Ondernemingsrecht
Fundamentele elementen
Inleiding: begrippen
Begrip ondernemingsrecht/economisch recht
= rechtsregels die in het economisch leven moeten worden nageleefd, niet
enkel door ondernemingen maar ook door consumenten
(vennootschappen, handelscontracten, bewijsregels, consumentenrecht,
…)
Wetboek Economisch Recht (WER), Burgerlijk Wetboek (BW)
Begrip vennootschapsrecht
= recht dat de werking van vennootschappen regelt, vb. oprichting en
einde, bevoegdheden organen, verplichtingen en beperkingen bij de
uitoefening van activiteiten, interne conflicten, aandelen,…
niet vanbuiten kennen!!
Ondernemingsrecht is ruim gaat niet alleen over ondernemingen
Begrip marktrecht
= regels die ondernemingen moeten naleven bij het aanbieden van hun
goederen en diensten (producten), ter bescherming van de concurrenten
en consumenten
1. Bronnen van het ondernemingsrecht
Internationaal recht: Europese wetgeving
- Verdragen: afspraken over de werking en de bevoegdheden van
de EU
- Richtlijnen: algemene reglementering die lidstaten moeten
opnemen in eigen wetgeving
- Verordeningen: algemene reglementering rechtstreeks van
toepassing in alle lidstaten
Nationale en regionale wetgeving
4 niveaus in België: (zie schema)
1. Nationaal/ federaal
2. Regionaal/ gemeenschappen/ gewesten
3. Provinciaal
4. Gemeentelijk
2. Ondernemingsrechtbank
Zie schema’s!
1
, a) Samenstelling
- Per afdeling eventueel meerdere kamers afhankelijk van de
grootte van de afdeling
- Per kamer:
Voorzitter (=beroepsmagistraat): zit de vergadering/
zitting voor (magistraat ander woord voor rechter)
2 rechters in ondernemingszaken (=lekenrechters):
zitten erbij omdat voorzitter vb niks van
tandartspraktijken kent
Vb. tandartsen, zelfstandigen…)
Griffier: noteren alles zitten op “de griffie” =
secretariaat/ administratie
Advies OM (Procureur des Konings + substituten):
openbaar misterie (“Het Parket”): moeten algemeen
belang in de gaten houden advies bij faillissement
Ondernemingsrechtbank: in Tongeren en Hasselt
b) Bevoegdheden
Algemene bevoegdheid
- Onderneming tegen onderneming (art. 573 Ger. W)
- Niet-onderneming tegen onderneming (art. 573 Ger. W)
--> keuzemogelijkheid eiser, tenzij:
- Bijzondere bevoegdheid ander rechtscollege
OF
- Geschil betrekking op een handeling die kennelijk vreemd is
aan de onderneming, wanneer verweerder = onderneming NP
Art. 574 Ger. W.
Art. 575 Ger. W.
- De ondernemingsrechtbank is NIET bevoegd
--> Geschil tegen niet-onderneming (particulier, consument)
--> Vredegerecht
- Algemene bevoegdheid: geschil < 5000 euro (art. 590 Ger. W)
- Bijzondere bevoegdheid: huurconflicten ONGEACHT het bedrag
(art. 591, 1° Ger. W)
--> Burgerlijke rechtbank van de REA
- Algemene bevoegdheid: geschil > 5000 euro tenzij
uitsluitende bevoegdheid van ander rechtscollege
c) Procedure
2
, Eventueel: hangt af van de bedragen
Gewone procedures
Schema!
EERSTE AANLEG
- Dagvaarding (eiser brengt de verweerder voor de rechtbank)
- Dagvaardingstermijn is min. 8 dagen
- Schriftelijke procedure = besluiten/ conclusies
- Mondelinge procedure = pleidooien
- Vonnis
TWEEDE AANLEG
- Eventueel hoger beroep
- Arrest
VOORZIENING IN CASSATIE
- Eventueel voorziening in Cassatie
- Arrest
Uitzonderingsprocedure
= kortgeding (spoedeisende zaken; dagvaardingstermijn = 2 dagen)
Beroepsprocedures
Principe: Dubbele aanleg (art. 602 Ger. W., art. 616 Ger. W.)
Uitzonderingen: art. 617 Ger. W
Hof van Cassatie is GEEN derde aanleg! (Art. 608 Ger. W)
Partijen Procedure
B2B Ondernemingsrechtbank → hof van beroep → Hof van
C2B Cassatie (procedurefout)
B2C Vredegerecht→ eventueel rechtbank eerste aanleg → Hof
C2C van Cassatie (procedurefout)
of
Rechtbank eerste aanleg → hof van beroep → Hof van
3
, Cassatie (procedurefout)
d) Uitvoering van het vonnis
Schema!!
