Speltheorie
Hoofdstuk 1
Wederzijdse afhankelijkheid: situatie waarbij de actie van een speler een andere speler beïnvloedt, en
andersom (bij bv. oligopolie)
Speltheorie: wiskundige theorie om situaties van wederzijdse afhankelijkheid te analyseren
Economiespel: situatie van spelers met wederzijdse afhankelijkheid
- Speler: beslissingsnemer in een economiespel
- Actie: mogelijke keuze van een speler
- Speluitkomst: situatie die ontstaat nadat het economiespel gespeeld is (marktevenwicht)
voor iedere speler moet worden bepaald welke actie hij zal kiezen bij iedere mogelijke actie van de
andere speler evenwicht: de situatie waarbij beide spelers tegelijkertijd hun beste actie hebben
gekozen gegeven de gekozen actie van de andere speler
Economiespel: voorbeeld
1. wie zijn de spelers? Jumbo en Albert Heijn
2. wat is hun doelstelling? Zoveel mogelijk omzet
3. wat weten ze? Allebei kiezen dezelfde acties, en wat de gevolgen daarvan voor de omzet zijn
4. wat zijn hun mogelijke acties? Wel prijsverlaging, geen prijsverlaging
5. worden acties tegelijkertijd of volgtijdelijk gekozen? Tegelijkertijd
6. wordt het spel herhaald? Nee
opstellen opbrengstenmatrix: matrix met de opbrengsten voor alle spelers bij alle mogelijke
combinaties van acties
- in de cellen van de opbrengstenmatrix wordt de opbrengst van de rijspeler altijd als eerste genoemd
(x 1 miljoen) Albert Heijn
Geen prijsverlaging Wel prijsverlaging
Geen prijsverlaging (€ 1 , € 1.4) (€0.9 , €1.6)
Jumbo Wel prijsverlaging (€1.2 , €1.3) ( €1.1 , €1.5)
Rijspeler: speler die bepaalt welke rij van de opbrengstrenmatrix gespeeld wordt (Jumbo)
Kolomspeler: speler die bepaalt welke kolom de opbrengstenmatrix gespeeld wordt (Albert Heijn)
Vb. als Albert Heijn geen prijsverlaging doorvoert, dan doet Jumbo dat wel (1,2 miljoen > €1 miljoen)
Als Jumbo geen prijsverlaging doorvoert, doet Albert Heijn dat wel (€1,6 miljoen > €1,4 miljoen)
Nash-evenwicht: situatie waarin iedere speler zijn beste actie heeft gekozen gegeven de actie van alle
andere spelers (voor allebei het wel doorvoeren van een prijsverlaging)
het marktevenwicht is {wel prijsverlaging, wel prijsverlaging}
- er kunnen meerdere Nash-evenwichten mogelijk zijn
Hoofdstuk 1
Wederzijdse afhankelijkheid: situatie waarbij de actie van een speler een andere speler beïnvloedt, en
andersom (bij bv. oligopolie)
Speltheorie: wiskundige theorie om situaties van wederzijdse afhankelijkheid te analyseren
Economiespel: situatie van spelers met wederzijdse afhankelijkheid
- Speler: beslissingsnemer in een economiespel
- Actie: mogelijke keuze van een speler
- Speluitkomst: situatie die ontstaat nadat het economiespel gespeeld is (marktevenwicht)
voor iedere speler moet worden bepaald welke actie hij zal kiezen bij iedere mogelijke actie van de
andere speler evenwicht: de situatie waarbij beide spelers tegelijkertijd hun beste actie hebben
gekozen gegeven de gekozen actie van de andere speler
Economiespel: voorbeeld
1. wie zijn de spelers? Jumbo en Albert Heijn
2. wat is hun doelstelling? Zoveel mogelijk omzet
3. wat weten ze? Allebei kiezen dezelfde acties, en wat de gevolgen daarvan voor de omzet zijn
4. wat zijn hun mogelijke acties? Wel prijsverlaging, geen prijsverlaging
5. worden acties tegelijkertijd of volgtijdelijk gekozen? Tegelijkertijd
6. wordt het spel herhaald? Nee
opstellen opbrengstenmatrix: matrix met de opbrengsten voor alle spelers bij alle mogelijke
combinaties van acties
- in de cellen van de opbrengstenmatrix wordt de opbrengst van de rijspeler altijd als eerste genoemd
(x 1 miljoen) Albert Heijn
Geen prijsverlaging Wel prijsverlaging
Geen prijsverlaging (€ 1 , € 1.4) (€0.9 , €1.6)
Jumbo Wel prijsverlaging (€1.2 , €1.3) ( €1.1 , €1.5)
Rijspeler: speler die bepaalt welke rij van de opbrengstrenmatrix gespeeld wordt (Jumbo)
Kolomspeler: speler die bepaalt welke kolom de opbrengstenmatrix gespeeld wordt (Albert Heijn)
Vb. als Albert Heijn geen prijsverlaging doorvoert, dan doet Jumbo dat wel (1,2 miljoen > €1 miljoen)
Als Jumbo geen prijsverlaging doorvoert, doet Albert Heijn dat wel (€1,6 miljoen > €1,4 miljoen)
Nash-evenwicht: situatie waarin iedere speler zijn beste actie heeft gekozen gegeven de actie van alle
andere spelers (voor allebei het wel doorvoeren van een prijsverlaging)
het marktevenwicht is {wel prijsverlaging, wel prijsverlaging}
- er kunnen meerdere Nash-evenwichten mogelijk zijn