Theorie jaarrekening 1.3
Inhoud
Hoofdstuk 15, externe verslaggeving.................................................................................................2
Hoofdstuk 16, de jaarrekening nader bekeken...................................................................................4
Hoorcolleges...........................................................................................................................................7
,Hoofdstuk 15, externe verslaggeving
Naast de interne verslaggeving aan het management is het ook belangrijk om informatie te
verschaffen aan de externe bedrijfsomgeving.
Er zijn meerdere belanghebbende bij externe verslaggeving namelijk:
- De eigenaren, (ook aandeelhouders)
- Werknemers
- De fiscus
- Kredietverschaffers
In de externe verslaggeving kunnen de cijfers tot bepaalde hoogte beïnvloed worden door het
management. De financiële positie is dus niet altijd realistisch.
Redenen hiervoor zijn bijv. het veiligstellen van bonussen of goedkoop vreemd vermogen te kunnen
verschaffen. Dit heet creatieve accounting.
Door de wet zijn ondernemingen die als rechtspersoon worden gedreven verplicht een externe
verslaglegging te presenteren. Dit is de publicatieplicht.
De publicatie is in de vorm van en jaarverslag en moet 3 onderdelen bevatten:
- Directieverslag
- Jaarrekening
- Overige gegevens
Landen mogen er voor kiezen om grotere ondernemingen meer informatie verplichtingen op te
leggen.
In Nederland hebben de volgende bedrijven publicatieplicht:
- Naamloze vennootschap
- Besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
- Coöperatie
- Onderlinge waarborgmaatschappij
- Vereniging en stichting, mits jaarlijkse omzet van €6.000.000
De jaarrekening
De jaarrekening in de externe verslaglegging bestaat uit de balans, de resultaten rekening en
toelichting op beide.
Er zijn verschillende eisen aan de jaarrekening.
Als het bedrijf beursgenoteerd is dient hij de IFRS toe te passen
(international financial reporting Standards) deze zijn opgesteld door de IASB
(international accounting Standards board).
De IFRS is er om de internationale verslaglegging van beursgenoteerde bedrijven vergelijkbaar te
maken, er zitten dus veel regels aan de jaarrekening.
Niet beursgenoteerde bedrijven moeten zich bij het opstellen van de jaarrekening houden aan de
wettelijke regels van het land van vestiging. In Nederland zijn deze regels te vinden in
Boek 2 titel 9 BW.
Niet-beursgenoteerde bedrijven mogen er voor kiezen zich aan de IFRS regels te houden, andersom
mogen beursgenoteerde bedrijven zich niet aan de binnenlandse regels houden.
Er zijn een paar basisregels voor de jaarrekening om deze betrouwbaar en relevant te maken.
Relevant betekent dat de informatie nuttig is en de lezer kan op basis hiervan beslissingen nemen.
Betrouwbaarheid betekent dat de lezer er vanuit mag gaan dat de informatie een goede weergave is
van de financiële positie van het bedrijf.
Ook is de betrouwbaarheid controleerbaarheid, een externe accountant moet een oordeel kunnen
vellen op basis van de gepresenteerde jaarrekening.
, De jaarrekening word opgesteld op basis van opbrengsten en kosten en niet op basis van inkomsten
en uitgaven, daarom moeten bepaalde gegevens geschat worden.
Aan de opbrengsten kant word dit gedaan door het realisatieprincipe en aan de kostenkant door het
matchingprincipe.
Het realisatieprincipe zegt dat omzet geboekt dient te worden als het risico is overgedragen. Dit is
dus op het moment dat de goederen zijn overgedragen aan de klant en de klant heeft betaald.
Het matchingprincipe rekent kosten toe aan de periode waarin de voortvloeiende opbrengsten zijn
ontstaan. Dit betekent dat als een bedrijf in 2017 goederen inkoopt en in 2018 verkoopt de kosten
gemaakt zijn in 2017. Tot die tijd staan de gemaakt kosten credit op de balans.
