Identiteit van het sociaal werk
1
Hoofdstuk 1: Wat is sociaal werk?
1. De sociaalwerkboom
- Wortels: Gegrond in de sociale strijd tussen arbeid en kapitaal en
uit de vroegere caritas
- Stam: gemeenschappelijke vaardigheden, kennis en attitudes
- Hart: frontlinie van de samenleving
- Kruin: verschillende specialismen
Sociaal werkers zijn de eerste die in contact komen met
aanpassingen
DUS moeten ze zichzelf ook constant aanpassen
Geschiedenis VAN sociaal werk: beroepsgeschiedenis, evolutie van
doelgroepen, werkterreinen, methodes en visies
Geschiedenis VOOR sociaal werk: maatschappelijke ontwikkelingen en
hoe die het sociaal werk beïnvloeden
2. Historiek van de definitie
- Variatie: doorheen de tijd, andere culturen en samenlevingsvormen
- Verbonden met de samenleving waarvan het deel uit maakt
- Globale definitie komt van: IFSW international federation of
social workers
=> van internationaal naar globaal
- Definitie kan veranderen
3. Sociaal werk staat in relatie tot de samenleving
- Groeiende sociale en economische ongelijkheid
gevolg: meer werk voor SW
- Waardigheid en waarde van mensen
,Identiteit van het sociaal werk
2
- Duurzaamheid van het milieu en de mensen
- Belang van menselijke relaties
Grote ongelijkheid is voor iedereen slecht
4. Sociale problemen
Problemen die met de samenleving te maken hebben
Problemen die door de samenleving als problemen ervaren worden
Vb: armoede, klimaat, racisme
Er kan iets aan het probleem gedaan worden
5. De constructie van sociale problemen
We creëren zelf sociale problemen
- Liggen niet voor eens en altijd vast maar zijn subjectief
vb: geweld, kindermishandeling werd lang niet gezien als sociaal
probleem
- Sociale problemen moeten erkend worden
Een geconstrueerd sociaal probleem kan opgelost worden door
actie, ALS het erkend wordt
- Sociale interventies zijn NIET neutraal
De probleemdefiniëring bepaalt de aanpak
- Voorbeelden: hangjongeren
Probleem: ze zorgen voor overlast
Normaal: te weinig plaats voor jongeren om te chillen dus doen
ze het buiten
,Identiteit van het sociaal werk
3
6. Huidige globale definitie (belangrijk!!)
Sociaal werk is een op de praktijk gebaseerd beroep en een academische
discipline die sociale verandering en ontwikkeling, sociale cohesie,
empowerment en bevrijding van mensen bevordert. Principes van sociale
rechtvaardigheid, mensenrechten, collectieve sociale verantwoordelijkheid
en respect voor vormen van diversiteit staan centraal in het sociaal werk.
Onderbouwd door sociaalwerktheorieën, sociale- en menswetenschappen
en inheemse of lokale vormen van kennis, engageert sociaal werk mensen
en structuren om problemen aan te pakken en welzijn te bevorderen.’
7. Ontwikkelingen in de 18de eeuw
Franse revolutie:
Politieke omwenteling waarbij de absolute monarchie werd afgeschaft
en de eerste Franse Republiek werd opgericht.
Macht en privileges van adel en geestelijkheid werden
teruggedrongen onder druk van:
- radicale politieke groeperingen
- mensenmassa in de steden
- boeren op het platteland
Oude ideeën van absolutisme, aristocratie & macht van de kerk werden
vervangen door principes die werden vervat onder de slogan:
Liberté, égalité, fraternité
Vrijheid, gelijkheid en broederschap
De Verlichting:
= Cultureel – filosofisch en intellectuele stroming in Europa in de 18de eeuw
Reactie op: dogmatische autoriteitsgeloof
Ontstaan van: culturele stroming of beweging van intellectuelen
Doel: het gebruik van de rede en het filosoferen bevorderen
Rede gaat alleen maar op feiten af, hoe verborgen ze ook zijn
, Identiteit van het sociaal werk
4
De Verlichting stond voor:
- bevordering van de wetenschap en intellectuele uitwisseling
De propagandisten bestreden:
- het bijgeloof
- obscurantisme
- misbruik van recht in de kerk en de staat
- intolerantie
- komen op voor grondrechten
Kenmerkend voor verlichting:
- toename van het vertrouwen op de wetenschap en logica
- minder vertrouwen op religie en tradities ( prominente rol neemt
af)
De Romantiek:
Subjectieve ervaring als uitgangspunt
Gevolg: introspectie, intuïtie, emotie, spontaniteit en verbeelding komen
centraal te staan
Romantici stelden het niet direct zintuiglijk waarneembare boven de
verstandelijke rationele kennis
(Romantici gaven meer waarde aan innerlijke ervaringen dan aan
feitelijke, wetenschappelijke kennis)
Zij richtten zich op het verleden waarin het heden geworteld zou zijn en
zonder wortels het heden niet zou gekend worden
Mensen meer vrijheid geven
Hoofd Hart
1
Hoofdstuk 1: Wat is sociaal werk?
