Hoofstuk 2: Onroerend goed en
registratie
Verkooprecht
= registratie belasting onder bezwarende titel. Wordt geheven op:
Te betalen door koper: aankoopprijs + registratierecht
1. Nieuwbouw
Wanneer is een woning nieuw?: t.e.m. 31/12 v/h 2de jaar na 1ste
ingebruikname
Vaak bij: nieuwbouwappartementen
Valt onder: 21% btw i.p.v. verkooprecht
Voordelen voor koper:
Registratie 12% (2de woning): Het 21%-btw-tarief is voordeliger voor
de koper.
Registratie 3% (1ste woning): Het 21%-btw-tarief is niet voordeliger
voor de koper, want registratierechten maken de totale kostprijs lager
Registratie verkoop OG:
Gebeurt bij de kantoor rechtszekerheid
1. Bij ondertekening authentieke akte = notariële akte zijn
registratierechten verschuldigd.
2. Indien ondertekening onderhandse akte (= compromis)
Wettelijk termijn voor registratie akte:
1. Voor akten opgesteld door notarissen: 15 dagen
2. Voor akten waarbij eigendom of vruchtgebruik in BE gelegen OG wordt
overgedragen: 4m
Uitzondering op termijn is indien er opschortende voorwaarde is in de
akte.
- De registratiebelasting betaald binnen 4 maanden nadat de
opschortende voorwaarden is voldaan!
3. Wederzijdse koop-verkoopbelofte
= koop-verkoopbelofte er is nog geen verkoop tot stand gekomen. Hierdoor
loopt de termijn niet en dus geen registratierechten verschuldigd
Pagina 1 van 41
,2. Oud OG
Indien OG niet onder nieuwbouw valt.
1. Bepaal registratierechten per koper 2. Is er extra korting mogelijk?
A. Verkooprecht tarieven = tarieven registratiebelasting
Aankoop enige woning (3%)
Voorwaarden:
1. Aankoop door een natuurlijk persoon (dus geen rechtspersoon)
2. Zuivere aankoop (= geen ruil of onttrekking aan vennootschap)
3. Aankoop van de volle eigendom
4. Aankoop van eigen en enige woning (= geen bouwgrond + aankoop
eerste woning)
- Als koper nog eigenaar van andere woning is: verkoop binnen 2 jaar dan
kun je registratierecht terugvorderen.
5. Inschrijving in bevolkingsregister in de gekochte woning binnen 3 jaar
na verlijden van de authentieke akte
Terugvordering betaalde registratierechten van 12% mogelijk indien 2 de woning
binnen 2 jaar wordt verkocht na aankoop nieuwe woning.
Energetische renovatie van enige eigen woning (1%)
Voorwaarden:
1. Gaat om de enige en eigen woning
2. Koper verbindt zich tot uitvoeren ingrijpende energetische renovatie
3. Voldoen aan de EPB-eisen (= Energieprestatie en Binnenklimaat)
4. EPB bekomen binnen 6 jaar na verlijden authentieke akte
5. Inschrijving in bevolkingsregister binnen 6 jaar na verlijden authentieke
akte
Beschermde monumenten als enige eigen woning (1%)
Voorwaarden:
1. Voorwaarden enige en eigen woning
2. Woning is een beschermd monument
3. Voordeel investeren in behoud/herwaardering erfgoedkenmerken
4. Door Agentschap Onroerend Erfgoed goedgekeurd beheersplan
5. Werken uitgevoerd binnen 5 jaar na verlijden authentieke akte
6. Inschrijven in bevolkingsregister binnen 5 jaar na verlijden authentieke
akte
Aankoop sociale woning (1.5%)
Voorwaarden:
1. Woning verkocht door de Vlaamse Maatschappij voor Sociaal Wonen of
door een erkende sociale huisvestingsmaatschappij
2. Aan woonbehoeftige kopers
Pagina 2 van 41
,Aankoop van een woning voor sociale verhuur (7%)
Voorwaarden:
1. Aankoop door natuurlijk persoon (= geen rechtspersoon)
2. Zuivere aankoop (= geen ruil of onttrekking aan vennootschap)
3. Geheelheid van volle eigendom aankopen
