Samenvatting psychopathologie
Overzicht stoornissen
Psychische stoornis Stoornis Symptomen
Sombere stemming, Verminderd
gevoel van plezier/ belangstelling,
Gewichtstoename of afname,
Slapeloosheid/ overmatig slapen,
Vertraagde bewegingsreacties/
Depressieve agitatie, Vermoeidheid /verlies
stemmingsstoornis energie, Waardeloosheid/
Stemmingsstoornisse
schuldgevoel, Concentratie
n
verminderd, Terugkerende
Unipolair
gedachten aan dood of suïcide,
Significant lijden en verminderd
functioneren
Chronisch depressief, minder diep,
Persisterende Zoeken vaak later hulp, Zonder
depressieve stoornis lange tussenpozen neerslachtig,
(dysthymie) Lage eigenwaarde, eetlust, energie
en concentratie
Vaak psychose, dus realiteitstoetsing
is verstoord, Vaak: één manische
periode, gevolgd door depressieve
Bipolaire
fase, Symptomen manie: zeer druk,
stemmingsstoornis
Stemmingsstoornisse te optimistisch, ideeënvlucht,
n ratelen, kooplust, seksuele
Bipolair uitspattingen etc.
Stemmingswisselingen en
hypomanie: Realiteitstoetsing is
Cyclothyme stoornis
intact, Druk, impulsief, problemen
met omgeving
Angststoornissen Specifieke fobie: voor objecten,
plaatsen, personen:
Hoogtevrees (acrofobie)
Kleine ruimtes (claustrofobie)
Spinnen, muizen
Fobieën Veel voorkomend: agorafobie en
sociale fobie (drukke winkels,
feestjes, spreekbeurt, Angst voor
negatieve beoordeling door de
ander, Angst voor paniek en niet
weg kunnen uit de situatie)
Paniekstoornis Terugkerende paniekaanvallen,
Angst voor paniekaanvallen,
Hartkloppingen, Beven, Gevoel te
stikken, Pijn in borststreek, Misselijk,
, Angst dood te gaan, Tintelen,
Depersonalisatie, Transpireren,
Trillen, Naar adem happen, Duizelig,
Angst gek te worden, Koud/warm,
Derealisatie, Angst op plaatsen te
zijn waar ontsnapping moeilijk is
(midden in bioscoop) of gênant
(feestje)
Vermijding: Bovenstaande plaatsen,
Lichamelijke inspanning, Plaatsen
waar je alleen bent (bos), Subtiel
(aan het eind van de rij gaan zitten)
Dwangstoornis (OCS) Obsessies, Compulsies
Buitensporige bezorgdheid en angst
Gegeneraliseerde over uiteenlopende zaken, Non-
angststoornis situatieve angst, Psychosomatische
klachten, Piekeren
Ongepaste reactie op een duidelijke
Aanpassingsstoornis stressor, Beperkingen functioneren
en lijden
Kenmerken: Trauma, Herbeleving
Posttraumatische van het trauma, Vermijding,
stress-stoornis (PTSS) Verhoogde waakzaamheid
Trauma en
("arousal”)
stressorgerelateerde
Kenmerken: Trauma, Herbeleving
stoornissen
van het trauma, Vermijding,
Verhoogde waakzaamheid
Acute stress-stoornis ("arousal”)
Wanneer de symptomen korter
duren dan één maand dan is er
sprake van Acute stress-stoornis.
