en
het nationaal inkomen: de optelsom van alle primaire inkomens die door
de ingezetenen van een land gedurende een jaar worden verdiend. Om
het nationaal inkomen te bepalen moet het saldo van de primaire
inkomens worden bepaald. Dit saldo is het verschil tussen het primaire
inkomen van alle ingezetenen die in het buitenland werken en het
primaire inkomen van alle buitenlanders die in het betreffende land
werken. Het verschil tussen het bbp en het saldo van primaire inkomens is
het bruto nationaal inkomen (bni): bni = bbp + saldo primaire inkomens.
Nni = bni – afschrijvingen.
H2 Van micro naar macro
P1 De economische kringloop
Bij macro-economie wort niet alleen gekeken naar macro-economische
kerngetallen, maar er wordt ook gewerkt met macro-economische
modellen. Deze modellen beschrijven de economie als geheel. Ze bestaat
een gezin uit vijf sectoren: gezinnen (consumenten), bedrijven
(producten), overheid, buitenland en financiële instellingen. De interactie
tussen deze vijf sectoren wordt beschreven in de economische kringloop:
de schematische weergave van geld- en goederenstromen tussen de
sectoren van een economie. Een monetaire kringloop is een afbeelding
van een vereenvoudige economische kringloop waarbij iedere pijl een
geldstroom voorstelt. Voor iedere sector is de opgetelde waarde van alle
pijlen die naar de sector wijzen even groot als de opgetelde waarde van
alle pijlen die van de sector af wijzen. De rode pijlen zijn geldstromen van
H1 Macro-economische kengetallen
P1 Het binnenlands product
In de macro-economie wordt gekeken naar macro-economische
kengetallen die de economie als geheel beschrijven. Deze kengetallen zijn
geaggregeerde waarden, zoals de totale productie van een land, de totale
werkgelegenheid of het inkomen dat alle ingezetenen bij elkaar verdienen.
Het bruto binnenlands product (bbp) is de waarde van alle in een land
geproduceerde goederen en diensten in een jaar. Dit kun je berekenen
door de objectieve methode, de subjectieve methode en de
bestedingsmethode. Bij de objectieve methode kijk je naar de totale
waarde die in een land door de productie wordt toegevoegd, het gaat om
objecten. De bruto toegevoegde waarde bereken je door het verschil te
nemen van de opbrengst van het uiteindelijke product en de kosten van
de ingekochte goederen en diensten. De bruto toegevoegde waarde = TO
– kosten ingekochte goederen en diensten. De bruto toegevoegde waarde
geeft aan wat er in een bedrijf aan waarde door het productieproces wordt
toegevoegd. Dit is niet gelijk aan de winst. De toegevoegde waarde van de
overheid zit ook in het bbp, want de overheid is ook een onderdeel van de
economie. De overheid produceert allerlei diensten die niet op een markt
wordt verhandeld, waardoor er geen TO van berekend kan worden. Er
wordt gekeken naar de beloning van de arbeid. Bruto binnenlands product
= optelsom alle bruto toegevoegde waarden + alle ambtenarensalarissen.
De stijging van het nominale bbp door de tijd is voor een deel het gevolg
van inflatie. Daarnaast neemt de koopkracht toe. Productie voegt waarde
toe, maar zorgt ook voor waardevermindering. Bij de bruto toegevoegde
waarde wordt geen rekening gehouden met afschrijvingen. Als dat wel
wordt gedaan, is het resultaat de netto toegevoegde waarde. Netto
toegevoegde waarde = bruto toegevoegde waarde – afschrijvingen. Het
netto binnenlands product is de optelsom van alle netto toegevoegde
waarden die in een land gedurende een jaar worden gecreëerd. Nbp = bbp
– afschrijvingskosten.
P2 Het binnenlands inkomen
De subjectieve manier om het bbp te berekenen verloopt via de primaire
inkomens: de inkomens die verdiend worden met het ter beschikking
stellen van productiefactoren. Het idee is dat de netto toegevoegde
waarde in zijn geheel uitbetaald wordt aan diegenen die de
, productiefactoren leveren. De optelsom van alle primaire inkomens is het
totale bedrag dat in een land aan inkomen verdiend wordt. Andere
inkomens, zoals uitkeringen, worden weer uit het primaire inkomen
betaald. Het totaal aan inkomen is het netto binnenlands inkomen(nbi). En
net als bij het bbp en nbp vormen de afschrijvingen het verschil tussen het
nbi en het bruto binnenlands inkomen (bbi). Nbi = bbi – afschrijvingen. Om
alle primaire inkomens te bepalen, moeten we de productiefactoren
indelen vanuit de macro-economie. In de macro-economie worden de
productiefactoren in gedeeld op basis van inkomensstromen: arbeid,
ondernemerschap, kapitaal en natuur. Het netto binnenlands inkomen is in
uitkomst altijd gelijk aan het netto binnenlands product: nbi = nbp. Het
bbp = nbp + afschrijvingen = nbi + afschrijvingen. Bij het binnelands
porduct en het binnenlands inkomen gaat het om de productie en het
inkomen in een land. Maar sommige binnenlandse productiefacoren
bevinden zich in het buitenland. Als rekening wordt gehouden met de
oorsporng van de productiefactoren, kan het inkomen van alle
ingezetenen van een land worden bepaald. Dit is het nationaal product en
het nationaal inkomen: de optelsom van alle primaire inkomens die door
de ingezetenen van een land gedurende een jaar worden verdiend. Om
het nationaal inkomen te bepalen moet het saldo van de primaire
inkomens worden bepaald. Dit saldo is het verschil tussen het primaire
inkomen van alle ingezetenen die in het buitenland werken en het
primaire inkomen van alle buitenlanders die in het betreffende land
werken. Het verschil tussen het bbp en het saldo van primaire inkomens is
het bruto nationaal inkomen (bni): bni = bbp + saldo primaire inkomens.
Nni = bni – afschrijvingen.
H2 Van micro naar macro
P1 De economische kringloop
Bij macro-economie wort niet alleen gekeken naar macro-economische
kerngetallen, maar er wordt ook gewerkt met macro-economische
modellen. Deze modellen beschrijven de economie als geheel. Ze bestaat
een gezin uit vijf sectoren: gezinnen (consumenten), bedrijven
(producten), overheid, buitenland en financiële instellingen. De interactie
tussen deze vijf sectoren wordt beschreven in de economische kringloop:
de schematische weergave van geld- en goederenstromen tussen de
sectoren van een economie. Een monetaire kringloop is een afbeelding
van een vereenvoudige economische kringloop waarbij iedere pijl een
geldstroom voorstelt. Voor iedere sector is de opgetelde waarde van alle
pijlen die naar de sector wijzen even groot als de opgetelde waarde van
alle pijlen die van de sector af wijzen. De rode pijlen zijn geldstromen van