4. Aankoop van een woning (dus geen grond)
5. Woning wordt nadien sociaal verhuurd:
- Binnen 3 jaar na verlijden van de akte
- Huurovereenkomst van minstens 9 jaar met SVK (= sociaal verhuur
kantoor)
- Bewijs binnen 3 jaar en 6 maanden versturen naar Vlaamse
belastingdienst
Aankoop door beroepsverkopers (4%) –
Vastgoedmakelaar
Voorwaarden:
1. Erkend zijn als beroepsverkoper door: beroepsverklaring indienen & borg
betalen
2. Verkopen is uit de hand = directe verkoop tussen particuliere partijen
excl. makelaar
Voorwaarden om tarief te behouden:
1. Eerst binnen 5 jaar na beroepsverklaring minstens 3 woningen
verkopen
2. Daarna binnen 8 jaar op 31/12 verkocht hebben anders:
8% extra belasting betalen
Belastingverhoging van 20%
Ruil van onbebouwde landbouwgronden (vrijstelling, 6% of 10%)
Voorwaarden:
1. Ruil
2. Onbebouwde landbouwgronden gebruikt voor landbouwbedrijf
3. Elk van de geruilde kavels is maximum 5 hectare
4. Toepassing gevraagd in de akte
Doel wetgeving: om versnippering van landbouwgronden op te lossen.
3 mogelijke situaties:
- Geen opleg voor waardeverschil tussen kavel
= vrijstelling verkooprecht
- Opleg van waardeverschil van maximum ¼ van de waarde
Voorkooprecht van 6% op waardeverschil of op de opleg indien
hoger
- Opleg van waardeverschil van meer dan ¼ van de waarde
Voorkooprecht van 10% op waardeverschil of opleg indien hoger
Pagina 3 van 41
, B. Extra verminderingen bij verkooprecht
1. Enige en eigen bescheiden woning
Voorwaarden:
- Voldoen aan de voorwaarden verlaagd tarief enige en eigen woning
(3%)
- Gaat om bescheiden woning, nl:
Aankoopprijs:
woning max € 220 000
Wanneer gelegen in kernstad of Vlaams rand rond
Brussel: € 240.000
Extra korting:
a. 2.800 = max bedrag te verkrijgen OF
b. 960 indien tarief grondige energetische renovatie ook werd toegepast
Men kan geen recht hebben op beiden tegelijkertijd + is de max korting
voor alle verkopers
vb. Verkoopprijs*3% = X - 2.800 euro te betalen
2. Beschermd monument
Voorwaarden:
- Onderworpen aan registratierecht van 12%
- Aankoop bij authentieke akte
- Aankoop gehele eigendom door 1 of meerdere eigenaars samen
- Investeringsverplichting
Bekomen voordeel investeren in beheersmaatregelen
Maatregelen zijn opgenomen in goedgekeurd beheersplan
VOORDEEL: tarief = 6% i.p.v. 12%
C. Vrijstellingen voor bijzondere overdrachten
a. Bij een commandverklaring
= Een situatie waarin een 3de partij als koper wordt aangeduid na een eerdere
transactie. Voor deze tussenstap ga je niet nog eens registratierechten betalen
met VW: dat het duidelijk staat in het compromis
b. Toewijzing naar aanleiding van een rouwkoop
= je hebt iets gekocht wat je niet kunt betalen bij vb. open bieding, degene die
het dan werkelijk koopt zal de registratierechten betalen en de rouwkoper niets.
c. Overdracht van vruchtgebruik aan de naakte eigenaar
a. Want bij verkrijging NE werd je al belast op waarde VE. Je gaat dus niet
2x belast worden.
d. Koopovereenkomst onderworpen aan btw
Pagina 4 van 41
registratie
Verkooprecht
= registratie belasting onder bezwarende titel. Wordt geheven op:
Te betalen door koper: aankoopprijs + registratierecht
1. Nieuwbouw
Wanneer is een woning nieuw?: t.e.m. 31/12 v/h 2de jaar na 1ste
ingebruikname
Vaak bij: nieuwbouwappartementen
Valt onder: 21% btw i.p.v. verkooprecht
Voordelen voor koper:
Registratie 12% (2de woning): Het 21%-btw-tarief is voordeliger voor
de koper.