De tenuitvoerlegging van een gerechtelijke beslissing gebeurt door
een gerechtsdeurwaarder
- De gerechtsdeurwaarder heeft hiervoor een uitvoerbare titel
nodig : uitgifte van het vonnis
De uitgifte is het uitvoerbare afschrift van een vonnis of
beschikking. Het is voorzien van het opschrift en het formulier
van tenuitvoerlegging.
Dit formulier is de formele tekst die aangebracht wordt op de
uitgifte van een vonnis of beschikking om tenuitvoerlegging
ervan mogelijk te maken
- De betekening van het vonnis en het bevel tot betalen:
De gerechtsdeurwaarder zal een afschrift van het vonnis
afgeven op de woonplaats van de veroordeelde partij.
De termijn tussen betekening en tenuitvoerlegging
bedraagt één maand.
Enkel verzet of hoger beroep kunnen de tenuitvoerlegging
van een vonnis schorsen.
Het is eveneens noodzakelijk dat een laatste bevel tot
betaling wordt betekend aan de veroordeelde partij,
minimaal 24 uur voor de effectieve tenuitvoerlegging
Deze betekening kan plaatsvinden samen met de
betekening van de uitgifte, mits een termijn van 1 maand
en 24 uur wordt gerespecteerd tussen de betekening van
het vonnis en de effectieve tenuitvoerlegging.
- Het beslag
Wanneer de veroordeelde partij na betekening van het
vonnis en het bevel tot betalen nog steeds niet betaalt
Beslag is de bewarende of uitvoerende maatregel gelegd
op verzoek van de schuldeiser om te verhinderen dat de
schuldenaar het in beslag genomen goed zou
vervreemden (bewarend beslag) of om het goed te
verkopen ten voordele van de schuldeiser (uitvoerend
beslag).
De beslagene mag niet meer beschikken over de goederen,
tenzij met toelating van de beslaglegger, op straffe van
een gevangenisstraf van 8 dagen tot 2 jaar en een
4
Fundamentele elementen
Inleiding: begrippen
Begrip ondernemingsrecht/economisch recht
= rechtsregels die in het economisch leven moeten worden nageleefd, niet
enkel door ondernemingen maar ook door consumenten
(vennootschappen, handelscontracten, bewijsregels, consumentenrecht,
…)
Wetboek Economisch Recht (WER), Burgerlijk Wetboek (BW)
Begrip vennootschapsrecht
= recht dat de werking van vennootschappen regelt, vb. oprichting en
einde, bevoegdheden organen, verplichtingen en beperkingen bij de
uitoefening van activiteiten, interne conflicten, aandelen,…
niet vanbuiten kennen!!
Ondernemingsrecht is ruim gaat niet alleen over ondernemingen
Begrip marktrecht
= regels die ondernemingen moeten naleven bij het aanbieden van hun
goederen en diensten (producten), ter bescherming van de concurrenten
en consumenten
1. Bronnen van het ondernemingsrecht
Internationaal recht: Europese wetgeving
- Verdragen: afspraken over de werking en de bevoegdheden van
de EU
- Richtlijnen: algemene reglementering die lidstaten moeten
opnemen in eigen wetgeving
- Verordeningen: algemene reglementering rechtstreeks van
toepassing in alle lidstaten
Nationale en regionale wetgeving
4 niveaus in België: (zie schema)
1. Nationaal/ federaal
2. Regionaal/ gemeenschappen/ gewesten
3. Provinciaal
4. Gemeentelijk
2. Ondernemingsrechtbank
Zie schema’s!
1
, a) Samenstelling
- Per afdeling eventueel meerdere kamers afhankelijk van de
grootte van de afdeling
- Per kamer:
Voorzitter (=beroepsmagistraat): zit de vergadering/
zitting voor (magistraat ander woord voor rechter)
2 rechters in ondernemingszaken (=lekenrechters):
zitten erbij omdat voorzitter vb niks van
tandartspraktijken kent
Vb. tandartsen, zelfstandigen…)
Griffier: noteren alles zitten op “de griffie” =
secretariaat/ administratie
Advies OM (Procureur des Konings + substituten):
openbaar misterie (“Het Parket”): moeten algemeen
belang in de gaten houden advies bij faillissement
Ondernemingsrechtbank: in Tongeren en Hasselt
b) Bevoegdheden
Algemene bevoegdheid
- Onderneming tegen onderneming (art. 573 Ger. W)
- Niet-onderneming tegen onderneming (art. 573 Ger. W)
--> keuzemogelijkheid eiser, tenzij:
- Bijzondere bevoegdheid ander rechtscollege
OF
- Geschil betrekking op een handeling die kennelijk vreemd is
aan de onderneming, wanneer verweerder = onderneming NP
Art. 574 Ger. W.
