GEHOOR EN EVENWICHT
DIAGNOSTIEK
Audiologie = Studiegebied gewijd aan het helpen van mensen met gehoorverlies &
evenwichtsdysfuncties.
Audioloog is erkend door FOD-volksgezondheid.
INLEIDING
WELKE ZIJN DE BEROEPSDOMEINEN VAN DE AUDIOLOOG?
KLINISCHE AUDIOLOGIE
Vooral binnen NKO-diensten.
Audiologisch- en evenwichtsonderzoek.
Er is een uitgebreide testbatterij om de kwaliteit van het gehoor te onderzoeken.
Subjectieve testen, medewerking van patiënt nodig.
Objectieve testen, geen medewerking nodig.
Voor mensen met een beperking, heeft de audioloog aangepaste onderzoeksmethoden.
Tinnitus en hyperacousis behoren tot dit onderzoeksdomein van audiologie.
Alle resultaten worden besproken met NKO-arts.
KINDERAUDIOLOGIE
= Een moeilijk gegeven.
Goede spraak- en taalontwikkeling is een voorwaarde voor een goede algemene
ontwikkeling.
Binnen NKO-dienst & revalidatiesector.
Kinderaudioloog beschikt over onderzoekmethodes aangepast aan de leeftijd van het
kind: reflexaudiometrie, gedragsobservatie, spelaudiometrie en specifieke objectieve
testen.
HOORTOESTELAANPASSING
NKO-arts verwijst door naar audicien in hoorcentrum.
Men selecteert de meest geschikte gehoorapparaten.
Hoortoestellen worden 2 weken op proef uitgeleend, hierna zullen ze het tegoei afstellen
voor het beste resultaat eruit te halen.
Men doet aan:
- Hoortoestelaanpassing (gewenningsproces is nodig)
- Cochleair implantaat (CI) fitten
- Botverankerd hoortoestel (BAHA) aanpassen
AANPASSING HULPMIDDELEN
Slechthorende kunnen beroep doen op bijkomende hulpmiddelen.
Bv. telefoonversterkers, aangepaste wekker, …
Audioloog is ook deel van het multidisciplinair tam van het VAPH.
Deze instantie kan instaan voor vergoeding van hulpmiddelen
GEHOORREVALIDATIE
Enkel aanpassen van hoortoestel is soms niet voldoende, ook nodig:
- Hoortraining
, - Lipleesvaardigheden trainen
- Tinnitusteam
- Evenwichtsfunctie revalideren
Revalidatie-audioloog werkt meestal in verband met andere disciplines bv. psycholoog,
kinderarts, …
PREVENTIE EN VOORLICHTING
Blootstelling van lawaai neemt steeds meer toe.
Audioloog belangrijke taak in:
- Sensibiliseren
- Geluidsmetingen uitvoeren (sonometrie & dosimetrie)
- Gehoorbescherming adviseren en aanpassen
Vroegtijdige detectie van gehoorverlies door blootstelling van lawaai = taak audioloog.
WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK
Audioloog kan wetenschappelijk onderzoek uitoefenen in verschillende van bovenstaande
domeinen.
ENKELE INLEIDENDE BEGRIPPEN
DECIBELSCHALEN (EXAMEN!)
Binnen klinische audiologie gebruiken we 3 decibelschalen:
- dB SPL (sound pressure level)
- dB HL (hearing level)
- dB SL (senstation level)
dB SPL = De fysische/ absolute decibel (wat we kunnen opmeten)
Omdat de gebruikte referentiedruk onafhankelijk is van de frequentie van geluid.
Wordt binnen audiologie vaak gebruikt wanneer de gebruikte stimulus geen
zuivere toon heeft. Bv. woorden of zinnen.
Menselijk oor is het gevoeligste tussen 1000Hz en 2000Hz.
Gemiddelde gehoordrempel van normaalhorende mensen is gemeten op 1500Hz,
7,5 dB SPL.
Op elke andere frequenties is die drempel hoger.