Verslavingsstoorniss Middelengerelateerde Intoxicatie, Onttrekkingssyndroom,
en stoornissen Tolerantie, Alcohol delirium, Meer/
langer gebruiken dan van plan, Tijd
kwijt aan verkrijgen/gebruik/herstel,
Problemen met normale
rolverplichtingen, Continuering
gebruik ondanks problemen
dagelijks leven, Continuering gebruik
ondanks wetenschap dat het komt
door gebruik, Vermindering in
activiteiten vanwege gebruik,
Wens/problemen met minderen,
Sterk aanhoudend verlangen naar
middel, Gebruiken in situaties waarin
dat fysiek gevaar geeft,
Ontwikkeling ontrekkingssyndroom
, Met steeds grotere hoeveelheden
moeten gokken om de gewenste
opwinding te bereiken, Rusteloos en
prikkelbaar zijn bij pogingen tot
minderen van of stoppen met
gokken, Herhaaldelijk onsuccesvolle
pogingen om te minderen, te
stoppen of beheersen,
Gepreoccupeerd met gokken, Vaak
gokken bij onlustgevoelen
Gokstoornis
(hulpeloosheid, schuldgevoel,
zorgen, somberheid), Opnieuw gaan
gokken om verloren geld weer terug
te winnen, Liegen om ernst van
gokgedrag te verhullen, Belangrijke
relaties, werk, opleiding, carrière in
gevaar brengen of verloren, Geld
van anderen nodig hebben om
uitzichtloze financiële problemen te
verlichten
Weinig of zelfs géén controle meer
over zijn speelgedrag, Het gamen
gaat ten koste van het normale
leven thuis, op school, op het werk
of van sociale contacten,
Geobsedeerd zijn door het spel,
Chagrijnig of agressief zijn als er niet
gespeeld kan worden, Grootste deel
van de dag bezig met het gamen (in
Gameverslaving
gedachten), gamen om te vluchten
uit de ‘echte’ wereld, Liegen over
het gamegedrag, Minder goed voor
zichzelf zorgen, Steeds minder
sociale contacten of alleen maar via
de game of het internet, Slapen
achter de computer en middelen
gebruiken om langer wakker te
kunnen blijven
Anorexia Niet eten
Boulimia Te veel eten
Eetstoornissen
Obesitas Ziekelijk overgewicht
Eetbuistoornis Braken, laxeren, eetbuien
Psychische Chronische stoornis, Wanen,
stoornissen Hallucinaties, Ongestructureerde
Schizofrenie
spraak, Sterk ongeorganiseerd
gedrag of katatonisch gedrag
Emotionele Vlak affect (‘masker’), Incongruent
, affect (lachen bij een serieus
stoornissen onderwerp), Sociale recognitie
(herkennen emoties moeilijk)
Waarnemingsstoorniss Hallucinaties: stemmen horen,
en dingen zien
Inhoudelijke denkstoornis (wanen):
bijv. achtervolgingswaan,
grootheidswaan, betrekkingswaan
Denkstoornissen
Formele denkstoornis: bijv.
spraakarmoede, perseveratie,
woordsalade
Hyperwaakzaam, Verstoord
Aandachtsstoornissen
filtermechanisme
Oogbewegingsstoornis
Schoksgewijs
sen
Motorische Beweging soms aangetast: katatone
stoornissen symptomen
Een psychische aandoening waarbij
de patiënt zichzelf of anderen
bewust letsel toebrengt of
ziektebeelden fingeert om aandacht
Nagebootste stoornis te krijgen, De gedragingen van de
patiënt zijn opzettelijk, vrijwillig en
doelbewust, maar hij heeft er geen
controle over, het is eerder
compulsief
Klachten die lijken op neurologische
symptomen, zonder dat een
lichamelijke oorzaak voor de
klachten kan worden gevonden,
Verlamming van de ledematen,
problemen met het zicht of het
gehoor, algemene vermindering van
Conversiestoornis
de zintuiglijke waarneming en verlies
van het spraakvermogen, Ook
kunnen motorische stoornissen of
stuipen optreden en het in een
bepaalde stand blijven staan van
arm of been (dystonie), of op
epilepsie lijkende aanvallen
Lichamelijke klachten waarvoor geen
somatische oorzaak (lichamelijke
Somatoforme stoornis ziekte) gevonden is, De patiënt
ervaart reële lichamelijke klachten,
die niet ingebeeld zijn.