Art. 575 Ger. W.
- De ondernemingsrechtbank is NIET bevoegd
--> Geschil tegen niet-onderneming (particulier, consument)
--> Vredegerecht
- Algemene bevoegdheid: geschil < 5000 euro (art. 590 Ger. W)
- Bijzondere bevoegdheid: huurconflicten ONGEACHT het bedrag
(art. 591, 1° Ger. W)
--> Burgerlijke rechtbank van de REA
- Algemene bevoegdheid: geschil > 5000 euro tenzij
uitsluitende bevoegdheid van ander rechtscollege
c) Procedure
2
, Eventueel: hangt af van de bedragen
Gewone procedures
Schema!
EERSTE AANLEG
- Dagvaarding (eiser brengt de verweerder voor de rechtbank)
- Dagvaardingstermijn is min. 8 dagen
- Schriftelijke procedure = besluiten/ conclusies
- Mondelinge procedure = pleidooien
- Vonnis
TWEEDE AANLEG
- Eventueel hoger beroep
- Arrest
VOORZIENING IN CASSATIE
- Eventueel voorziening in Cassatie
- Arrest
Uitzonderingsprocedure
= kortgeding (spoedeisende zaken; dagvaardingstermijn = 2 dagen)
Beroepsprocedures
Principe: Dubbele aanleg (art. 602 Ger. W., art. 616 Ger. W.)
Uitzonderingen: art. 617 Ger. W
Hof van Cassatie is GEEN derde aanleg! (Art. 608 Ger. W)
Partijen Procedure
B2B Ondernemingsrechtbank → hof van beroep → Hof van
C2B Cassatie (procedurefout)
B2C Vredegerecht→ eventueel rechtbank eerste aanleg → Hof
C2C van Cassatie (procedurefout)
of
Rechtbank eerste aanleg → hof van beroep → Hof van
3
, Cassatie (procedurefout)
d) Uitvoering van het vonnis
Schema!!
De tenuitvoerlegging van een gerechtelijke beslissing gebeurt door
een gerechtsdeurwaarder
- De gerechtsdeurwaarder heeft hiervoor een uitvoerbare titel
nodig : uitgifte van het vonnis
De uitgifte is het uitvoerbare afschrift van een vonnis of
beschikking. Het is voorzien van het opschrift en het formulier
van tenuitvoerlegging.
Dit formulier is de formele tekst die aangebracht wordt op de
uitgifte van een vonnis of beschikking om tenuitvoerlegging
ervan mogelijk te maken
- De betekening van het vonnis en het bevel tot betalen:
De gerechtsdeurwaarder zal een afschrift van het vonnis
afgeven op de woonplaats van de veroordeelde partij.
De termijn tussen betekening en tenuitvoerlegging
bedraagt één maand.
Enkel verzet of hoger beroep kunnen de tenuitvoerlegging
van een vonnis schorsen.
Het is eveneens noodzakelijk dat een laatste bevel tot
betaling wordt betekend aan de veroordeelde partij,
minimaal 24 uur voor de effectieve tenuitvoerlegging
Deze betekening kan plaatsvinden samen met de
betekening van de uitgifte, mits een termijn van 1 maand
en 24 uur wordt gerespecteerd tussen de betekening van
het vonnis en de effectieve tenuitvoerlegging.
- Het beslag
Wanneer de veroordeelde partij na betekening van het
vonnis en het bevel tot betalen nog steeds niet betaalt
Beslag is de bewarende of uitvoerende maatregel gelegd
op verzoek van de schuldeiser om te verhinderen dat de
schuldenaar het in beslag genomen goed zou
vervreemden (bewarend beslag) of om het goed te
verkopen ten voordele van de schuldeiser (uitvoerend
beslag).
De beslagene mag niet meer beschikken over de goederen,
tenzij met toelating van de beslaglegger, op straffe van
een gevangenisstraf van 8 dagen tot 2 jaar en een
4
