Samenvatting Financieel Management: PROF Rudy Aernoudt
Belang van Financieel Management: Er zijn twee hoofdredenen voor faillissement:
• Management
• Financiering
Belangrijkste in COVID tijden: CFO
→ Hoe vangen we de ‘storm’ op?
→ CFO is beslisser in het bedrijf die kiest welke maatregelen er wel/niet genomen worden
→ Cruciale functie
CFO (strategische speler) VS CEO (leidt)
Inleiding
Als we spreken over geld en financiering is er een grote vraag van de mensen.
Hangt af van 3 elementen:
• Welk geld nodig
• Welke onderneming ben ik
• Welke fase zit ik?
Financieel management 1
, Hoofdstuk 1. The financial landscape
1) Not all the money is the same
Extra uitleg
Financieringsbron Voordelen Nadelen
Friends, family & - Gemakkelijk te - Beperkte/ geen - Indien op balans: bij VV
fools vinden toegevoegde waarde (want is eigenlijk een
-Hebben geduld - Beperkte fondsen lening of NIET op balans)
Overheidssubsidies - Gratis - Bureaucratisch
(even dumber) - Hebben geduld - Niet altijd zeker
- Traag
- Moeilijk te lokaliseren/
identificeren
Banken (dumb) ! - Relatief - Gedrag onvoorspelbaar - Waarborgen: vaak hangt er
goedkoop!! - Vereisen garanties iets vast aan lening, zoals
-Relatief snel - Waarborgen huis bij hypotheek
Business angels - Snel - Fondsen relatief beperkt - EV: in ruil voor geld
- Onbureaucratisch - Soms nogal aandelen, waardoor
- Begrijpt business onsystematische bedrijf stuk van nieuwe
investeringspolitiek mede-eigenaar wordt
- Agenda niet altijd
onvoorzienbaar
Formeel - Beschikken over - Relatief traag - EV: in ruil voor geld
risicokapitaal voldoende - Hogeverwachtingen aandelen, waardoor
(private equity) fondsen bedrijf stuk van nieuwe
- Moeilijk te verkrijgen
mede-eigenaar wordt
- Exitdriven
- Deep pockets: zoveel als je
wil, beschikken over groot
kapitaal & kunnen veel
investeren zonder
liquiditeitsproblemen
Extra:
Dumb money: geld dat niet samengaat met begeleiding. Geld zonder TW buiten kapitaal. (Je krijgt puur
geld)
Smart money: geld dat wel samengaat met begeleiding. Geld dat ook een TW meebrengt met zich. (Bv.
Ervaring, advies, …)
(bank is belangrijkste bron voor financiering voor meeste bedrijven)
1) Friends, fools, families: ik richt een bedrijf op en kijk in mijn directe omgeving. Het gaat over kleine
bedragen (paar duizenden euro’s max). Het is erg gemakkelijk om aan het geld te komen, en
geen grote problemen. Het is een financiering, je krijgt het gemakkelijk en betaalt het
gemakkelijk terug. Meestal wordt dit gebruikt voor starters. In Europa starten ongeveer 60%
van alle starters met FFF (love money). = tussen lening & subsidies
2) Public sources: ‘gratis geld’ voor de onderneming. Wil zeggen dat je het niet moet terugbetalen.
Subsidies bestaan, ze zijn gratis, je moet wat geduld ervoor hebben en het is democratisch. Je
krijgt ze binnen bepaalde regels
3) Banken: Nog steeds belangrijkste in volume. Word je sowieso mee geconfronteerd als CFO. De
banken zijn tegenwoordig relatief goedkoop, relatief gemakkelijk om te krijgen. MAAR nadeel:
ze zijn erg onvoorspelbaar. Stel dat er morgen een probleem is in een bepaalde sector, dan
draaien ze de kredieten terug in die sector. Ze zijn onvoorspelbaar en willen garanties.
Financieel management 2
, Eigen vermogen financiering: aandelenfinanciering
4) Business angels: = private personen. Deze personen hebben een zeker vermogen en investeren
in bedrijven. Ze zijn vlot, niet bureaucratisch, ze weten wat business is (vaak zelf ervaring in
runnen van business). Je kan er terecht voor 10 000 euro, maar niet voor heel grote bedrijven
5) Venture capitalisten (private equity players): Voor grote bedragen kan je hierbij terecht
(honderdduizenden euro’s).
Wanneer kies je wat?
