Propedeutica - Voortplanting:
Inleiding:
Luteale fase = epitheliale follikelcellen uit lege follikel -> omgebouwd tot endocriene klier = corpus luteum (CL),
produceert progesteron = nodig voor behoud van dracht.
Hypothalamus > GnRH > hypofyse voorkwab > Gonadotrope: FSH en LH
FSH: stimuleert maturatie gelachtscellen in tesitkels en ovaria!
LH: stimuleert productie en secretie van testosteron, oestrogenen en progesteron.
Oestrus: oestrogeen productie piekt: mucusproductie in cervix-klieren stijgt, vloeit nr buiten af
Luteale fase: progesteron productie stijgt: secretie uterusklieren stijgt (nutriënten voor zygoten)
Indien geen bevruchting = Luteolysis: involutie van corpus luteum, progesteron productie daalt, nieuwe folliculaire golf
komt tot ontwikkeling.
PGF2-alfa: Afbreken corpus luteum, nodig voor een nieuwe bronstcyclus. Zorgt ook voor de samentrekking van de
baarmoeder (bevalling op te wekken, zwangerschap te beeïndigen)
Reproductie Koe:
• 9 maand drachtig
• Kalf /koe /jaar (koe moet om 12maand kalven om melk te hebben)
• Piek lactatie: 6-8 weken.
• 6 weken droogstand.
• 3 maand na kalven moet de koe terug drachtig zijn.
• Negatieve energiebalans!
• Cyclus 21 dagen (als niet geïnsemineerd w)
• 8-12 maand begint de puberteit
• op 13maanden kan er gedekt/geïnsemineerd worden.
• 22-24maanden: eerste kalving. 24-27maanden opnieuw drachtig.
Corpus luteum (5dagen tot volle bloed), blijft 15 dagen bestaan => prostaglandine = progesteron daalt en FSH terug
stijgen.
Oestradiol (ontwikkelende follikels) = LH piek zorgt voor ovulatie > oestrogeen dalen. Ovulerende follikel produceert
progesteron (corpus luteum), bij geen dracht daalt progesteron weer. (regressie)
, Bronstgedrag:
• Meer stappen zetten (actiever) = zoekt affectie.
• Onrustig, zoekt contact.
• Als de koe die besprongen wordt blijft staan = is deze ook verdacht (geeft aan dat het moment is)
• Zowel de koe die springt als die besprongen w zijn verdacht op tochtig zijn.
• Ovulatie begint na het einde van de bronst.
• Gezwollen en rode (doorbloeding) klink/vulva.
• Vochtige schede.
• Glazighelder slijm. (als er witte vlokken in zitten leidt dit op een baarmoederontsteking)
• Beschadigde heupknobbels en staartwortel verraden dat koe is besprongen.
• Als je over de rug van de koe wrijft, dan gaat ze doorbuigen (NIET nijpen in de schoft)
• Natocht: dier gaat weglopen als ze besproken wordt. (ovulatie binnnen de 12u)
• 1 tot 3 dagen na toechtigheid bloedverlies (door regressie van baarmoeder)
(de veehouder weet dat de koe 2 dagen hiervoor tochtig is geweest, dus kan hij goed inschatten wnnr ze opnieuw
tochtig zou zijn)
• Tochtig in de ochtend = namiddag insemineren.
• Tochtig in namiddag = inseminatie de volgende morgend
Een merrie gaan ovuleren tijdens de tocht, en duurt langer = via echo bekijken!
De ovulatie van een Ru gebeurt na de tocht en duurt 12 tot 18u.
Beelden:
Dag 0 ( of dag 1):
Zwart: vocht
Wit: bot
Grijs afhankelijk van hardheid van het weefsel.
2 follikels van dezelfde grote (uitzonderlijk van dezelfde
grote) en een coprus luteum
Dag 2:
Folliculaire activiteit.
