24/09/2025
SESSION 1: INTRODUCTION
Intro
ERS = ethics, responsibility & sustainability
Ethics = wat is goed / fout à niet focus van deze cursus
Responsibility = rekening houden met zowel economische / financiële als ecologische en
sociale aspecten van organisaties
à DOEL = niet enkel organisatiedoelen bereiken, maar ook een positieve impact
hebben op de omgeving waarin de organisatie opereert
Sustainability = voldoen aan de noden van vandaag, zonder de mogelijkheid van volgende
generaties om aan hun behoeften te voldoen in het gedrang te brengen
à 17 sustainable development goals SDG’s = framework voor sustainable development
3 grote domeinen:
• Economic / financial / profit
• Social / society / people
• Environmental / ecological / planet
Uitdagingen voor businesses
Businessworld verandert snel en draait niet alleen meer om winst maken
o Klanten, werknemers, investeerders, en NGO’s verwachten verantwoorde en
duurzame praktijken
o Regelreving rond duurzaamheid bv. Corporate Sustainability Reporting Directive CSRD,
Environmental Social Governance ESG
è Maar ook nieuwe kansen
è Business kan de wereld positief veranderen
Good pratices:
• Houd rekening met planetary & social boundaries
• Systeemdenken
• Lange-termijn-denken
• Pluralistische kijk op de economie
• Inclusiviteit
• Beleidsinstrumenten voor duurzaamheid
Korte geschiedenis van sustainable development
Al lang geleden waarschuwingssignalen:
- 1798: Malthus
- Meadows: “Limits to Growth” >> grondstoXen zijn eindig, interactie mens-natuur
- …
,!! Brundtland’s definition of sustainable development
= ontwikkeling dat aan de noden van vandaag voldoet zonder de mogelijkheid van
volgende generaties om aan hun noden te voldoen in het gedrang te brengen
è 2 sleutelconcepten:
(1) Noden / needs
à Basisbehoeften van de armen als prioriteit
à Noden omvatten:
- Fysiologische noden bv. water, slaap, kleding…
- Veiligheidsnoden bv. stabiliteit, vrijheid van angst, voorspelbaarheid…
- Sociale noden bv. aAectie, intimiteit, vriendschap…
- Esteem needs bv. positieve zelfevaluatie, waardigheid…
- Self-actualization needs bv. groei, voldoening, eenheid…
(2) Beperkingen / limitations
à Technologie + sociale organisatie leggen beperkingen op aan het milieu om aan
huidige en toekomstige noden te kunnen voldoen
è Het gaat over meer dan ecologische duurzaamheid
o Verdeling
o Armoede
o Gelijkheid / equity
à 2 dimensies:
(1) Intra-generational equity
= gelijkheid binnen de huidige generatie, tussen arm en rijk
(2) Inter-generational equity
= gelijkheid tussen huidige en toekomstige generaties
è Trade-oX tussen noden van huidige en toekomstige generaties
à Voldoen aan huidige noden brengt capaciteit om aan toekomstige noden te voldoen
mogelijks in het gedrang: door het gebruik van non-renewable resources bv. lithium
maar ook renewable resources bv. vissen >> overbevissing, boskap >>
biodiversiteitsverlies + emissies
è “Ability / mogelijkheid”
= de staat van het milieu, technologie en sociale instanties die de huidige generatie
achterlaat voor de volgende
à Non-declining capital stocks:
o Physical capital / fysiek kapitaal = transport infrastructuur, datanetwerken…
o Human capital / menselijk kapitaal = skills, kennis, mensen…
o Institutional capital / institutioneel kapitaal = democratie, rule of law, bestuur
o Natural capital / natuurlijk kapitaal = grondstoXen, biodiversiteit, atmosfeer…
! Sustainable development = non-declining capital stocks / kapitaalvoorraden
Na Brundtland: over het algemeen iedereen akkoord met Brundtland MAAR discussie over
hoe het te operationaliseren
,à Sustanable development operationeel maken met
• 3P’s – people, planet, profit
• 5P’s – people, planet, prosperity, partnership, peace
• SDGs – Sustainable Development Goals (UN)
! Nog verder dan dat: embeddedness / ingebedheid = economieën en samenlevingen
zijn ingebed in de natuurlijke wereld bv. Doughnut Economy, Planetary Boundaries
, 01/10/2025
SESSION 2: Views on sustainability and
their assumptions
Views focus on how economic, environmental & social systems interrelate
à 4 views
1. Disparate view
2. Subsuming view
3. Intertwined view
4. Embedded view
à DiXerent views have diXerent assumptions about:
- Who should benefit
- What is the hierarchy between systems (economy – society – environment)
DISPARATE VIEW
No links between the 3 systems + systems ≠ equal
• Beneficiary: economy
• Hierarchy: non-related systems + economic system as largest
è Companies should not engage in non-economic systems
è Price will regulate the market (invisible hand)
è Business model: profit maximalization should be focus of the business
Implications for sustainability:
• Goal = making profit
• Social / ecological costs seen as externalities / not important
• Only assessment = financial performance
• Attention to sustainability only if government makes it mandatory or if it concerns
personal initiatives (volunteering etc.)