Dissociatieve stoornis Een dissociatieve stoornis is een
psychische aandoening waarbij
Overzicht stoornissen
Psychische stoornis Stoornis Symptomen
Sombere stemming, Verminderd
gevoel van plezier/ belangstelling,
Gewichtstoename of afname,
Slapeloosheid/ overmatig slapen,
Vertraagde bewegingsreacties/
Depressieve agitatie, Vermoeidheid /verlies
stemmingsstoornis energie, Waardeloosheid/
Stemmingsstoornisse
schuldgevoel, Concentratie
n
verminderd, Terugkerende
Unipolair
gedachten aan dood of suïcide,
Significant lijden en verminderd
functioneren
Chronisch depressief, minder diep,
Persisterende Zoeken vaak later hulp, Zonder
depressieve stoornis lange tussenpozen neerslachtig,
(dysthymie) Lage eigenwaarde, eetlust, energie
en concentratie
Vaak psychose, dus realiteitstoetsing
is verstoord, Vaak: één manische
periode, gevolgd door depressieve
Bipolaire
fase, Symptomen manie: zeer druk,
stemmingsstoornis
Stemmingsstoornisse te optimistisch, ideeënvlucht,
n ratelen, kooplust, seksuele
Bipolair uitspattingen etc.
Stemmingswisselingen en
hypomanie: Realiteitstoetsing is
Cyclothyme stoornis
intact, Druk, impulsief, problemen
met omgeving
Angststoornissen Specifieke fobie: voor objecten,
plaatsen, personen:
Hoogtevrees (acrofobie)
Kleine ruimtes (claustrofobie)
Spinnen, muizen
Fobieën Veel voorkomend: agorafobie en
sociale fobie (drukke winkels,
feestjes, spreekbeurt, Angst voor
negatieve beoordeling door de
ander, Angst voor paniek en niet
weg kunnen uit de situatie)
Paniekstoornis Terugkerende paniekaanvallen,
Angst voor paniekaanvallen,
Hartkloppingen, Beven, Gevoel te
stikken, Pijn in borststreek, Misselijk,
, Angst dood te gaan, Tintelen,
Depersonalisatie, Transpireren,
Trillen, Naar adem happen, Duizelig,
Angst gek te worden, Koud/warm,
Derealisatie, Angst op plaatsen te
zijn waar ontsnapping moeilijk is
(midden in bioscoop) of gênant
(feestje)
Vermijding: Bovenstaande plaatsen,
Lichamelijke inspanning, Plaatsen
waar je alleen bent (bos), Subtiel
(aan het eind van de rij gaan zitten)
Dwangstoornis (OCS) Obsessies, Compulsies
Buitensporige bezorgdheid en angst
Gegeneraliseerde over uiteenlopende zaken, Non-
angststoornis situatieve angst, Psychosomatische
klachten, Piekeren
Ongepaste reactie op een duidelijke
Aanpassingsstoornis stressor, Beperkingen functioneren
en lijden
Kenmerken: Trauma, Herbeleving
Posttraumatische van het trauma, Vermijding,
stress-stoornis (PTSS) Verhoogde waakzaamheid
Trauma en
("arousal”)
stressorgerelateerde
Kenmerken: Trauma, Herbeleving
stoornissen
van het trauma, Vermijding,
Verhoogde waakzaamheid
Acute stress-stoornis ("arousal”)
Wanneer de symptomen korter
duren dan één maand dan is er
sprake van Acute stress-stoornis.
