Didactisch handelen semester 1
Hoofdstuk 1: het didactisch model
1. Componenten van het didactisch handelen
• Didactiek = hoe kinderen vormen, ingrediënten voor een goede les
• Pedagogiek = hoe omgaan met kinderen, inzicht in ontwikkeling van het kind
• Didactisch model wordt gebruikt als hulpmiddel tijdens opbouw van een les
• Didactisch model wordt gebruikt als hulpmiddel tijdens bespreking met mentoren na stage
• Componenten beïnvloeden elkaar onderling
1.1. Doelstellingen
= waardevolle en gewenste gedragsveranderingen bij de leerling als gevolg van leerervaringen
• Dynamisch affectieve doelen = attitudes, houding bv. nauwkeurig werken
• Psychomotorische doelen = motorische vaardigheden bv. netjes schrijven
• Cognitieve doelen = kennis, inzichten, oplossingsmethodes bv. verwoorden wat een rechte hoek is
, 1.2. Beginsituatie
= geheel van factoren die invloed hebben op de keuze van doelstellingen en op het lesgebeuren zelf bv.
Leerling, leerkracht, school, ...
• Niveau: voorkennis, wat kunnen ze al? bv. meer uitdaging nodig, ...
• Leerprofiel: hoe leren ze het meest efficiënt? bv. beeldmateriaal, al doende, ...
• Interesse: in welke mate zijn de leerlingen geïnteresseerd?
1.3. Didactische principes à zo veel mogelijk principes verwerken per les
• Motivatieprincipe: hoe worden de lln geprikkeld?
• Activiteitprincipe: hoe zet ik zoveel mogelijk lln aan het werk?
• Differentiatie principe: differentiëren in niveau, interesse en tempo
• Herhalingsprincipe: leerinhouden uit vorige les herhalen (niet binnen eenzelfde les)
• Aanschouwelijkheidsprincipe: visueel aanschouwelijk maken
• Geleidelijkheidsprincipe: geleidelijke opbouw
1.4. Didactische werkvormen
= afgebakende handelingspatronen van de leerkracht, die bepaalde leerervaringen bij de leerlingen tot stand
brengen (middel om je doel te bereiken)
• Aanbiedende werkvormen: leerkracht presenteert de leerinhoud
• Gespreksvormen: leerkracht en lln brengen informatie bv. kringgesprek
• Opdrachtvormen: leerkracht geeft een opdracht aan de lln (rol leerkacht beperkt)
• Complexe werkvormen bv. hoekenwerk, excursies
1.5. Leermiddelen, leerinhoud en leerstof
• Leerinhoud: wat moeten lln leren om de doelen te bereiken bv. tafel van 6
• Leerstof: het gebruikte middel om de leerinhoud te bereiken bv. oefeningen
• Leermiddel: materiële hulpmiddelen die de leerkracht gebruikt om de leeractiviteiten efficiënt te
laten verlopen bv. een rekenboek
1.7. Evaluatie
= het resultaat van het leerproces wanneer de doelen bereikt zijn
• Formatieve functie = leerproces verbeteren bv. tussentijdse toets + FEEDBACK
• Summatieve functie = eindoordeel over de leerprestaties van de lln bv. rapport
Hoofdstuk 1: het didactisch model
1. Componenten van het didactisch handelen
• Didactiek = hoe kinderen vormen, ingrediënten voor een goede les
• Pedagogiek = hoe omgaan met kinderen, inzicht in ontwikkeling van het kind
• Didactisch model wordt gebruikt als hulpmiddel tijdens opbouw van een les
• Didactisch model wordt gebruikt als hulpmiddel tijdens bespreking met mentoren na stage
• Componenten beïnvloeden elkaar onderling
1.1. Doelstellingen
= waardevolle en gewenste gedragsveranderingen bij de leerling als gevolg van leerervaringen
• Dynamisch affectieve doelen = attitudes, houding bv. nauwkeurig werken
• Psychomotorische doelen = motorische vaardigheden bv. netjes schrijven
• Cognitieve doelen = kennis, inzichten, oplossingsmethodes bv. verwoorden wat een rechte hoek is
, 1.2. Beginsituatie
= geheel van factoren die invloed hebben op de keuze van doelstellingen en op het lesgebeuren zelf bv.
Leerling, leerkracht, school, ...
• Niveau: voorkennis, wat kunnen ze al? bv. meer uitdaging nodig, ...
• Leerprofiel: hoe leren ze het meest efficiënt? bv. beeldmateriaal, al doende, ...
• Interesse: in welke mate zijn de leerlingen geïnteresseerd?
1.3. Didactische principes à zo veel mogelijk principes verwerken per les
• Motivatieprincipe: hoe worden de lln geprikkeld?
• Activiteitprincipe: hoe zet ik zoveel mogelijk lln aan het werk?
• Differentiatie principe: differentiëren in niveau, interesse en tempo
• Herhalingsprincipe: leerinhouden uit vorige les herhalen (niet binnen eenzelfde les)
• Aanschouwelijkheidsprincipe: visueel aanschouwelijk maken
• Geleidelijkheidsprincipe: geleidelijke opbouw
1.4. Didactische werkvormen
= afgebakende handelingspatronen van de leerkracht, die bepaalde leerervaringen bij de leerlingen tot stand
brengen (middel om je doel te bereiken)
• Aanbiedende werkvormen: leerkracht presenteert de leerinhoud
• Gespreksvormen: leerkracht en lln brengen informatie bv. kringgesprek
• Opdrachtvormen: leerkracht geeft een opdracht aan de lln (rol leerkacht beperkt)
• Complexe werkvormen bv. hoekenwerk, excursies
1.5. Leermiddelen, leerinhoud en leerstof
• Leerinhoud: wat moeten lln leren om de doelen te bereiken bv. tafel van 6
• Leerstof: het gebruikte middel om de leerinhoud te bereiken bv. oefeningen
• Leermiddel: materiële hulpmiddelen die de leerkracht gebruikt om de leeractiviteiten efficiënt te
laten verlopen bv. een rekenboek
1.7. Evaluatie
= het resultaat van het leerproces wanneer de doelen bereikt zijn
• Formatieve functie = leerproces verbeteren bv. tussentijdse toets + FEEDBACK
• Summatieve functie = eindoordeel over de leerprestaties van de lln bv. rapport
