BIOCHEMIE · METABOLISME · HOOFDSTUK 1
De zes enzymklassen
Werking, reactieschema, onderverdeling en voorbeelden per klasse.
Enzymen worden ingedeeld in zes grote klassen volgens het reactietype dat ze katalyseren.
Een handig ezelsbruggetje voor de volgorde is “OTH-LIL”: Oxidoreductasen · Transferasen ·
Hydrolasen · Lyasen · Isomerasen · Ligasen.
Oxidoreductasen
1 katalyseren oxidatie- en reductiereacties
ONDERVERDELING Dehydrogenase — oxideert een substraat via een parallelle reductiereactie,
waarbij een hydride wordt overgedragen naar een electronenacceptor
(meestal NAD+, NADP+ of een flavine-coenzym).
Oxygenase — oxideert een substraat door transfer van zuurstof (moleculair
O ). Verder onderverdeeld in mono- en di-oxygenasen.
2
Transferasen
2 dragen een functionele groep over tussen moleculen
REACTIE A-X + B → A + B-X
WERKING Katalyseren de transfer van een functionele groep (bv. een methyl- of
fosfaatgroep) van het ene molecuul naar het andere.
VOORBEELD Hexokinase.
Hydrolasen
3 splitsen een binding met behulp van water
REACTIE A–B + H2O → A–OH + B–H
WERKING Katalyseren de hydrolyse van een chemische binding.
VOORBEELDEN Peptidasen, saccharidasen en nucleotidasen (in de samenvatting samen
vermeld met ligasen).
Lyasen
4 breken een binding zonder hydrolyse of oxidatie
REACTIE ATP → cAMP + PPi
WERKING Breken een chemische binding op een andere manier dan via hydrolyse of
oxidatie; vaak wordt een nieuwe dubbele binding of een ringstructuur
gevormd.
ONDERVERDELING Aldolasen — vormen of klieven een aldol (= een β-hydroxyketon of
β-hydroxyaldehyde).
Ook: decarboxylasen en synthasen.
Biochemie · Metabolisme — De zes enzymklassen (Hoofdstuk 1) p. 1
De zes enzymklassen
Werking, reactieschema, onderverdeling en voorbeelden per klasse.
Enzymen worden ingedeeld in zes grote klassen volgens het reactietype dat ze katalyseren.
Een handig ezelsbruggetje voor de volgorde is “OTH-LIL”: Oxidoreductasen · Transferasen ·
Hydrolasen · Lyasen · Isomerasen · Ligasen.
Oxidoreductasen
1 katalyseren oxidatie- en reductiereacties
ONDERVERDELING Dehydrogenase — oxideert een substraat via een parallelle reductiereactie,
waarbij een hydride wordt overgedragen naar een electronenacceptor
(meestal NAD+, NADP+ of een flavine-coenzym).
Oxygenase — oxideert een substraat door transfer van zuurstof (moleculair
O ). Verder onderverdeeld in mono- en di-oxygenasen.
2
Transferasen
2 dragen een functionele groep over tussen moleculen
REACTIE A-X + B → A + B-X
WERKING Katalyseren de transfer van een functionele groep (bv. een methyl- of
fosfaatgroep) van het ene molecuul naar het andere.
VOORBEELD Hexokinase.
Hydrolasen
3 splitsen een binding met behulp van water
REACTIE A–B + H2O → A–OH + B–H
WERKING Katalyseren de hydrolyse van een chemische binding.
VOORBEELDEN Peptidasen, saccharidasen en nucleotidasen (in de samenvatting samen
vermeld met ligasen).
Lyasen
4 breken een binding zonder hydrolyse of oxidatie
REACTIE ATP → cAMP + PPi
WERKING Breken een chemische binding op een andere manier dan via hydrolyse of
oxidatie; vaak wordt een nieuwe dubbele binding of een ringstructuur
gevormd.
ONDERVERDELING Aldolasen — vormen of klieven een aldol (= een β-hydroxyketon of
β-hydroxyaldehyde).
Ook: decarboxylasen en synthasen.
Biochemie · Metabolisme — De zes enzymklassen (Hoofdstuk 1) p. 1