→ Kijk welk type geld je nodig hebt, dat bepaalt welke financiering je nodig heb
2) The entrepreneurial landscape
Type Wat? Financieringsmodaliteiten Voorbeelden
Muizen/ Kleine bedrijven, meestal met - Bankkredieten (bank) Kleine lokale bakker
KMO’s beperkt groeipotentieel - Subsidies om de hoek
Max 10 werknemers (90% van alle
bedrijven is muis)
Olifanten Grote bedrijven, niet flexibel, Hebben meestal een overtollig - Audi
proberen competitief te blijven, veel hoeveelheid aan geld en zoeken zelf - BNP Paribas
geld opportuniteiten om te investeren (spelen - BMW
als bank) - Apple
Dus geen nood aan externe fin
Peer 2 peer financiering= geld lenen bij bv
particulieren zonder tussenkomst bank
(dus olifant leent uit aan kleinere
bedrijven)
Korte CCC → weing fin behoefte →
overvloedig werkkapitaal → negatieve
interest (betalen om geld op bank te
zetten) → oplossing: waar investeren?
Kleine bedrijven fin
Zombies Bedrijven die reeds 10 jaar lang - Subsidies voor financiering; die Geen echt voorbeeld
bestaan en reeds 3 jaar in de bedrijven hebben veel maar wel dat 10% van
onmogelijkheid verkeren om hun tewerkstelling maar maakt verlies belgische bedrijven in
financiële lasten te betalen (door - Banken voor financiering want op deze positie zitten (met
onvoldoende winst; operationele bepaald moment was zombie geen 14% van werkn)
winsten te klein om interest te zombie, bedrijf betaalt kapitaal nu
betalen). niet terug. Laat bedrijf in leven
In survival modus. want anders moet bank afboeken
(nu nog openstaande schuld,
tegoed) anders zou dit aftrek van
EV zijn van bank (bij failliet)
- Families als financiering
(Dus overheid, banken en families )
Bedrijven met belangrijk - Business angels Voor een lijstje ervan
groeipotentieel (flexibel) - Venture capital (VC)
Gazelles groeien snel & rap geld nodig - Beursnotering
1% vd bedrijven zorgt voror 40% vd - (op einde banken, want pas op
nieuwe jobs einde terugbetalingscapaciteit)
Financieel management 3
, Eenhoorns Niet-beursgenoteerde start-up die - Venture capital - Skype,
een waarde van 1 miljard heeft - Corporate venture - Criteo,
op zeer KT, grote waarde - Beursnotering - Colibra,
(Decacorn : 10 bi $ value) - Scale-up funds= - Facebook
Geen payback capacity investeringsbedrijven die
investeren in bedrijven die al
bewezen hebben dat hun
business werkt. Financiering in
schaalfase (10-100 miljoen)
Zebra’s Duurzame bedrijven, rekening Duurzame financieringsvormen All-drain (?)
houdend met zowel de winst als (sustainable funds)
maatschappij (investeringen die goed zijn voor milieu
Denken in wit EN zwart etc op LT)
Bedrijven vd toekomst
Denken ook aan maatschappelijke
relevantie
3 P’s!
Afhankelijk van de levensfase vd
onderneming, wordt de
financiële behoefte ingevuld
door bepaalde gepaste
financieringsbron, dus bij start
eerder gericht naar vrienden en
familie en latere stages dan
meer naar professionele
afkomsten zoals kredieten van
banken.
De stippenlijn bij de beginfase
van een bedrijf geeft aan dat
daar banken minder bereid zijn
te financieren doordat er dan
enkel gesproken wordt over
“een idee”, waarin ze geen garantie inzien.
Groen: kapitaalvereiste:
In begin weinig geld nodig (hoe meer je groeit, hoe meer geld nodig)
Rood: risico:
In begin veel risico, nog weg zoeken. Later al veel verdiend, minder risico
In welke fase zit ik? (vanwaar haal ik mijn geld op dit moment?)
In begin: FFF, subsidies, banken (in begin heeft onderneming nog geen bewezen succes, weinig zekerheid)
• FFF: geen waarborg (vrienden, familie, gebaseerd op vertrouwen)
• Subsidies: geen waarborg (steun van overheid die ondernemerschap wil steunen)
• Banken: WEL waarborg (terugbetaling aan bank nodig) (LATER)
Calimero Syndroom
=KMO’s gaan naar overheden en zeggen dat ze niet kunnen concurreren tegen de grote (olifanten) en
vragen om subsidies om dat wel te kunnen. (Slachtoffermentaliteit)
Financieel management 4
Belang van Financieel Management: Er zijn twee hoofdredenen voor faillissement:
• Management
• Financiering
Belangrijkste in COVID tijden: CFO
→ Hoe vangen we de ‘storm’ op?