Betekent dat geluid een hogere intensiteit moet hebben om gehoord te
worden.
Bv. geluid van 100Hz moet een veel grotere intensiteit hebben dan geluid van
1000Hz.
dB HL = De fysiologische/ relatieve decibel (een berekening)
Om gehoordrempel te beschrijven.
We gaan uit van de gemiddelde hoordrempel van de populatie.
0dB
, De blauwe curve geeft de maximale gevoeligheid als functie van de frequentie.
De bovenste lijn markeert de pijngrens.
Ook zijn voor een aantal frequenties de normwaarden (zie verder) aangegeven.
Bv. voor 125Hz moeten we al boven 45 dB aanbieden voor we het gaan horen.
De zone vanaf 500 tot 4000 Hz moeten we niet veel geluid aanbieden voor we het
horen.
Onze taal en spraakklanken zitten hier.
Fig. 2. Is een toonaudiogram
Tussen 125Hz en 8000Hz is voor ons het interessantste.
Alle waarden van de blauwcurve = 0db HL
gelijk aan onze gemiddelde gehoordrempel van de bevolking.
Eenheid van dB HL is afgeleid van de eenheid van dB SPL, dit zien we in deze
curve.
gehoordrempel beter dan het gemiddelde kan zeker, bv. -5dB HL.
dB HL schaal wordt meeste gebruikt in de audiologie. Bij toonaudiometrie.
Om gehoordrempel te beschrijven gebruiken we dB HL.
Moeilijk in dB SPL omdat de normaalwaarde daar verschilt per frequentie.
Bij dB HL, gaan we uit van de gemiddelde hoordrempel van de populatie. (= 0dB
HL)
De 0 dB HL-lijn wordt bovenaan de curve getekend
Gehoorverliezen worden naar onder aangeduid.
Hoe slechter gehoor, hoe lager de curve op het audiogram.
DIMENSIES VAN HET HOORGEBIED
Er zijn ook nog subjectieve parameters.
Voor iedereen anders.
, Het is de individuele indruk die iemand krijgt van een bepaald geluid.
= Psychoakoestiek
Psychoakoestiek = De wetenschap die zich bezighoudt met hoe mensen geluid
waarnemen.
De relatie tussen subjectieve waarneming en objectieve natuurkundige aspecten
van klank.
Psychoakoestiek heeft 2 belangrijke parameters binnen audiologie:
- Luidheid
= Subjectieve tegenhanger van intensiteit.
Geluid met lage intensiteit komt stil/zacht over, met hoge intensiteit luid/hard.
- Toonhoogte
= Subjectieve tegenhanger van frequentie.
Geluid met lage frequentie klinkt dof/laag, met hoge frequentie scherp.
Om het gebied dat hoorbaar is voor elke normaalhorende te omschrijven, maken we
gebruik van intensiteit en frequentie.
Frequenties:
Menselijk oor is gevoelig voor frequenties tussen 20-20 000HZ.
We zijn het meest gevoelig voor frequenties tussen 1000 - 2000 Hz.
Geluiden met frequentie hoger dan 16-20kHz, niet hoorbaar.
Geluiden met frequenties lager dan 16Hs, niet hoorbaar maar wel waarneembaar
als vibratie.
Intensiteit:
We gebruiken de eenheid dB HL om menselijk gehoor te omschrijven.
Drempel lager als 20dB = normaal.
0dB HL = gemiddelde gehoordrempel van normaalhorende populatie.
Vanaf 20j neemt gehoor stillaan af, eerst in hoge frequenties.
Wanneer intensiteit van geluid hoog oploopt, kan dit een vervelende sensatie
geven.
Niveau waarop geluid onaangenaam luid wordt = Uncomfortable Loudness Level
(UCL)
Dit is de bovengrens van het hoorgebied.
+/- 120dB HL.
Op 140dB HL ligt de grens waarop geluid pijn gaat doen.
Dynamisch bereik van een persoon is het hoorgebied tussen de gehoordrempel en UCL.
Normale spraakgeluiden bevinden zich tussen 20 en 80 dB HL.
