Samenvatting Praktisch Goederenrecht, ISBN: 9789001593346 Inleiding Goederenrecht (IGRV)

Inleiding goederenrecht – alle stof
B-cluster


Inleiding Goederenrecht – Week 1
Basisbegrippen
Goederen, zaken en vermogensrechten
In het goederenrecht staan goederen, zaken en vermogensrechten centraal.
Goederen:
Art. 3:1 BW bepaalt dat goederen alle zaken en alle vermogensrechten zijn. Zaken staan in art. 3:2
BW en vermogensrechten zijn te vinden in art. 3:6 BW.
Zaken:
Volgens art. 3:2 BW moeten zaken aan twee criteria voldoen:
1. Voor menselijke beheersing vatbaar;
2. Een stoffelijk object.
Iets is voor menselijke beheersing vatbaar, wanneer we het kunnen vastpakken en er macht of controle
over kunnen uitoefenen. Een stoffelijk object wil zeggen een voorwerp dat uit een bepaald materiaal,
een bepaalde stof bestaat. Volgens art. 3:2a lid 1 BW zijn dieren geen zaken.
Vermogensrechten:
Een vermogensrecht is een recht met vermogenswaarde. Een recht moet dus een bepaalde waarde
hebben die in geld is uit te drukken. Volgens art. 3:6 BW bestaan vermogensrechten uit de volgende
onderdelen:
1. Rechten die afzonderlijk of tezamen met een ander recht overdraagbaar zijn; of
2. Die ertoe strekken de rechthebbende stoffelijk voordeel te verschaffen; of
3. Die verkregen zijn in ruil voor verstrekt of in het vooruitzicht gesteld stoffelijk voordeel.
Er zijn dus drie verschillende categorieën vermogensrechten. In de eerste plaats kan het gaan om
rechten die overgedragen worden. Hiermee wordt bedoeld dat de eigenaar van een bepaald recht dit
recht aan een ander mag overgeven. Ten tweede zijn vermogensrechten rechten die erop gericht zijn
de rechthebbende stoffelijk voordeel te verstrekken. Ten derde zijn vermogensrechten rechten die zijn
verkregen in ruil voor stoffelijk voordeel of in ruil voor toegezegd stoffelijk voordeel.
Roerende en onroerende zaken
Onroerende zaken:
Onroerende zaken zijn zaken die niet verplaatsbaar zijn. Art. 3:3 lid 1 BW onderscheidt de volgende
onroerende zaken:
- De grond
- Delfstoffen die nog niet zijn gewonnen
- Beplantingen die met de grond zijn verenigd
- Gebouwen die duurzaam met de grond zijn verenigd
- Werken die duurzaam met de grond zijn verenigd
- Gebouwen en werken die door vereniging met andere gebouwen of werken duurzaam met de
grond zijn verenigd
Roerende zaken:
Art. 3:3 lid 2 BW bepaalt dat roerende zaken alle zaken zijn die niet onroerend zijn.

, Hoofdzaken en bestanddeel
In art. 3:4 BW wordt het bestanddeel beschreven. Volgens het eerste lid van dit artikel is een
bestanddeel alles wat volgens verkeersopvattingen deel uitmaakt van een zaak. Met
‘verkeersopvatting’ wordt bedoeld het maatschappelijk verkeer, dus de omvang van mensen met
elkaar in de maatschappij. Een bestanddeel is dus iets waarvan wij als maatschappij vinden dat het
deel uitmaakt van een andere zaak. Die andere zaak wordt daarmee de hoofdzaak. Lid 2 van art 3:4
BW geeft een tweede omschrijving van het bestanddeel. Dit artikel duidt op de situatie dat een zaak
met een andere zaak wordt verbonden en daar niet meer van kan worden afgescheiden zonder dat er
beschadig optreedt. Een hoofdzaak en een bestanddeel vormen in juridisch opzicht een geheel.
Registergoederen en niet-registergoederen
Art. 3:10 BW laat weten dat registergoederen in de eerste plaats goederen zijn. Het tweede vereiste
van art. 3:10 BW is dat voor de overdracht op de vestiging van deze categorie goederen inschrijving in
openbare registers noodzakelijk is. Volgens art. 3:16 BW zijn er openbare registers, waarin feiten die
voor de rechtstoestand van registergoederen van belang zijn worden opgenomen. Onroerende zaken
zijn altijd registergoederen. Het Kadaster is de instantie die de openbare registers voor onroerende
zaken bijhoudt en die ervoor zorgt draagt dat de gegevens ban overdracht of vestiging worden
ingeschreven. Niet-registergoederen zijn alle goederen die geen registergoed zijn.
Natuurlijke en burgerlijke vruchten
Natuurlijke vruchten:
Art. 3:9 lid 1 BW omschrijft natuurlijke vruchten als ‘zaken die volgens verkeersopvatting als
vruchten van andere zaken worden aangemerkt’. Uit dit artikel volgt dat er twee vereisten zijn om te
kunnen spreken over natuurlijke vruchten:
1. Het zijn zaken.
2. Deze worden volgens verkeersopvattingen als vruchten van andere zaken aangemerkt.
Een natuurlijke vrucht wordt een zelfstandige zaak op het moment dat deze wordt afgescheiden (art.
3:9 lid 4 BW).
Burgerlijke vruchten:
Volgens art. 3:9 lid 2 BW zijn dit rechten die volgens verkeersopvatting als vruchten van goederen
worden aangemerkt. Ook hier zijn weer twee vereisten waaraan moet worden voldaan:
1. Het zijn rechten.
2. Deze worden volgens verkeersopvatting als vruchten van goederen aangemerkt.
Met rechten wordt in dit geval vermogensrechten bedoeld. Een burgerlijke vrucht wordt een
zelfstandig recht op het moment dat deze opeisbaar wordt (art. 3:9 lid 4 BW).
Goede trouw
In art. 3:11 BW wordt uitgelegd dat de goede trouw van een persoon in de volgende gevallen
ontbreekt:
1. Wanneer iemand de feiten of het recht waarop zijn goede trouw betrekking heeft kende;
2. Wanneer iemand de feiten of het recht waarop zijn goede trouw betrekking heeft behoorde te
kennen.




Inleiding Goederenrecht – Week 1
Absolute rechten en relatieve rechten