Dr. Prof P. Calders AMF 1e bach: 2e sem
ALGEMENE MENSELIJKE FYSIOLOGIE
ENDOCRINUM
1. Endocrien stelsel
- hersenen
- hormonen
- doelorgaan
endocriene klier
= deze stoffen worden afgescheiden via bloed => invloed op orgaan via
receptoren (membraan/cytoplasmatisch)
vrije fractie/gebonden fractie
= gebonden aan ander eiwit of niet
biobeschikbare fractie: vrije fractie + gebonden fractie
halfwaardetijd
= tijd tot hormoon met de helft van zijn concentratie gereduceerd is
belangrijk bij pathologie
regeling
afhankelijk van soort hormoon
- via de stof zelf (bv. insuline en glucagon)
- via feedbackmechanisme
o positief (bv. estradiol)
o negatief (bv. LH, FSH)
2. Hypothalamus
= centrale regeling binnen hormonale systeem
bevat heel veel functies/centra
2.1 hongercentrum
bestaat uit 2 delen
1) voedingscentrum (lateraal)
2) verzadigingscentrum (ventraal-mediaal)
bij eten: maag zet uit => verzadigingscentrum geactiveerd + hongercentrum
geinhibeerd
bij vasten: honger => hongercontracties => intensiteit (amplitude) stijgt maar
frequentie niet!!
beïnvloed door:
- maag
- opgenomen voedsel
- hormonen
- hogere centra: geur, smaak, emoties: stress inhibeert hongercentrum
RAS-systeem: Reticulo-Activerend Systeem
- onderdeel hersenstam
- onderdrukking na maaltijd
- parasympathicus geactiveerd => optimale vertering
, Dr. Prof P. Calders AMF 1e bach: 2e sem
2.2 dorstcentrum
osmosensoren: meten osmotische waarde en geven info door aan dorstcentrum
bij prikkeling => meer willen drinken
slijmvliesreceptoren in keelholte: bij droge mond => stimulatie
2.3 thermoregulatie
kerntemperatuur 37° C
schiltemperatuur (ledematen)
thermosensoren: meten temperatuur
- koude receptoren
- warme receptoren
- centraal: hypothalamus
- perifeer: huid
thermo-effectoren
- te laag
o skeletspieractiviteit: rillen => warmte-productie
- te hoog
o zweten
o vasodilatatie van de huid => zweet verdampen zo dicht mogelijke
bij de huid
pathologie
- hyperthermie: op centraal niveau => koorts
- hypothermie: bevriezing kan resulteren in shock
3. Hypofyse
net boven opticum chiasma (kruising oogzenuwen)
onder invloed van hypothalamus
2 functionele delen
1) neurohypofyse
2) adenohypofyse
3.1 neurohypofyse
= hypofyseachterkwab (stockage van stoffen van hypothalamus)
ontstaat uit neurale buis
rechtstreekse verbinding met hypothalamus
hormonen die hier geproduceerd zijn
- ADH
o bindt op distale tubulus en verzamelbuis
o meer waterkanalen
o water aanzuigen
o minder plassen
o osmoregulatie
o volumeregulatie
- oxytocine
o invloed op glad spierweefsel in borst en uterus
o zwangerschap!!
o lactatieproces
o verliefdheid
3.2 adenohypofyse
ALGEMENE MENSELIJKE FYSIOLOGIE
ENDOCRINUM
1. Endocrien stelsel
- hersenen
- hormonen
- doelorgaan
endocriene klier
= deze stoffen worden afgescheiden via bloed => invloed op orgaan via
receptoren (membraan/cytoplasmatisch)
vrije fractie/gebonden fractie
= gebonden aan ander eiwit of niet
biobeschikbare fractie: vrije fractie + gebonden fractie
halfwaardetijd
= tijd tot hormoon met de helft van zijn concentratie gereduceerd is
belangrijk bij pathologie
regeling
afhankelijk van soort hormoon
- via de stof zelf (bv. insuline en glucagon)
- via feedbackmechanisme
o positief (bv. estradiol)
o negatief (bv. LH, FSH)
2. Hypothalamus
= centrale regeling binnen hormonale systeem
bevat heel veel functies/centra
2.1 hongercentrum
bestaat uit 2 delen
1) voedingscentrum (lateraal)
2) verzadigingscentrum (ventraal-mediaal)
bij eten: maag zet uit => verzadigingscentrum geactiveerd + hongercentrum
geinhibeerd
bij vasten: honger => hongercontracties => intensiteit (amplitude) stijgt maar
frequentie niet!!
beïnvloed door:
- maag
- opgenomen voedsel
- hormonen
- hogere centra: geur, smaak, emoties: stress inhibeert hongercentrum
RAS-systeem: Reticulo-Activerend Systeem
- onderdeel hersenstam
- onderdrukking na maaltijd
- parasympathicus geactiveerd => optimale vertering
, Dr. Prof P. Calders AMF 1e bach: 2e sem
2.2 dorstcentrum
osmosensoren: meten osmotische waarde en geven info door aan dorstcentrum
bij prikkeling => meer willen drinken
slijmvliesreceptoren in keelholte: bij droge mond => stimulatie
2.3 thermoregulatie
kerntemperatuur 37° C
schiltemperatuur (ledematen)
thermosensoren: meten temperatuur
- koude receptoren
- warme receptoren
- centraal: hypothalamus
- perifeer: huid
thermo-effectoren
- te laag
o skeletspieractiviteit: rillen => warmte-productie
- te hoog
o zweten
o vasodilatatie van de huid => zweet verdampen zo dicht mogelijke
bij de huid
pathologie
- hyperthermie: op centraal niveau => koorts
- hypothermie: bevriezing kan resulteren in shock
3. Hypofyse
net boven opticum chiasma (kruising oogzenuwen)
onder invloed van hypothalamus
2 functionele delen
1) neurohypofyse
2) adenohypofyse
3.1 neurohypofyse
= hypofyseachterkwab (stockage van stoffen van hypothalamus)
ontstaat uit neurale buis
rechtstreekse verbinding met hypothalamus
hormonen die hier geproduceerd zijn
- ADH
o bindt op distale tubulus en verzamelbuis
o meer waterkanalen
o water aanzuigen
o minder plassen
o osmoregulatie
o volumeregulatie
- oxytocine
o invloed op glad spierweefsel in borst en uterus
o zwangerschap!!
o lactatieproces
o verliefdheid
3.2 adenohypofyse
