Basisstof 1 – BINAS 91
Organen van zaadplant: wortel, stengel en blad bestaan uit drie verschillende weefsels:
dekweefsel, vaatweefsel en vulweefsel
Dekweefsel: buitenzijde van plant beschermt tegen watervlies en infecties
Vaatweefsel: in alle organen bestaat uit transportvaten (houtvaten en bastvaten)
in houtachtige stengels liggen houtvaten in jaarringen met bastvaten eromheen
in kruidachtige stengels liggen vaten bij elkaar in vaatbundels
in bladeren liggen vaten in nerven
Vulweefsel (grondweefsel): tussen dekweefsel en vaatweefsel is betrokken bij fotosynthese,
opslag en stevigheid.
Meristemen (deelweefsels): deling vindt hier plaats bevinden zich in groeipunten, in knoppen en
in jonge bladeren stamcellen komen hiervoor waardoor planten hun hele leven groeien.
Groeipunten: toppen van stengels en wortels zorgen voor lengtegroei
Als cel in meristeem deelt ontstaan 2 dochtercellen eentje blijft een meristeemcel en zal zich
opnieuw delen, andere ondergaat celstrekking: cel groeit door opname van water vorm van cel
kan veranderen en speciale functie krijgen.
Lengtegroei stengeltop en worteltop
Diktegroei ringvorm meristeem (cambium) cellen delen hier een dochtercel blijft in
cambium liggen, andere komt erbuiten te liggen naar binnen vormen houtcellen, naar buiten
bastcellen.
Houtvatten ontstaan uit boven elkaar gelegen houtcellen. Houtcellen
zetten tegen verticale primaire celwanden dikke secundaire celwanden
af van cellulose en houtstof (lignine). De dwarswanden tussen boven
elkaar liggende houtcellen verdwijnen door enzymen en de cellen
verdwijnen daarna vanzelf.
Bij bastvatten verdwijnen dwarswanden tussen cellen niet, maar komen
openingen. Cellen verdwijnen niet, celkernen wel bastvatcellen leven kort.
Uit cambium ontstaan veel meer houtcellen dan bastcellen.
Jaarring: al het hout dat in een jaar is gevormd in het voorjaar groeien ze en
in de winter niet waardoor je een kleurverschil ziet (jaargrens). In het voorjaar
ontstaan wijde houtvaten met dunne wanden (voorjaarshout) die veel water en
opgeloste stoffen kunnen vervoeren. In de zomer ontstaan steeds nauwere
houtvaten met steeds dikkere wanden (zomerhout).
Plastiden: celorganellen die een functie hebben bij fotosynthese,
het lokken van insecten en het opslaan van reservestoffen. Plastiden
vormen uit proplastiden die zich bevinden in het meristeem.
In het donker vormen etioplasten bladgroenkorrels die nog niet
aan licht zijn blootgesteld in licht ontstaan hieruit chloroplasten
die zorgen voor groene kleur en belangrijk zijn voor fotosynthese.
Chromoplasten (kleurstofkorrels) hebben zich ontwikkeld uit
chloroplasten. Een leukoplast is kleurloos en gespecialiseerd in
opslaan van zetmeel (amyloplasten), olie (elaioplasten) of eiwitten
(proteïnplasten).
Plastiden kunnen in een ander type overgaan bij juiste
omstandigheden.
Organen van zaadplant: wortel, stengel en blad bestaan uit drie verschillende weefsels:
dekweefsel, vaatweefsel en vulweefsel
Dekweefsel: buitenzijde van plant beschermt tegen watervlies en infecties
Vaatweefsel: in alle organen bestaat uit transportvaten (houtvaten en bastvaten)
in houtachtige stengels liggen houtvaten in jaarringen met bastvaten eromheen
in kruidachtige stengels liggen vaten bij elkaar in vaatbundels
in bladeren liggen vaten in nerven
Vulweefsel (grondweefsel): tussen dekweefsel en vaatweefsel is betrokken bij fotosynthese,
opslag en stevigheid.
Meristemen (deelweefsels): deling vindt hier plaats bevinden zich in groeipunten, in knoppen en
in jonge bladeren stamcellen komen hiervoor waardoor planten hun hele leven groeien.
Groeipunten: toppen van stengels en wortels zorgen voor lengtegroei
Als cel in meristeem deelt ontstaan 2 dochtercellen eentje blijft een meristeemcel en zal zich
opnieuw delen, andere ondergaat celstrekking: cel groeit door opname van water vorm van cel
kan veranderen en speciale functie krijgen.
Lengtegroei stengeltop en worteltop
Diktegroei ringvorm meristeem (cambium) cellen delen hier een dochtercel blijft in
cambium liggen, andere komt erbuiten te liggen naar binnen vormen houtcellen, naar buiten
bastcellen.
Houtvatten ontstaan uit boven elkaar gelegen houtcellen. Houtcellen
zetten tegen verticale primaire celwanden dikke secundaire celwanden
af van cellulose en houtstof (lignine). De dwarswanden tussen boven
elkaar liggende houtcellen verdwijnen door enzymen en de cellen
verdwijnen daarna vanzelf.
Bij bastvatten verdwijnen dwarswanden tussen cellen niet, maar komen
openingen. Cellen verdwijnen niet, celkernen wel bastvatcellen leven kort.
Uit cambium ontstaan veel meer houtcellen dan bastcellen.
Jaarring: al het hout dat in een jaar is gevormd in het voorjaar groeien ze en
in de winter niet waardoor je een kleurverschil ziet (jaargrens). In het voorjaar
ontstaan wijde houtvaten met dunne wanden (voorjaarshout) die veel water en
opgeloste stoffen kunnen vervoeren. In de zomer ontstaan steeds nauwere
houtvaten met steeds dikkere wanden (zomerhout).
Plastiden: celorganellen die een functie hebben bij fotosynthese,
het lokken van insecten en het opslaan van reservestoffen. Plastiden
vormen uit proplastiden die zich bevinden in het meristeem.
In het donker vormen etioplasten bladgroenkorrels die nog niet
aan licht zijn blootgesteld in licht ontstaan hieruit chloroplasten
die zorgen voor groene kleur en belangrijk zijn voor fotosynthese.
Chromoplasten (kleurstofkorrels) hebben zich ontwikkeld uit
chloroplasten. Een leukoplast is kleurloos en gespecialiseerd in
opslaan van zetmeel (amyloplasten), olie (elaioplasten) of eiwitten
(proteïnplasten).
Plastiden kunnen in een ander type overgaan bij juiste
omstandigheden.