Registratie 3% (1ste woning): Het 21%-btw-tarief is niet voordeliger
voor de koper, want registratierechten maken de totale kostprijs lager
Registratie verkoop OG:
Gebeurt bij de kantoor rechtszekerheid
1. Bij ondertekening authentieke akte = notariële akte zijn
registratierechten verschuldigd.
2. Indien ondertekening onderhandse akte (= compromis)
Wettelijk termijn voor registratie akte:
1. Voor akten opgesteld door notarissen: 15 dagen
2. Voor akten waarbij eigendom of vruchtgebruik in BE gelegen OG wordt
overgedragen: 4m
Uitzondering op termijn is indien er opschortende voorwaarde is in de
akte.
- De registratiebelasting betaald binnen 4 maanden nadat de
opschortende voorwaarden is voldaan!
3. Wederzijdse koop-verkoopbelofte
= koop-verkoopbelofte er is nog geen verkoop tot stand gekomen. Hierdoor
loopt de termijn niet en dus geen registratierechten verschuldigd
Pagina 1 van 41
,2. Oud OG
Indien OG niet onder nieuwbouw valt.
1. Bepaal registratierechten per koper 2. Is er extra korting mogelijk?
A. Verkooprecht tarieven = tarieven registratiebelasting
Aankoop enige woning (3%)
Voorwaarden:
1. Aankoop door een natuurlijk persoon (dus geen rechtspersoon)
2. Zuivere aankoop (= geen ruil of onttrekking aan vennootschap)
3. Aankoop van de volle eigendom
4. Aankoop van eigen en enige woning (= geen bouwgrond + aankoop
eerste woning)
- Als koper nog eigenaar van andere woning is: verkoop binnen 2 jaar dan
kun je registratierecht terugvorderen.
5. Inschrijving in bevolkingsregister in de gekochte woning binnen 3 jaar
na verlijden van de authentieke akte
Terugvordering betaalde registratierechten van 12% mogelijk indien 2 de woning
binnen 2 jaar wordt verkocht na aankoop nieuwe woning.
Energetische renovatie van enige eigen woning (1%)
Voorwaarden:
1. Gaat om de enige en eigen woning
2. Koper verbindt zich tot uitvoeren ingrijpende energetische renovatie
3. Voldoen aan de EPB-eisen (= Energieprestatie en Binnenklimaat)
4. EPB bekomen binnen 6 jaar na verlijden authentieke akte
5. Inschrijving in bevolkingsregister binnen 6 jaar na verlijden authentieke
akte
Beschermde monumenten als enige eigen woning (1%)
Voorwaarden:
1. Voorwaarden enige en eigen woning
2. Woning is een beschermd monument
3. Voordeel investeren in behoud/herwaardering erfgoedkenmerken
4. Door Agentschap Onroerend Erfgoed goedgekeurd beheersplan
5. Werken uitgevoerd binnen 5 jaar na verlijden authentieke akte
6. Inschrijven in bevolkingsregister binnen 5 jaar na verlijden authentieke
akte
Aankoop sociale woning (1.5%)
Voorwaarden:
1. Woning verkocht door de Vlaamse Maatschappij voor Sociaal Wonen of
door een erkende sociale huisvestingsmaatschappij
2. Aan woonbehoeftige kopers
Pagina 2 van 41
,Aankoop van een woning voor sociale verhuur (7%)
Voorwaarden:
1. Aankoop door natuurlijk persoon (= geen rechtspersoon)
2. Zuivere aankoop (= geen ruil of onttrekking aan vennootschap)
3. Geheelheid van volle eigendom aankopen
4. Aankoop van een woning (dus geen grond)