Verslavingsstoorniss Middelengerelateerde Intoxicatie, Onttrekkingssyndroom,
en stoornissen Tolerantie, Alcohol delirium, Meer/
langer gebruiken dan van plan, Tijd
kwijt aan verkrijgen/gebruik/herstel,
Problemen met normale
rolverplichtingen, Continuering
gebruik ondanks problemen
dagelijks leven, Continuering gebruik
ondanks wetenschap dat het komt
door gebruik, Vermindering in
activiteiten vanwege gebruik,
Wens/problemen met minderen,
Sterk aanhoudend verlangen naar
middel, Gebruiken in situaties waarin
dat fysiek gevaar geeft,
Ontwikkeling ontrekkingssyndroom
, Met steeds grotere hoeveelheden
moeten gokken om de gewenste
opwinding te bereiken, Rusteloos en
prikkelbaar zijn bij pogingen tot
minderen van of stoppen met
gokken, Herhaaldelijk onsuccesvolle
pogingen om te minderen, te
stoppen of beheersen,
Gepreoccupeerd met gokken, Vaak
gokken bij onlustgevoelen
Gokstoornis
(hulpeloosheid, schuldgevoel,
zorgen, somberheid), Opnieuw gaan
gokken om verloren geld weer terug
te winnen, Liegen om ernst van
gokgedrag te verhullen, Belangrijke
relaties, werk, opleiding, carrière in
gevaar brengen of verloren, Geld
van anderen nodig hebben om
uitzichtloze financiële problemen te
verlichten
Weinig of zelfs géén controle meer
over zijn speelgedrag, Het gamen
gaat ten koste van het normale
leven thuis, op school, op het werk
of van sociale contacten,
Geobsedeerd zijn door het spel,
Chagrijnig of agressief zijn als er niet
gespeeld kan worden, Grootste deel
van de dag bezig met het gamen (in
Gameverslaving
gedachten), gamen om te vluchten
uit de ‘echte’ wereld, Liegen over
het gamegedrag, Minder goed voor
zichzelf zorgen, Steeds minder
sociale contacten of alleen maar via
de game of het internet, Slapen
achter de computer en middelen
gebruiken om langer wakker te
kunnen blijven
Anorexia Niet eten
Boulimia Te veel eten
Eetstoornissen
Obesitas Ziekelijk overgewicht
Eetbuistoornis Braken, laxeren, eetbuien
Psychische Chronische stoornis, Wanen,
stoornissen Hallucinaties, Ongestructureerde
Schizofrenie
spraak, Sterk ongeorganiseerd
gedrag of katatonisch gedrag
Emotionele Vlak affect (‘masker’), Incongruent
, affect (lachen bij een serieus
stoornissen onderwerp), Sociale recognitie
(herkennen emoties moeilijk)
Waarnemingsstoorniss Hallucinaties: stemmen horen,
en dingen zien
Inhoudelijke denkstoornis (wanen):
bijv. achtervolgingswaan,
grootheidswaan, betrekkingswaan
Denkstoornissen
Formele denkstoornis: bijv.
spraakarmoede, perseveratie,
woordsalade
Hyperwaakzaam, Verstoord
Aandachtsstoornissen
filtermechanisme
Oogbewegingsstoornis
Schoksgewijs
sen
Motorische Beweging soms aangetast: katatone
stoornissen symptomen
Een psychische aandoening waarbij
de patiënt zichzelf of anderen
bewust letsel toebrengt of
ziektebeelden fingeert om aandacht
Nagebootste stoornis te krijgen, De gedragingen van de
patiënt zijn opzettelijk, vrijwillig en
doelbewust, maar hij heeft er geen
controle over, het is eerder
compulsief
Klachten die lijken op neurologische
symptomen, zonder dat een
lichamelijke oorzaak voor de
klachten kan worden gevonden,
Verlamming van de ledematen,
problemen met het zicht of het
gehoor, algemene vermindering van
Conversiestoornis
de zintuiglijke waarneming en verlies
van het spraakvermogen, Ook
kunnen motorische stoornissen of
stuipen optreden en het in een
bepaalde stand blijven staan van
arm of been (dystonie), of op
epilepsie lijkende aanvallen
Lichamelijke klachten waarvoor geen
somatische oorzaak (lichamelijke
Somatoforme stoornis ziekte) gevonden is, De patiënt
ervaart reële lichamelijke klachten,
die niet ingebeeld zijn.
Dissociatieve stoornis Een dissociatieve stoornis is een
psychische aandoening waarbij