→ CFO is beslisser in het bedrijf die kiest welke maatregelen er wel/niet genomen worden
→ Cruciale functie
CFO (strategische speler) VS CEO (leidt)
Inleiding
Als we spreken over geld en financiering is er een grote vraag van de mensen.
Hangt af van 3 elementen:
• Welk geld nodig
• Welke onderneming ben ik
• Welke fase zit ik?
Financieel management 1
, Hoofdstuk 1. The financial landscape
1) Not all the money is the same
Extra uitleg
Financieringsbron Voordelen Nadelen
Friends, family & - Gemakkelijk te - Beperkte/ geen - Indien op balans: bij VV
fools vinden toegevoegde waarde (want is eigenlijk een
-Hebben geduld - Beperkte fondsen lening of NIET op balans)
Overheidssubsidies - Gratis - Bureaucratisch
(even dumber) - Hebben geduld - Niet altijd zeker
- Traag
- Moeilijk te lokaliseren/
identificeren
Banken (dumb) ! - Relatief - Gedrag onvoorspelbaar - Waarborgen: vaak hangt er
goedkoop!! - Vereisen garanties iets vast aan lening, zoals
-Relatief snel - Waarborgen huis bij hypotheek
Business angels - Snel - Fondsen relatief beperkt - EV: in ruil voor geld
- Onbureaucratisch - Soms nogal aandelen, waardoor
- Begrijpt business onsystematische bedrijf stuk van nieuwe
investeringspolitiek mede-eigenaar wordt
- Agenda niet altijd
onvoorzienbaar
Formeel - Beschikken over - Relatief traag - EV: in ruil voor geld
risicokapitaal voldoende - Hogeverwachtingen aandelen, waardoor
(private equity) fondsen bedrijf stuk van nieuwe
- Moeilijk te verkrijgen
mede-eigenaar wordt
- Exitdriven
- Deep pockets: zoveel als je
wil, beschikken over groot
kapitaal & kunnen veel
investeren zonder
liquiditeitsproblemen
Extra:
Dumb money: geld dat niet samengaat met begeleiding. Geld zonder TW buiten kapitaal. (Je krijgt puur
geld)
Smart money: geld dat wel samengaat met begeleiding. Geld dat ook een TW meebrengt met zich. (Bv.
Ervaring, advies, …)
(bank is belangrijkste bron voor financiering voor meeste bedrijven)
1) Friends, fools, families: ik richt een bedrijf op en kijk in mijn directe omgeving. Het gaat over kleine
bedragen (paar duizenden euro’s max). Het is erg gemakkelijk om aan het geld te komen, en
geen grote problemen. Het is een financiering, je krijgt het gemakkelijk en betaalt het
gemakkelijk terug. Meestal wordt dit gebruikt voor starters. In Europa starten ongeveer 60%
van alle starters met FFF (love money). = tussen lening & subsidies
2) Public sources: ‘gratis geld’ voor de onderneming. Wil zeggen dat je het niet moet terugbetalen.
Subsidies bestaan, ze zijn gratis, je moet wat geduld ervoor hebben en het is democratisch. Je
krijgt ze binnen bepaalde regels
3) Banken: Nog steeds belangrijkste in volume. Word je sowieso mee geconfronteerd als CFO. De
banken zijn tegenwoordig relatief goedkoop, relatief gemakkelijk om te krijgen. MAAR nadeel:
ze zijn erg onvoorspelbaar. Stel dat er morgen een probleem is in een bepaalde sector, dan
draaien ze de kredieten terug in die sector. Ze zijn onvoorspelbaar en willen garanties.
Financieel management 2
, Eigen vermogen financiering: aandelenfinanciering
4) Business angels: = private personen. Deze personen hebben een zeker vermogen en investeren
in bedrijven. Ze zijn vlot, niet bureaucratisch, ze weten wat business is (vaak zelf ervaring in
runnen van business). Je kan er terecht voor 10 000 euro, maar niet voor heel grote bedrijven
5) Venture capitalisten (private equity players): Voor grote bedragen kan je hierbij terecht
(honderdduizenden euro’s).
Wanneer kies je wat?
