Samenvatting deel Borst - Verloskunde-gynaecologie 2025 (Master 1 Semester 2 GNK KUL)

BORST

THEORETISCH COLLEGE

Anatomie borst:




 20 lobuli (klierweefsel) met melkgang  ductuli  ducti lactiferi  sinus lactiferus  tepel
 Lig van Cooper = bindweefselschottent ss lobuli  stevigheid
 Bezenuwing:
o Huid: plexus cervicalis, nn. intercostales
o Klierweefsel: sympathische bezenuwing
o Sensibiliteit oksel, binnenzijde bovenarm: n. intercostobrachialis, n. cutaneus brachii
med
o Motorisch: n. thoracicus longus (m. serratus ant), n. thoracodorsalis (m. lattisimus dorsi)
 Lymfedrainage:
o Okselklieren (75%):
 3 niveaus obv anatomische relatie tov m. pectoralis minor (level I = laagste)
  infraclaviculaire klieren  bloed, supraclaviculaire/diepe cervicale klieren
o Parasternale klieren (thv a. mammaria interna)
 Menstruatie:
o Luteale fase: borststuwing door toegenomen vasc, vochtophoping (verdwijnt met
maandstonden)
 Zws:
o Zws: differentiatie borstklier  prolactine: groei, melkproductie
o Postpartum: hoge prolactine + activatie door zuigen baby
o >35j: minder klierweefsel  bindweefsel vervangen door vetweefsel
o Menopauze: degeneratie ductuli, involutie klierweefsel




DIAGNOSTIEK

Triple diagnostiek: altijd bij kwaadaardige aandoeningen (bij discordant: verdere D/ nodig)
 Anamnese & KO: borst + locoregionale klieren
 Beeldvorming: Rx mammografie + echo, (MRI borsten: niet standaard)
 Pathologie: punctiebiopsie (core needle biopsy CNB), FNAC

, ANAMNESE
 Leeftijd menarche, menopauze, APGM status, borstvoeding, 1ste zws, compl
 Medicatie, hormonale therapie (contraceptie, substitutietherapie)
 Familiaal: borstkanker, eierstokkanker
 Wnr klachten begonnen? Vroeger borstproblemen gehad?  bv littekens
 Metastasen: prikkelhoest (lymfangitis carcinomatosa), botpijn, neurologisch, cutaan, opgezette
buik (hepatomegalie, ascites)


Klachtenpatroon borst:

 Nodulus: duur? Cyclisch? Groei? Andere klachten?
 Pijn: duur? Cyclisch? Premenstruele klachten? Type pijn? Geassocieerd met zwelling? Koorts?
Tepelvochtverlies?
 Tepelvochtverlies: unilat/bilat? Uniporieel/multiporieel? Secreet? Cyclisch?
o Unilat: meestal goedaardig
o Unilat uniporieel bloederig: intraductaal papilloom (in situ borstca)
o Multiporieel ingedikt secreet: goedaardige melkgangverwijding
 Eczeem: ingetrokken tepel? Fixatie?
o Fixatie: chron ontstekingsprocessen met fibrose, kanker
o Ziekte van Paget: in situ borstkankercellen thv tepel(hof)  tepeleczeem
o Elk eczeem/dermatitis in dit gebied dat niet geneest in enkele weken  biopsie!




KO
Makkelijkst in 1ste week na menstruatie

Inspectie:

 Vergelijk beide borsten: asymmetrie? Welving? Putje? Zwelling?
 Huidveranderingen: kleur, oedeem, ulceraties, huidnoduli, littekens, huidintrekking, …
 Peau d’orange:
o Tgv maligne invasie subdermale lymfeklieren (DD/ infectieuze mastitis)
o Cutaan oedeem  kleine putjes in huid, rode verkleuring
o Mastitis carcinomatosa (lokaal gevorderd borstkanker)  slechte prognose
o Reageert niet op AB  chemo nodig
 Tepelveranderingen: extra tepel (kan ook kanker in ontstaan), gewijzigde stand, eczeem
 Lymfeklierregio: ontstoken klier, zwelling, armoedeem, …
 Armen:
o In rust
o Opheffen van armen: soms huidintrekking zichtbaar
o In de zij: aanspannen pectoraalspieren  soms huidintrekking, noduli zichtbaar