Summary courses HIR

HISTORY OF INTERNATIONAL RELATIONS
1. INTRODUCTION
WAAROM IS HET BELANGRIJK VOOR SOCIALE WETENSCHAPPERS OM GESCHIEDENIS TE
STUDEREN?
I. HISTORISCHE NALATENSCHAP
De huidige internationale betrekkingen worden belast door het verleden.
 Voorbeeld: postcommunistische samenleving: In Polen had het communisme een groot
effect (wantrouwen tussen burgers en overheid). Heeft nog een impact op de hedendaagse
samenleving.
 Ander voorbeeld: Congo en België – postkoloniale relaties. Deze relatie karakteriseert de
invloed die België nog steeds heeft op Congo.

II. DE POLITIEK VAN HISTORISCHE HERINNERINGEN
Het verleden wordt gemobiliseerd door politieke ondernemers (political entrepreneurs), dit kan op
verschillende manieren. De invloed van het verleden wordt bemiddeld, men vestigt de aandacht op
een onderdeel en manipuleert deze. Hangt ook af van het moment in het verleden dat je neemt. 
DUS de manier waarop we over geschiedenis praten is politiek relevant.


*political entrepreneurs = formeel, verborgen of niet. Hoeft niet 1 persoon/partij te zijn, kan ook de
overheid zijn. Daarnaast is dit niet altijd met een polariserend doel.


Kanttekening: “(endless)” past ≠ history
Kanttekening 2: politiek komt voort uit geschiedenis: we moeten ons hiervan bewust zijn.


 Voorbeeld: Kiev en de Russische claim hierop


POLITIEKE HERINNERINGEN =
 Gepropageerd door ‘geheugenactivisten’ (overheden of oppositiegroepen zoals BLM zijn
gemotiveerd door politieke projecten. Bv. gedreven zijn voor sociale justitie)
 Op basis van ‘selectie en uitsluiting’, alles is selectief sommige dingen worden “vergeten”.
 Hangt af van de ‘efficiëntie van politieke pedagogie’
 Toon een hoge mate van ‘homogeniteit’
 Vertrouwt op symbolen en rituelen die ‘emoties van empathie en identificatie versterken’


III. DE CONTINGENTIE VAN MORELE IDEEËN EN SOCIALE ARRANGEMENTEN
In principe kent de geschiedenis andere mogelijkheden: andere interpretaties elders in de wereld, of
wijzigingen doorheen de tijd. Andere manieren waarop de samenleving is georganiseerd of een
andere manier van denken over het leven of het politieke bestaan.


 Voorbeeld: ‘ gendergelijkheid’ wijzigde doorheen de tijd, en samenlevingen

,  Voorbeeld: ‘natuurlijke slavernij’ – ‘soevereiniteit’ (pas sinds 1648 in het Westen)


IV. LESSEN UIT DE GESCHIEDENIS
Misschien is het mogelijk om te leren uit het verleden. Al is de veronderstelling dan wel dat iets dat
succesvol was in het verleden ook succesvol zijn in het heden, maar de context is uiteraard enorm
gewijzigd.


IS HET EEN PROBLEEM DAT IR ALS DISCIPLINE EEN ‘PRESENTIST’ EN EEN ‘EUROCENTRISCHE
BIAS’ VERRAADT?
Momenteel zijn landen zoals China, Turkije etc ook belangrijke landen om de ontwikkelingen in IR te
begrijpen. Een louter eurocentrische visie zorgt dus voor onvoldoende kennis. Deze landen worden
ook bepaald door hun geschiedenis en hun leiders gebruiken hun historisch geheugen om hun acties
te duiden.
DUS: Ja, omdat theorieën uit de Europese wereld komen en vaak toegepast worden op de rest van
de wereld. Dit zorgt voor overhaaste generalisering en vooroordelen over hoe internationale politiek
werkt.


Niet-westerse machten laten zich opnieuw gelden
 Historische erfenissen (we willen weten wat China deed in de geschiedenis, hoe gedroegen
ze zich in internationale relaties, wat verstaan zij onder internationale relaties?)
 Historisch geheugen (bv. je kan niet verstaan waarom Iran zich gedraagt op de manier dat
het nu doet zonder te weten hoe een deel hun internationale politieke identiteit beïnvloedt
is door het Perzische rijk. Geldt ook voor Rusland)


WAT IS EEN INTERNATIONAAL SYSTEEM EN DE LOGICA ERVAN?
Een systeem waarin politieke entiteiten, vaak staten genoemd, onafhankelijk van elkaar handelen,
maar tegelijkertijd rekening moeten houden met het gedrag van alle andere entiteiten binnen het
systeem. De interactie tussen deze entiteiten wordt beïnvloed door de bredere omgeving waarin ze
zich bevinden, waardoor er een systemisch effect ontstaat dat hun gedrag stuurt.


 Basiseenheid: staat, soevereine staat
 Sociale praktijken: grenzen, vlaggen, volksliederen
 Regels & normen: soevereine gelijkheid
 Implicaties: anarchie, veiligheidsdilemma, geweld


Maar dit is een ontoereikend beeld dat te gemakkelijk generaliseert vanuit de Europese ervaring.
 Komt tot uitdrukking in de instellingen, regels en normen die de interacties tussen de
politieke eenheden bepalen.
 Een internationaal systeem bestaat uit staten die onafhankelijk handelen en specifieke
structuren (instellingen) en afspraken (regels en normen) die hun onderlinge relaties
beheersen.