! Criticism:
o Negative consequences for social + environmental systems
o Social + environmental needs are not addressed
Example: Archie Carrol’s Pyramid of Corporate Social Responsibility
1) Economic responsibilities (be profitable)
2) Legal responsibilities (obey the law)
3) Ethical responsibilities (do what is right and fair)
4) Philanthropic responsibilities (contribute to community to improve quality of life)
Real-life cases: mostly organizations of the past because society is asking for change,
most companies are integrating sustainability
SESSION 1: INTRODUCTION
Intro
ERS = ethics, responsibility & sustainability
Ethics = wat is goed / fout à niet focus van deze cursus
Responsibility = rekening houden met zowel economische / financiële als ecologische en
sociale aspecten van organisaties
à DOEL = niet enkel organisatiedoelen bereiken, maar ook een positieve impact
hebben op de omgeving waarin de organisatie opereert
Sustainability = voldoen aan de noden van vandaag, zonder de mogelijkheid van volgende
generaties om aan hun behoeften te voldoen in het gedrang te brengen
à 17 sustainable development goals SDG’s = framework voor sustainable development
3 grote domeinen:
• Economic / financial / profit
• Social / society / people
• Environmental / ecological / planet
Uitdagingen voor businesses
Businessworld verandert snel en draait niet alleen meer om winst maken
o Klanten, werknemers, investeerders, en NGO’s verwachten verantwoorde en
duurzame praktijken
o Regelreving rond duurzaamheid bv. Corporate Sustainability Reporting Directive CSRD,
Environmental Social Governance ESG
è Maar ook nieuwe kansen
è Business kan de wereld positief veranderen
Good pratices:
• Houd rekening met planetary & social boundaries
• Systeemdenken
• Lange-termijn-denken
• Pluralistische kijk op de economie
• Inclusiviteit
• Beleidsinstrumenten voor duurzaamheid
Korte geschiedenis van sustainable development
Al lang geleden waarschuwingssignalen:
- 1798: Malthus
- Meadows: “Limits to Growth” >> grondstoXen zijn eindig, interactie mens-natuur
- …
,!! Brundtland’s definition of sustainable development
= ontwikkeling dat aan de noden van vandaag voldoet zonder de mogelijkheid van
volgende generaties om aan hun noden te voldoen in het gedrang te brengen
è 2 sleutelconcepten:
(1) Noden / needs
à Basisbehoeften van de armen als prioriteit
à Noden omvatten:
- Fysiologische noden bv. water, slaap, kleding…
- Veiligheidsnoden bv. stabiliteit, vrijheid van angst, voorspelbaarheid…
- Sociale noden bv. aAectie, intimiteit, vriendschap…
- Esteem needs bv. positieve zelfevaluatie, waardigheid…
- Self-actualization needs bv. groei, voldoening, eenheid…
(2) Beperkingen / limitations
à Technologie + sociale organisatie leggen beperkingen op aan het milieu om aan
huidige en toekomstige noden te kunnen voldoen
è Het gaat over meer dan ecologische duurzaamheid
o Verdeling
o Armoede
o Gelijkheid / equity
à 2 dimensies:
(1) Intra-generational equity
= gelijkheid binnen de huidige generatie, tussen arm en rijk
(2) Inter-generational equity
= gelijkheid tussen huidige en toekomstige generaties
è Trade-oX tussen noden van huidige en toekomstige generaties
à Voldoen aan huidige noden brengt capaciteit om aan toekomstige noden te voldoen
mogelijks in het gedrang: door het gebruik van non-renewable resources bv. lithium
maar ook renewable resources bv. vissen >> overbevissing, boskap >>
biodiversiteitsverlies + emissies
è “Ability / mogelijkheid”
= de staat van het milieu, technologie en sociale instanties die de huidige generatie
achterlaat voor de volgende
à Non-declining capital stocks:
o Physical capital / fysiek kapitaal = transport infrastructuur, datanetwerken…
o Human capital / menselijk kapitaal = skills, kennis, mensen…
o Institutional capital / institutioneel kapitaal = democratie, rule of law, bestuur
o Natural capital / natuurlijk kapitaal = grondstoXen, biodiversiteit, atmosfeer…
! Sustainable development = non-declining capital stocks / kapitaalvoorraden
Na Brundtland: over het algemeen iedereen akkoord met Brundtland MAAR discussie over
hoe het te operationaliseren
,à Sustanable development operationeel maken met
• 3P’s – people, planet, profit
• 5P’s – people, planet, prosperity, partnership, peace
• SDGs – Sustainable Development Goals (UN)
! Nog verder dan dat: embeddedness / ingebedheid = economieën en samenlevingen
zijn ingebed in de natuurlijke wereld bv. Doughnut Economy, Planetary Boundaries
, 01/10/2025
SESSION 2: Views on sustainability and
their assumptions
Views focus on how economic, environmental & social systems interrelate
à 4 views
1. Disparate view
2. Subsuming view
3. Intertwined view
4. Embedded view
à DiXerent views have diXerent assumptions about:
- Who should benefit
- What is the hierarchy between systems (economy – society – environment)
DISPARATE VIEW
No links between the 3 systems + systems ≠ equal
• Beneficiary: economy
• Hierarchy: non-related systems + economic system as largest
è Companies should not engage in non-economic systems
è Price will regulate the market (invisible hand)
è Business model: profit maximalization should be focus of the business
Implications for sustainability:
• Goal = making profit
• Social / ecological costs seen as externalities / not important
• Only assessment = financial performance
• Attention to sustainability only if government makes it mandatory or if it concerns
personal initiatives (volunteering etc.)
! Criticism:
o Negative consequences for social + environmental systems
o Social + environmental needs are not addressed
Example: Archie Carrol’s Pyramid of Corporate Social Responsibility
1) Economic responsibilities (be profitable)
2) Legal responsibilities (obey the law)
3) Ethical responsibilities (do what is right and fair)
4) Philanthropic responsibilities (contribute to community to improve quality of life)
Real-life cases: mostly organizations of the past because society is asking for change,
most companies are integrating sustainability