DIAGNOSTIEK
Audiologie = Studiegebied gewijd aan het helpen van mensen met gehoorverlies &
evenwichtsdysfuncties.
Audioloog is erkend door FOD-volksgezondheid.
INLEIDING
WELKE ZIJN DE BEROEPSDOMEINEN VAN DE AUDIOLOOG?
KLINISCHE AUDIOLOGIE
Vooral binnen NKO-diensten.
Audiologisch- en evenwichtsonderzoek.
Er is een uitgebreide testbatterij om de kwaliteit van het gehoor te onderzoeken.
Subjectieve testen, medewerking van patiënt nodig.
Objectieve testen, geen medewerking nodig.
Voor mensen met een beperking, heeft de audioloog aangepaste onderzoeksmethoden.
Tinnitus en hyperacousis behoren tot dit onderzoeksdomein van audiologie.
Alle resultaten worden besproken met NKO-arts.
KINDERAUDIOLOGIE
= Een moeilijk gegeven.
Goede spraak- en taalontwikkeling is een voorwaarde voor een goede algemene
ontwikkeling.
Binnen NKO-dienst & revalidatiesector.
Kinderaudioloog beschikt over onderzoekmethodes aangepast aan de leeftijd van het
kind: reflexaudiometrie, gedragsobservatie, spelaudiometrie en specifieke objectieve
testen.
HOORTOESTELAANPASSING
NKO-arts verwijst door naar audicien in hoorcentrum.
Men selecteert de meest geschikte gehoorapparaten.
Hoortoestellen worden 2 weken op proef uitgeleend, hierna zullen ze het tegoei afstellen
voor het beste resultaat eruit te halen.
Men doet aan:
- Hoortoestelaanpassing (gewenningsproces is nodig)
- Cochleair implantaat (CI) fitten
- Botverankerd hoortoestel (BAHA) aanpassen
AANPASSING HULPMIDDELEN
Slechthorende kunnen beroep doen op bijkomende hulpmiddelen.
Bv. telefoonversterkers, aangepaste wekker, …
Audioloog is ook deel van het multidisciplinair tam van het VAPH.
Deze instantie kan instaan voor vergoeding van hulpmiddelen
GEHOORREVALIDATIE
Enkel aanpassen van hoortoestel is soms niet voldoende, ook nodig:
- Hoortraining
, - Lipleesvaardigheden trainen
- Tinnitusteam
- Evenwichtsfunctie revalideren
Revalidatie-audioloog werkt meestal in verband met andere disciplines bv. psycholoog,
kinderarts, …
PREVENTIE EN VOORLICHTING
Blootstelling van lawaai neemt steeds meer toe.
Audioloog belangrijke taak in:
- Sensibiliseren
- Geluidsmetingen uitvoeren (sonometrie & dosimetrie)
- Gehoorbescherming adviseren en aanpassen
Vroegtijdige detectie van gehoorverlies door blootstelling van lawaai = taak audioloog.
WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK
Audioloog kan wetenschappelijk onderzoek uitoefenen in verschillende van bovenstaande
domeinen.
ENKELE INLEIDENDE BEGRIPPEN
DECIBELSCHALEN (EXAMEN!)
Binnen klinische audiologie gebruiken we 3 decibelschalen:
- dB SPL (sound pressure level)
- dB HL (hearing level)
- dB SL (senstation level)
dB SPL = De fysische/ absolute decibel (wat we kunnen opmeten)
Omdat de gebruikte referentiedruk onafhankelijk is van de frequentie van geluid.
Wordt binnen audiologie vaak gebruikt wanneer de gebruikte stimulus geen
zuivere toon heeft. Bv. woorden of zinnen.
Menselijk oor is het gevoeligste tussen 1000Hz en 2000Hz.
Gemiddelde gehoordrempel van normaalhorende mensen is gemeten op 1500Hz,
7,5 dB SPL.
Op elke andere frequenties is die drempel hoger.
Betekent dat geluid een hogere intensiteit moet hebben om gehoord te
worden.