1. De sociaalwerkboom
- Wortels: Gegrond in de sociale strijd tussen arbeid en kapitaal en
uit de vroegere caritas
- Stam: gemeenschappelijke vaardigheden, kennis en attitudes
- Hart: frontlinie van de samenleving
- Kruin: verschillende specialismen
Sociaal werkers zijn de eerste die in contact komen met
aanpassingen
DUS moeten ze zichzelf ook constant aanpassen
Geschiedenis VAN sociaal werk: beroepsgeschiedenis, evolutie van
doelgroepen, werkterreinen, methodes en visies
Geschiedenis VOOR sociaal werk: maatschappelijke ontwikkelingen en
hoe die het sociaal werk beïnvloeden
2. Historiek van de definitie
- Variatie: doorheen de tijd, andere culturen en samenlevingsvormen
- Verbonden met de samenleving waarvan het deel uit maakt
- Globale definitie komt van: IFSW international federation of
social workers
=> van internationaal naar globaal
- Definitie kan veranderen
3. Sociaal werk staat in relatie tot de samenleving
- Groeiende sociale en economische ongelijkheid
gevolg: meer werk voor SW
- Waardigheid en waarde van mensen
,Identiteit van het sociaal werk
2
- Duurzaamheid van het milieu en de mensen
- Belang van menselijke relaties
Grote ongelijkheid is voor iedereen slecht
4. Sociale problemen
Problemen die met de samenleving te maken hebben
Problemen die door de samenleving als problemen ervaren worden
Vb: armoede, klimaat, racisme
Er kan iets aan het probleem gedaan worden
5. De constructie van sociale problemen
We creëren zelf sociale problemen
- Liggen niet voor eens en altijd vast maar zijn subjectief
vb: geweld, kindermishandeling werd lang niet gezien als sociaal
probleem
- Sociale problemen moeten erkend worden
Een geconstrueerd sociaal probleem kan opgelost worden door
actie, ALS het erkend wordt
- Sociale interventies zijn NIET neutraal
De probleemdefiniëring bepaalt de aanpak
- Voorbeelden: hangjongeren
Probleem: ze zorgen voor overlast
Normaal: te weinig plaats voor jongeren om te chillen dus doen
ze het buiten
,Identiteit van het sociaal werk
3
6. Huidige globale definitie (belangrijk!!)
Sociaal werk is een op de praktijk gebaseerd beroep en een academische
discipline die sociale verandering en ontwikkeling, sociale cohesie,
empowerment en bevrijding van mensen bevordert. Principes van sociale
rechtvaardigheid, mensenrechten, collectieve sociale verantwoordelijkheid
en respect voor vormen van diversiteit staan centraal in het sociaal werk.
Onderbouwd door sociaalwerktheorieën, sociale- en menswetenschappen
en inheemse of lokale vormen van kennis, engageert sociaal werk mensen
en structuren om problemen aan te pakken en welzijn te bevorderen.’
7. Ontwikkelingen in de 18de eeuw
Franse revolutie:
Politieke omwenteling waarbij de absolute monarchie werd afgeschaft
en de eerste Franse Republiek werd opgericht.
Macht en privileges van adel en geestelijkheid werden
teruggedrongen onder druk van:
- radicale politieke groeperingen
- mensenmassa in de steden
- boeren op het platteland
Oude ideeën van absolutisme, aristocratie & macht van de kerk werden
vervangen door principes die werden vervat onder de slogan:
Liberté, égalité, fraternité
Vrijheid, gelijkheid en broederschap
De Verlichting:
= Cultureel – filosofisch en intellectuele stroming in Europa in de 18de eeuw
Reactie op: dogmatische autoriteitsgeloof
Ontstaan van: culturele stroming of beweging van intellectuelen
Doel: het gebruik van de rede en het filosoferen bevorderen
Rede gaat alleen maar op feiten af, hoe verborgen ze ook zijn
, Identiteit van het sociaal werk
4
De Verlichting stond voor:
- bevordering van de wetenschap en intellectuele uitwisseling
De propagandisten bestreden:
- het bijgeloof
- obscurantisme
- misbruik van recht in de kerk en de staat
- intolerantie
- komen op voor grondrechten
Kenmerkend voor verlichting:
- toename van het vertrouwen op de wetenschap en logica
- minder vertrouwen op religie en tradities ( prominente rol neemt
af)
De Romantiek:
Subjectieve ervaring als uitgangspunt
Gevolg: introspectie, intuïtie, emotie, spontaniteit en verbeelding komen
centraal te staan
Romantici stelden het niet direct zintuiglijk waarneembare boven de
verstandelijke rationele kennis
(Romantici gaven meer waarde aan innerlijke ervaringen dan aan
feitelijke, wetenschappelijke kennis)
Zij richtten zich op het verleden waarin het heden geworteld zou zijn en
zonder wortels het heden niet zou gekend worden
Mensen meer vrijheid geven
Hoofd Hart