(onderscheid tussen product matching en period matching)
De voorraad word normaliter gewaardeerd tegen de inkoopwaarde. Wanneer een bedrijf echter niet
langer blijft bestaan (continuïteitsveronderstelling) word de voorraad lager gewaardeerd omdat de
voorraad voor lage prijzen zo snel mogelijk word verkocht. Dit word dan tegen de liquidatiewaarde
opgenomen in de interne verslaggeving.
Bij externe verslaggeving zal dit niet gedaan worden omdat de financiële positie dan slechter lijkt.
Voorzichtigheidsprincipe, er dienen schattingen te worden gemaakt van onzekere zaken
Directieverslag
In het directieverslag worden minimaal twee onderdelen opgenomen:
1. Een uiteenzetting over de gang van zaken afgelopen boekjaar en
De financiële toestand van de onderneming op balansdatum
2. Een toekomstparagraaf met informatie over het presteren van het bedrijf in de toekomst,
hierin staat bijv. de ontwikkeling van de markt of winstverwachting volgend jaar.
Dit verslag is geschreven door de directie
Accountantsverklaring
Lezers van de externe verslaglegging kunnen de gegevens hierachter niet zien, daarom zijn grote en
middelgrote bedrijven verplicht een externe accountant de jaarrekening te laten controleren. Dit
heet de controleplicht.
de accountant kan 4 soorten verklaringen afleggen namelijk:
- Goedkeurende verklaring, als aan alle eisen is voldaan
- Verklaring met beperking, ontbrekende stukken of onzekerheden
- Verklaring van oordeelsonthouding, grote onzekerheden dat er geen eindoordeel is
- Afkeurende verklaring, jaarrekening voldoet niet aan de eisen
De accountant controleert ook het directieverslag maar mag hier geen oordeel over geven, hij dient
de cijfers die in het directieverslag genoemd zijn te controleren met de jaarrekening.
Inhoud
Hoofdstuk 15, externe verslaggeving.................................................................................................2
Hoofdstuk 16, de jaarrekening nader bekeken...................................................................................4
Hoorcolleges...........................................................................................................................................7
,Hoofdstuk 15, externe verslaggeving
Naast de interne verslaggeving aan het management is het ook belangrijk om informatie te
verschaffen aan de externe bedrijfsomgeving.
Er zijn meerdere belanghebbende bij externe verslaggeving namelijk:
- De eigenaren, (ook aandeelhouders)
- Werknemers
- De fiscus
- Kredietverschaffers
In de externe verslaggeving kunnen de cijfers tot bepaalde hoogte beïnvloed worden door het
management. De financiële positie is dus niet altijd realistisch.
Redenen hiervoor zijn bijv. het veiligstellen van bonussen of goedkoop vreemd vermogen te kunnen
verschaffen. Dit heet creatieve accounting.
Door de wet zijn ondernemingen die als rechtspersoon worden gedreven verplicht een externe
verslaglegging te presenteren. Dit is de publicatieplicht.
De publicatie is in de vorm van en jaarverslag en moet 3 onderdelen bevatten:
- Directieverslag
- Jaarrekening
- Overige gegevens
Landen mogen er voor kiezen om grotere ondernemingen meer informatie verplichtingen op te
leggen.
In Nederland hebben de volgende bedrijven publicatieplicht:
- Naamloze vennootschap
- Besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
- Coöperatie
- Onderlinge waarborgmaatschappij
- Vereniging en stichting, mits jaarlijkse omzet van €6.000.000
De jaarrekening
De jaarrekening in de externe verslaglegging bestaat uit de balans, de resultaten rekening en
toelichting op beide.
Er zijn verschillende eisen aan de jaarrekening.
Als het bedrijf beursgenoteerd is dient hij de IFRS toe te passen
(international financial reporting Standards) deze zijn opgesteld door de IASB
(international accounting Standards board).