→ Kijk welk type geld je nodig hebt, dat bepaalt welke financiering je nodig heb
2) The entrepreneurial landscape
Type Wat? Financieringsmodaliteiten Voorbeelden
Muizen/ Kleine bedrijven, meestal met - Bankkredieten (bank) Kleine lokale bakker
KMO’s beperkt groeipotentieel - Subsidies om de hoek
Max 10 werknemers (90% van alle
bedrijven is muis)
Olifanten Grote bedrijven, niet flexibel, Hebben meestal een overtollig - Audi
proberen competitief te blijven, veel hoeveelheid aan geld en zoeken zelf - BNP Paribas
geld opportuniteiten om te investeren (spelen - BMW
als bank) - Apple
Dus geen nood aan externe fin
Peer 2 peer financiering= geld lenen bij bv
particulieren zonder tussenkomst bank
(dus olifant leent uit aan kleinere
bedrijven)
Korte CCC → weing fin behoefte →
overvloedig werkkapitaal → negatieve
interest (betalen om geld op bank te
zetten) → oplossing: waar investeren?
Kleine bedrijven fin
Zombies Bedrijven die reeds 10 jaar lang - Subsidies voor financiering; die Geen echt voorbeeld
bestaan en reeds 3 jaar in de bedrijven hebben veel maar wel dat 10% van
onmogelijkheid verkeren om hun tewerkstelling maar maakt verlies belgische bedrijven in
financiële lasten te betalen (door - Banken voor financiering want op deze positie zitten (met
onvoldoende winst; operationele bepaald moment was zombie geen 14% van werkn)
winsten te klein om interest te zombie, bedrijf betaalt kapitaal nu
betalen). niet terug. Laat bedrijf in leven
In survival modus. want anders moet bank afboeken
(nu nog openstaande schuld,
tegoed) anders zou dit aftrek van
EV zijn van bank (bij failliet)
- Families als financiering
(Dus overheid, banken en families )
Bedrijven met belangrijk - Business angels Voor een lijstje ervan
groeipotentieel (flexibel) - Venture capital (VC)
Gazelles groeien snel & rap geld nodig - Beursnotering
1% vd bedrijven zorgt voror 40% vd - (op einde banken, want pas op
nieuwe jobs einde terugbetalingscapaciteit)
Financieel management 3
, Eenhoorns Niet-beursgenoteerde start-up die - Venture capital - Skype,
een waarde van 1 miljard heeft - Corporate venture - Criteo,
op zeer KT, grote waarde - Beursnotering - Colibra,
(Decacorn : 10 bi $ value) - Scale-up funds= - Facebook
Geen payback capacity investeringsbedrijven die
investeren in bedrijven die al
bewezen hebben dat hun
business werkt. Financiering in
schaalfase (10-100 miljoen)
Zebra’s Duurzame bedrijven, rekening Duurzame financieringsvormen All-drain (?)
houdend met zowel de winst als (sustainable funds)
maatschappij (investeringen die goed zijn voor milieu
Denken in wit EN zwart etc op LT)
Bedrijven vd toekomst
Denken ook aan maatschappelijke
relevantie
3 P’s!
Afhankelijk van de levensfase vd
onderneming, wordt de
financiële behoefte ingevuld
door bepaalde gepaste
financieringsbron, dus bij start
eerder gericht naar vrienden en
familie en latere stages dan
meer naar professionele
afkomsten zoals kredieten van
banken.
De stippenlijn bij de beginfase
van een bedrijf geeft aan dat
daar banken minder bereid zijn
te financieren doordat er dan
enkel gesproken wordt over
“een idee”, waarin ze geen garantie inzien.
Groen: kapitaalvereiste:
In begin weinig geld nodig (hoe meer je groeit, hoe meer geld nodig)
Rood: risico:
In begin veel risico, nog weg zoeken. Later al veel verdiend, minder risico
In welke fase zit ik? (vanwaar haal ik mijn geld op dit moment?)
In begin: FFF, subsidies, banken (in begin heeft onderneming nog geen bewezen succes, weinig zekerheid)
• FFF: geen waarborg (vrienden, familie, gebaseerd op vertrouwen)
• Subsidies: geen waarborg (steun van overheid die ondernemerschap wil steunen)
• Banken: WEL waarborg (terugbetaling aan bank nodig) (LATER)
Calimero Syndroom
=KMO’s gaan naar overheden en zeggen dat ze niet kunnen concurreren tegen de grote (olifanten) en
vragen om subsidies om dat wel te kunnen. (Slachtoffermentaliteit)
Financieel management 4