5. Woning wordt nadien sociaal verhuurd:
- Binnen 3 jaar na verlijden van de akte
- Huurovereenkomst van minstens 9 jaar met SVK (= sociaal verhuur
kantoor)
- Bewijs binnen 3 jaar en 6 maanden versturen naar Vlaamse
belastingdienst
Aankoop door beroepsverkopers (4%) –
Vastgoedmakelaar
Voorwaarden:
1. Erkend zijn als beroepsverkoper door: beroepsverklaring indienen & borg
betalen
2. Verkopen is uit de hand = directe verkoop tussen particuliere partijen
excl. makelaar
Voorwaarden om tarief te behouden:
1. Eerst binnen 5 jaar na beroepsverklaring minstens 3 woningen
verkopen
2. Daarna binnen 8 jaar op 31/12 verkocht hebben anders:
8% extra belasting betalen
Belastingverhoging van 20%
Ruil van onbebouwde landbouwgronden (vrijstelling, 6% of 10%)
Voorwaarden:
1. Ruil
2. Onbebouwde landbouwgronden gebruikt voor landbouwbedrijf
3. Elk van de geruilde kavels is maximum 5 hectare
4. Toepassing gevraagd in de akte
Doel wetgeving: om versnippering van landbouwgronden op te lossen.
3 mogelijke situaties:
- Geen opleg voor waardeverschil tussen kavel
= vrijstelling verkooprecht
- Opleg van waardeverschil van maximum ¼ van de waarde
Voorkooprecht van 6% op waardeverschil of op de opleg indien
hoger
- Opleg van waardeverschil van meer dan ¼ van de waarde
Voorkooprecht van 10% op waardeverschil of opleg indien hoger
Pagina 3 van 41
, B. Extra verminderingen bij verkooprecht
1. Enige en eigen bescheiden woning
Voorwaarden:
- Voldoen aan de voorwaarden verlaagd tarief enige en eigen woning
(3%)
- Gaat om bescheiden woning, nl:
Aankoopprijs:
woning max € 220 000
Wanneer gelegen in kernstad of Vlaams rand rond
Brussel: € 240.000
Extra korting:
a. 2.800 = max bedrag te verkrijgen OF
b. 960 indien tarief grondige energetische renovatie ook werd toegepast
Men kan geen recht hebben op beiden tegelijkertijd + is de max korting
voor alle verkopers
vb. Verkoopprijs*3% = X - 2.800 euro te betalen
2. Beschermd monument
Voorwaarden:
- Onderworpen aan registratierecht van 12%
- Aankoop bij authentieke akte
- Aankoop gehele eigendom door 1 of meerdere eigenaars samen
- Investeringsverplichting
Bekomen voordeel investeren in beheersmaatregelen
Maatregelen zijn opgenomen in goedgekeurd beheersplan
VOORDEEL: tarief = 6% i.p.v. 12%
C. Vrijstellingen voor bijzondere overdrachten
a. Bij een commandverklaring
= Een situatie waarin een 3de partij als koper wordt aangeduid na een eerdere
transactie. Voor deze tussenstap ga je niet nog eens registratierechten betalen
met VW: dat het duidelijk staat in het compromis
b. Toewijzing naar aanleiding van een rouwkoop
= je hebt iets gekocht wat je niet kunt betalen bij vb. open bieding, degene die
het dan werkelijk koopt zal de registratierechten betalen en de rouwkoper niets.
c. Overdracht van vruchtgebruik aan de naakte eigenaar
a. Want bij verkrijging NE werd je al belast op waarde VE. Je gaat dus niet
2x belast worden.
d. Koopovereenkomst onderworpen aan btw
Pagina 4 van 41