De IFRS is er om de internationale verslaglegging van beursgenoteerde bedrijven vergelijkbaar te
maken, er zitten dus veel regels aan de jaarrekening.
Niet beursgenoteerde bedrijven moeten zich bij het opstellen van de jaarrekening houden aan de
wettelijke regels van het land van vestiging. In Nederland zijn deze regels te vinden in
Boek 2 titel 9 BW.
Niet-beursgenoteerde bedrijven mogen er voor kiezen zich aan de IFRS regels te houden, andersom
mogen beursgenoteerde bedrijven zich niet aan de binnenlandse regels houden.
Er zijn een paar basisregels voor de jaarrekening om deze betrouwbaar en relevant te maken.
Relevant betekent dat de informatie nuttig is en de lezer kan op basis hiervan beslissingen nemen.
Betrouwbaarheid betekent dat de lezer er vanuit mag gaan dat de informatie een goede weergave is
van de financiële positie van het bedrijf.
Ook is de betrouwbaarheid controleerbaarheid, een externe accountant moet een oordeel kunnen
vellen op basis van de gepresenteerde jaarrekening.
, De jaarrekening word opgesteld op basis van opbrengsten en kosten en niet op basis van inkomsten
en uitgaven, daarom moeten bepaalde gegevens geschat worden.
Aan de opbrengsten kant word dit gedaan door het realisatieprincipe en aan de kostenkant door het
matchingprincipe.
Het realisatieprincipe zegt dat omzet geboekt dient te worden als het risico is overgedragen. Dit is
dus op het moment dat de goederen zijn overgedragen aan de klant en de klant heeft betaald.
Het matchingprincipe rekent kosten toe aan de periode waarin de voortvloeiende opbrengsten zijn
ontstaan. Dit betekent dat als een bedrijf in 2017 goederen inkoopt en in 2018 verkoopt de kosten
gemaakt zijn in 2017. Tot die tijd staan de gemaakt kosten credit op de balans.
(onderscheid tussen product matching en period matching)
De voorraad word normaliter gewaardeerd tegen de inkoopwaarde. Wanneer een bedrijf echter niet
langer blijft bestaan (continuïteitsveronderstelling) word de voorraad lager gewaardeerd omdat de
voorraad voor lage prijzen zo snel mogelijk word verkocht. Dit word dan tegen de liquidatiewaarde
opgenomen in de interne verslaggeving.
Bij externe verslaggeving zal dit niet gedaan worden omdat de financiële positie dan slechter lijkt.
Voorzichtigheidsprincipe, er dienen schattingen te worden gemaakt van onzekere zaken
Directieverslag
In het directieverslag worden minimaal twee onderdelen opgenomen:
1. Een uiteenzetting over de gang van zaken afgelopen boekjaar en
De financiële toestand van de onderneming op balansdatum
2. Een toekomstparagraaf met informatie over het presteren van het bedrijf in de toekomst,
hierin staat bijv. de ontwikkeling van de markt of winstverwachting volgend jaar.
Dit verslag is geschreven door de directie
Accountantsverklaring
Lezers van de externe verslaglegging kunnen de gegevens hierachter niet zien, daarom zijn grote en
middelgrote bedrijven verplicht een externe accountant de jaarrekening te laten controleren. Dit
heet de controleplicht.
de accountant kan 4 soorten verklaringen afleggen namelijk:
- Goedkeurende verklaring, als aan alle eisen is voldaan
- Verklaring met beperking, ontbrekende stukken of onzekerheden
- Verklaring van oordeelsonthouding, grote onzekerheden dat er geen eindoordeel is
- Afkeurende verklaring, jaarrekening voldoet niet aan de eisen
De accountant controleert ook het directieverslag maar mag hier geen oordeel over geven, hij dient
de cijfers die in het directieverslag genoemd zijn te controleren met de jaarrekening.