Bv. geluid van 100Hz moet een veel grotere intensiteit hebben dan geluid van
1000Hz.
dB HL = De fysiologische/ relatieve decibel (een berekening)
Om gehoordrempel te beschrijven.
We gaan uit van de gemiddelde hoordrempel van de populatie.
0dB
, De blauwe curve geeft de maximale gevoeligheid als functie van de frequentie.
De bovenste lijn markeert de pijngrens.
Ook zijn voor een aantal frequenties de normwaarden (zie verder) aangegeven.
Bv. voor 125Hz moeten we al boven 45 dB aanbieden voor we het gaan horen.
De zone vanaf 500 tot 4000 Hz moeten we niet veel geluid aanbieden voor we het
horen.
Onze taal en spraakklanken zitten hier.
Fig. 2. Is een toonaudiogram
Tussen 125Hz en 8000Hz is voor ons het interessantste.
Alle waarden van de blauwcurve = 0db HL
gelijk aan onze gemiddelde gehoordrempel van de bevolking.
Eenheid van dB HL is afgeleid van de eenheid van dB SPL, dit zien we in deze
curve.
gehoordrempel beter dan het gemiddelde kan zeker, bv. -5dB HL.
dB HL schaal wordt meeste gebruikt in de audiologie. Bij toonaudiometrie.
Om gehoordrempel te beschrijven gebruiken we dB HL.
Moeilijk in dB SPL omdat de normaalwaarde daar verschilt per frequentie.
Bij dB HL, gaan we uit van de gemiddelde hoordrempel van de populatie. (= 0dB
HL)
De 0 dB HL-lijn wordt bovenaan de curve getekend
Gehoorverliezen worden naar onder aangeduid.
Hoe slechter gehoor, hoe lager de curve op het audiogram.
DIMENSIES VAN HET HOORGEBIED
Er zijn ook nog subjectieve parameters.
Voor iedereen anders.
, Het is de individuele indruk die iemand krijgt van een bepaald geluid.
= Psychoakoestiek
Psychoakoestiek = De wetenschap die zich bezighoudt met hoe mensen geluid
waarnemen.
De relatie tussen subjectieve waarneming en objectieve natuurkundige aspecten
van klank.
Psychoakoestiek heeft 2 belangrijke parameters binnen audiologie:
- Luidheid
= Subjectieve tegenhanger van intensiteit.
Geluid met lage intensiteit komt stil/zacht over, met hoge intensiteit luid/hard.
- Toonhoogte
= Subjectieve tegenhanger van frequentie.
Geluid met lage frequentie klinkt dof/laag, met hoge frequentie scherp.
Om het gebied dat hoorbaar is voor elke normaalhorende te omschrijven, maken we
gebruik van intensiteit en frequentie.
Frequenties:
Menselijk oor is gevoelig voor frequenties tussen 20-20 000HZ.
We zijn het meest gevoelig voor frequenties tussen 1000 - 2000 Hz.
Geluiden met frequentie hoger dan 16-20kHz, niet hoorbaar.
Geluiden met frequenties lager dan 16Hs, niet hoorbaar maar wel waarneembaar
als vibratie.
Intensiteit:
We gebruiken de eenheid dB HL om menselijk gehoor te omschrijven.
Drempel lager als 20dB = normaal.
0dB HL = gemiddelde gehoordrempel van normaalhorende populatie.
Vanaf 20j neemt gehoor stillaan af, eerst in hoge frequenties.
Wanneer intensiteit van geluid hoog oploopt, kan dit een vervelende sensatie
geven.
Niveau waarop geluid onaangenaam luid wordt = Uncomfortable Loudness Level
(UCL)
Dit is de bovengrens van het hoorgebied.
+/- 120dB HL.
Op 140dB HL ligt de grens waarop geluid pijn gaat doen.
Dynamisch bereik van een persoon is het hoorgebied tussen de gehoordrempel en UCL.
Normale spraakgeluiden bevinden zich tussen 20 en 80 dB HL.
