Samenvatting MBZ Slaapgebrek

Aandoening: Slaapgebrek

Oorzaak
Beschrijf de normale fysiologie en wat er bij deze aandoening hierin mis gaat.
 Ligt vaak in een combinatie van factoren, waaronder stress, een onregelmatig slaapritme, slechte
slaapgewoonten (zoals laat eten, stimulerende dranken drinken en te weinig beweging), en psychische
of lichamelijke klachten (zoals angst, depressie, of slaapstoornissen als slaapapneu). Dit is in de
normale fysiologie niet zo.
Symptomen
Beschrijf vanuit je fysiologische kennis de gevolgen van deze aandoening in het lichaam. Geef dus niet
alleen een rijtje symptomen, maar geef ook een bondige verklaring van de symptomen.
 Mentale en emotionele symptomen:
 Vermoeidheid en futloosheid: u voelt zich de hele dag moe en heeft weinig energie.
 Prikkelbaarheid en stemmingswisselingen: u bent sneller boos, huilt sneller of voelt zich somber.
 Concentratieproblemen: u kunt zich moeilijker concentreren, bent minder goed in staat uw
aandacht ergens bij te houden en bent minder alert.
 Geheugenproblemen: het onthouden van informatie kan moeilijker zijn.
 Minder zin in dingen: u ervaart lusteloosheid en heeft minder interesse in dagelijkse activiteiten
of sociale contacten.
 Fysieke symptomen:
 Hoofdpijn: hoofdpijn kan een gevolg zijn van slaaptekort.
 Veranderd uiterlijk: de huid kan bleker worden en u kunt wallen onder de ogen krijgen.
 Suf gevoel: u kunt zich suf en afwezig voelen.
 Lichamelijke klachten: spierspanning, spierpijn, en zelfs een verhoogde bloeddruk kunnen
voorkomen bij chronisch slaapgebrek.
 Verhoogde eetlust: slaaptekort kan leiden tot een verhoogde eetlust.
 Gedragssymptomen:
 Verhoogd risico op ongelukken: door de verminderde concentratie en vertraagde reactiesnelheid.
 Lagere productiviteit: uw prestaties op werk of school kunnen achteruitgaan.
Mogelijke complicaties (van de aandoening zelf) en prognose
Beschrijf wat de gevolgen op langere termijn kunnen zijn van deze aandoening.
 Mogelijke complicaties:
 Korte termijn:
 Cognitieve functies: concentratieproblemen, geheugenproblemen, slechte besluitvorming en
verlaagde reactiesnelheid.
 Emoties en stemming: irritatie, prikkelbaarheid, stemmingswisselingen, emotionele
instabiliteit en angstgevoelens.
 Fysieke effecten: vermoeidheid, gebrek aan energie, hoofdpijn en verminderde motoriek.
 Lange termijn:
 Hart- en vaatziekten: verhoogd risico op hoge bloeddruk, hartziekten, hartfalen en beroertes.
 Metabole aandoeningen: verhoogd risico op obesitas en diabetes type 2.
 Psychische aandoeningen: verhoogd risico op depressie, angststoornissen en dementie.
 Verzwakt immuunsysteem: het afweersysteem wordt zwakker, waardoor je vatbaarder bent
voor infecties.
 Huidveroudering: slaaptekort kan leiden tot snellere huidveroudering.
 Hersenen: verminderde activiteit in de prefrontale hersenschors, wat invloed heeft op
cognitieve functies. Er is ook een verband gelegd met een verminderde opname van
“afvalstoffen” in de hersenen die gelinkt worden aan dementie.
 Prognose: op korte termijn leidt het tot verminderd cognitief functioneren, prikkelbaarheid en een
lagere reactiesnelheid, en op lange termijn het risico op ernstige aandoeningen zoals obesitas,

, diabetes, hart- en vaatziekten, depressie en dementie verhoogt. Het kan leiden tot een algemene
verslechtering van de gezondheid en het dagelijks functioneren.
Diagnostiek
Beschrijf ook bondig wat de voor- en nadelen van verschillende mogelijkheden zijn (bijv. invasief of niet;
pijnlijk of niet; tijdsduur voor uitslag bekend is; etc).
 Gesprek en vragenlijsten: de arts zal eerst vragen stellen over uw slaapgewoonten, medische
voorgeschiedenis en mogelijke oorzaken zoals stress of psychische klachten. Vragenlijsten kunnen ook
worden gebruikt om symptomen te beoordelen.
 Voor- en nadelen:
 Voordelen:
 Makkelijk, snel en non-invasief.
 Geeft een goed totaalplaatje van je leefstijl, stress, psychische belasting en slaappatroon.
 Helpt de arts om gerichte vervolgonderzoeken te kiezen.
 Vragenlijsten (zoals PSQI, ESS) kunnen de ernst en impact helder in kaart brengen.
 Nadelen:
 Afhankelijk van je eigen herinnering en inschatting > kan subjectief zijn.
 Slapeloosheid voelt soms anders dan het in vragenlijsten scoort.
 Geen harde fysiologische data > dus onvoldoende om complexe oorzaken uit te sluiten.
 Slaapdagboek: u kunt worden gevraagd om een week of langer een slaapdagboek bij te houden
waarin u uw slaap- en waakpatronen, alcohol- en medicijngebruik en andere relevante factoren
noteert.
 Voor- en nadelen:
 Voordelen:
 Geeft een realistisch beeld over meerdere dagen/weken > veel betrouwbaarder dan één
gesprek.
 Helpt patronen te ontdekken: slaapritmes, triggers, dutjes, medicatie, alcohol, stress.
 Goedkoop, simpel en thuis uitvoerbaar.
 Perfect als eerste stap vóór complexere testen.
 Nadelen:
 Je moet het elke dag invullen > kost discipline en kan soms irritant zijn.
 Nog steeds subjectief: je registreert wat je denkt dat er is gebeurd.
 Geen directe meting van slaapkwaliteit of hersenactiviteit.
 Kan foutjes bevatten (tijd vergeten, inschattingen, etc.).
 Polysomnografie (slaaponderzoek): dit is een uitgebreid onderzoek waarbij sensoren uw
hersengolven, hartslag, ademhaling, zuurstofgehalte in het bloed, oogbewegingen en
beenbewegingen meten tijdens de slaap. Dit kan in een ziekenhuis of slaapcentrum plaatsvinden en is
de gouden standaard voor het diagnosticeren van slaapstoornissen zoals slaapapneu en narcolepsie.
 Voor- en nadelen:
 Voordelen:
 Het meest uitgebreide en betrouwbare onderzoek > gouden standaard.
 Meet objectief: hersengolven, ademhaling, hartslag, o2, bewegingen, oogbewegingen.
 Kan specifieke slaapstoornissen aantonen die je met gesprekken of dagboeken nooit vindt
(slaapapneu, periodieke beenbewegingen, narcolepsie, parasomnieën).
 Geeft een compleet beeld van slaapkwaliteit én slaapstructuur (stadia, verstoringen,
arousals).
 Nadelen:
 Moet meestal in een slaapcentrum > niet je eigen bed, dus sommige mensen slapen
slechter.
 Veel sensoren > kan oncomfortabel of “mechanisch” voelen.
 Duur en tijdrovend onderzoek.
 Wachtlijsten komen vaak voor.