Heel de driehoek is corpus luteum (heel moeilijk om te
voelen omdat het nog niet groot genoeg is)
Inleiding:
Luteale fase = epitheliale follikelcellen uit lege follikel -> omgebouwd tot endocriene klier = corpus luteum (CL),
produceert progesteron = nodig voor behoud van dracht.
Hypothalamus > GnRH > hypofyse voorkwab > Gonadotrope: FSH en LH
FSH: stimuleert maturatie gelachtscellen in tesitkels en ovaria!
LH: stimuleert productie en secretie van testosteron, oestrogenen en progesteron.
Oestrus: oestrogeen productie piekt: mucusproductie in cervix-klieren stijgt, vloeit nr buiten af
Luteale fase: progesteron productie stijgt: secretie uterusklieren stijgt (nutriënten voor zygoten)
Indien geen bevruchting = Luteolysis: involutie van corpus luteum, progesteron productie daalt, nieuwe folliculaire golf
komt tot ontwikkeling.
PGF2-alfa: Afbreken corpus luteum, nodig voor een nieuwe bronstcyclus. Zorgt ook voor de samentrekking van de
baarmoeder (bevalling op te wekken, zwangerschap te beeïndigen)
Reproductie Koe:
• 9 maand drachtig
• Kalf /koe /jaar (koe moet om 12maand kalven om melk te hebben)
• Piek lactatie: 6-8 weken.
• 6 weken droogstand.
• 3 maand na kalven moet de koe terug drachtig zijn.
• Negatieve energiebalans!
• Cyclus 21 dagen (als niet geïnsemineerd w)
• 8-12 maand begint de puberteit
• op 13maanden kan er gedekt/geïnsemineerd worden.
• 22-24maanden: eerste kalving. 24-27maanden opnieuw drachtig.
Corpus luteum (5dagen tot volle bloed), blijft 15 dagen bestaan => prostaglandine = progesteron daalt en FSH terug
stijgen.
Oestradiol (ontwikkelende follikels) = LH piek zorgt voor ovulatie > oestrogeen dalen. Ovulerende follikel produceert
progesteron (corpus luteum), bij geen dracht daalt progesteron weer. (regressie)
, Bronstgedrag:
• Meer stappen zetten (actiever) = zoekt affectie.
• Onrustig, zoekt contact.
• Als de koe die besprongen wordt blijft staan = is deze ook verdacht (geeft aan dat het moment is)
• Zowel de koe die springt als die besprongen w zijn verdacht op tochtig zijn.
• Ovulatie begint na het einde van de bronst.
• Gezwollen en rode (doorbloeding) klink/vulva.
• Vochtige schede.
• Glazighelder slijm. (als er witte vlokken in zitten leidt dit op een baarmoederontsteking)
• Beschadigde heupknobbels en staartwortel verraden dat koe is besprongen.
• Als je over de rug van de koe wrijft, dan gaat ze doorbuigen (NIET nijpen in de schoft)
• Natocht: dier gaat weglopen als ze besproken wordt. (ovulatie binnnen de 12u)
• 1 tot 3 dagen na toechtigheid bloedverlies (door regressie van baarmoeder)
(de veehouder weet dat de koe 2 dagen hiervoor tochtig is geweest, dus kan hij goed inschatten wnnr ze opnieuw
tochtig zou zijn)
• Tochtig in de ochtend = namiddag insemineren.
• Tochtig in namiddag = inseminatie de volgende morgend
Een merrie gaan ovuleren tijdens de tocht, en duurt langer = via echo bekijken!
De ovulatie van een Ru gebeurt na de tocht en duurt 12 tot 18u.
Beelden:
Dag 0 ( of dag 1):
Zwart: vocht
Wit: bot
Grijs afhankelijk van hardheid van het weefsel.
2 follikels van dezelfde grote (uitzonderlijk van dezelfde
grote) en een coprus luteum
Dag 2:
Folliculaire activiteit.
Heel de driehoek is corpus luteum (heel moeilijk om te
voelen omdat het nog niet groot genoeg is)