,  Het gedrag van een staat wordt dus sterk beïnvloed door de verwachtingen en regels die
binnen het systeem gelden.


VERGELIJKENDE INTERNATIONALE SYSTEMEN: Een vergelijkende studie van internationale systemen
onderzoekt hoe verschillende politieke entiteiten, bekend als ‘staten’, onafhankelijk handelen en
toch met elkaar verbonden zijn binnen een systeem. Het gedrag van één staat hangt af van de acties
van anderen binnen hetzelfde systeem.


INSTELLINGEN, REGELS, NORMEN
Het moderne IS draait om het concept van soevereine staten – entiteiten die hun interne
aangelegenheden controleren zonder inmenging van buitenaf.
 SOEVEREINITEIT + Een fundamentele instelling van het Europees systeem, omvat praktijken
als grensbescherming, paspoortcontrole en symbolische elementen zoals nationale vlaggen
en volksliederen. Een cruciale regel in dit systeem is dat alle staten gelijk zijn, ongeacht hun
omvang of macht.
 ANARCHIE:
o De afwezigheid van een centrale autoriteit die toezicht houdt op alle staten.
o Een opvallend kenmerk van het Europese
o Gevolg: staten geven prioriteit aan hun eigenbelang, wat vaak leidt tot onveiligheid
en conflicten, omdat geen enkele overkoepelende entiteit de collectieve veiligheid
garandeert.
o Niet-Europese systemen (Azië of Afrika) hebben vaak hiërarchische structuren, rijken
en gedeelde culturele normen die verschillende soorten politieke en sociale ordes
bevorderden.
 STAATLOZE SAMENLEVINGEN:
o Vóór de opkomst van staten waren er samenlevingen zonder gecentraliseerd
bestuur.
o Deze gemeenschappen (jager-verzamelaarsverenigingen) opereerden zonder vaste
grenzen of permanente politieke instellingen.
 Daardoor waren ze moeilijk te controleren, en door hun vergankelijke
karakter bleef er weinig historisch bewijsmateriaal over.
 Deze samenlevingen waren egalitair en hadden minder hiërarchieën
vergeleken met door de staat gedomineerde systemen.
o De overgang naar de landbouw, ongeveer 12.000 jaar geleden, markeerde het begin
van staatsvorming.
 Gemakkelijker te besturen en te belasten
 Gevolg: de oprichting van de eerste staten langs vruchtbare riviervalleien
zoals de Eufraat en de Tigris.
 MUREN EN BRUGGEN:
o Muren vertegenwoordigen isolatie en bescherming tegen invloeden van buitenaf,
terwijl bruggen interactie en uitwisseling symboliseren.

, o Historisch: waren nomadische invasies van gevestigde samenlevingen destructief,
richtte zich op infrastructuur zoals muren en hekken die het vrije verkeer beperkten
vooral van grazende dieren. (Europa, China en India)
 Gevolg: culturele en materiële verwoestingen.
o Ook interculturele uitwisselingen, bouwden metaforische ‘bruggen’ die afgelegen
gebieden met elkaar verbonden en de overdracht van goederen, ideeën en
technologieën bevorderden.
o Sommige samenlevingen (Oost-Azië en het prekoloniale Amerika) hadden letterlijke
en metaforische muren gebouwd om de buitenlandse invloed te beperken, maar
profiteerden ook vaak van gecontroleerde interacties met de buitenwereld.
o Nu: heeft de mondialisering geresulteerd in meer bruggen en minder muren, wat
aanleiding geeft tot debatten over cultuurbehoud versus de voordelen van open
uitwisseling.




2. CHINA AND EAST ASIA
HET CHINESE SYSTEEM IN OOST-AZIË
 China was dominant in Oost-Azië. De internationale betrekkingen werden georganiseerd
volgens hun eigen voorwaarden.
 China = keizerrijk, maar de internationale orde waarin China centraal stond, draaide om de
relaties met de rest van Oost-Azië
 Chinees IS = gemeenschappen naast rivieren (politieke systemen/polities) breiden uit dit
leidde tot China (≠ 1 polity) maar verschillende talen en culturen samen
 Nu China wilde een natiestaat zijn met een gedeelde identiteit, pas sinds de 19 e E werd er
gesproken over een Chinese natie


WAT IS CHINA?
CHINA ≠ NATIESTAAT – wat was het wel?
 De identiteit van China werd niet alleen gevormd door staatsmacht, maar vooral door
gedeelde rituelen, culturele waarden en vieringen. Het land werd door verschillende
dynastieën bestuurd, deze culturele elementen vormden de basis van een Chinese identiteit.
 Keizerlijke dynastieën met het voorwendsel het ‘middenrijk’ te zijn = zhongguo
 Een beschavingszone die deelneemt aan een reeks rituele praktijken en ideeën. Ze delen
bepaalde rituelen (feesten, taal) in deze geografische regio
 Sons of heaven: de heersers kregen het mandaat, maar dit kon worden betwist of terzijde
worden geroepen.


HET CHINEES IS: omvattend (niet volledig Azië), onveranderlijk, onbetwistbaar confucianistisch
 Rond China, waarbij China het middelpunt was van de regio
 Gekenmerd door 2 systemen: Tribute system en het Overland system (zie beide later)