Vergelijkend overzicht: Frankrijk
Onderwerp Uitleg
Algemene historiek ZIE SV
De Grondwet - Art 1: wijzen federalisme af, de staat is ondeelbaar. Geen groepen in de
samenleving
- Duidelijke scheiding van kerk en staat à discussie hoofdoekverbod
- Art 2: Franse taal is zeer belangrijk, nadruk op eigen zijn. Zetten zich af
tegen verengelsing en amerikanisering.
- Maatregel die moeten genomen worden om Franse taal te behouden.
Zie ook art 5 van grondwet
- Art 37: Presidentieel stelsel: algemene vergadering en Senaat met
beperkte initiatiefbevoegdheden
- Zwaartepunt pol macht ligt juridisch gezien bij de uitvoerende macht
en niet de wetgevende: als het geen wet is dan wordt iets geregeld door
een decreet.
- Alles wat niet toegewezen is aan het parlement behoort tot de
bevoegdheid van de uitvoerende macht à residuaire bevoegdheid.
o Vergelijking met DUI: daar is staatshoofd ook President, maar
heeft geen juridische macht. Heeft louter symbolische functie.
Echte macht ligt bij de regering
- Art 34: parlement heeft toegewezen bevoegdheid en beperkt
initiatiefrecht.
- Wetsvoorstel parlement mag niet leiden tot vermindering van
openbare middelen.
- Art 61: toetsing tot naleving van de GW: vroeger enkel preventieve
toetsing, sinds 2008 ook a posteriori toetsing mogelijk. Moet wel
gebeuren via een sluis: RVS of HVC. à Arrest over geweest bij HVJ of
dit wel mocht: indien voldaan aan 3 voorw à zie sv dan wel in orde. In
BE zijn deze voorwaarden ingeschreven in de wet.
- Er zijn nog andere documenten die ook grondwettelijke waarde
hebben. Daar kan GWH ook aan toetsen
Rechterlijke - In burgerlijke zaken:
organisatie o Eerste aanleg: 2 RB: verschil in bevoegdheid heeft te maken met
waarde van de vordering.
o HVB
o HVC
- Rechtelijker organisatie in stafzaken:
o Eerste aanleg:
§ Pol RB, corr RB en HVA
o Hoger beroep:
§ HVB
§ HVC
la cour d’assises d’ appel (bestaat niet in BE)
Charlotte Vleminx
,Historiek Voor uitgebreide uitleg zie SV vanaf P54-60
privaatrecht - Zuid FR: overblijfselen Romeins Recht:
o Constitutio antoniana: personalisme
o Pays de droit écrit
- Noord FR: Lex Salica
o Pays de droit coutumier: land van gewoonterecht
o Minder Invloed Romeins recht: kon eventueel wel gelden als
subsidiaire bron, nuttig om leemtes mee op te vullen.
- Wedergeboorte Romeins recht door school van Glossatoren.
- Vanaf 13de eeuw: op schrift stellen van gewoonterecht à
gewoonterecht meer immuun maken.
- Ordonnance de montil-lestours: verder gewoonterecht op schrift
stellen: zorgde voor meer zekerheid, gebeurde op verzoek van OH
terwijl het eerst op privaat initiatief verliep
- In regio’s met gewoonterecht: grote rol van Coutume de Paris:
instrument van rechtseenmaking in Noorden.
- 16de en 17de eeuw: bloei van doctrine, gewoonterecht werd voorwerp
wetenschappelijke studie. Naast ontstaan van doctrine over Romeins
recht nu ook doctrine gewoonterecht.
- 17de eeuw: FR wordt een unitaire staat, recht was wel nog niet
eenvormig à grote versnippering in privaatrecht. Wel al koninklijke
ordonnanties voor Strafrecht dus dat was wel meer eengemaakt.
- Na FR revolutie:
o Noodzaak aan gemeenschappelijk wetboek.
o Pas onder Napoléon succesvol. à ONSTAAN VAN DE CODE
CIVIL.
o Invloed van napoléon op zowel de inhoud als de vorm.
o Belang voor duidelijkheid van de wet ook voor niet-juristen
o Vooral geïnteresseerd in fam recht
o Daarna nog andere codificaties
o FR enige land met allesomvattend codificatie.
- 19 eeuw:
de
o Ecole de l’Exégèse: analyseren van wetteksten
o Later invloed van Pandektisten (DUI)
- Na exegetische school, meer ruimte voor interpretatieve benadering
van Franse recht: laat meer ruimte voor verandering van het recht en
behoeven van maatschappelijke werkelijkheid.
- Recente ontwikkelingen:
o Nieuw wetboek Koophandel <->in NL geen apart wetboek
koophandel
o Apart wetboek Consumentenrecht
o Belangrijke wijziging van FR verbintenissenrecht:
§ Schrapping oorzaak en geldigheidsvereisten ovk
§ Imprevisieleer in aparte wetbepaling
Charlotte Vleminx
,Karakteristieken - Heel belangrijke codificatie
van de Code Civil - Verschil met ALR en ABGB vanuit DUI: deze waren gedecreteerd door
verlichte vorste
<-> CV was gevolg van een revolutie
- Basisprincipes: eigendom, contractvrijheid, bindende kracht van OVK
- Bepaalde aspecten van revolutie vandaag de dag nog steeds aanwezig:
afschaiing feodaal systeem, gelijke erfdelen, secularisering van het
het huwelijk
- Andere revolutionaire princiepen werden getemperd
- Code Civil: compromis tss gewoonte en geschreven recht
Positie van de - Veel vertrouwen in de rechter met een ruime rol: doordat niet elke
rechter t.o.v. de wet situatie door CV wordt geregeld. à Vlak na FR rev was wel anders want
dan mocht de rechter de lacunes in wet niet zelf opvullen. Moest vraag
stellen aan de WG. Is wel afgeschaft.
o <-> DUI: minder vertrouwen in de rechter. ALR was daar veel
uitgebreider en wilde eigenlijk alles regelen. Er was groot
wantrouwen tov de RS. Niet kijken naar precedenten in RS en RL
om probleem om te lossen. Men moets een vraag stellen aan
een commissie. ( na FR was dit in FR ook even geval zie
hierboven “référé législatif”)
o Ook geen dubbele betekenis van woorden in DUI recht
- Rol van rechter in FR uitgebreid omdat er soms gebreken waren in de
wetgeving
Invloed, - Heeft een enorme invloed gehad om volgende redenen:
verspreiding en o Verlichtingsfilosofie: enige WB dat gevolg was van revolutie
uitstraling van de o Compromis tss gewoonterecht en geschreven recht
Code Civil o Militaire expansie
o Begrijpelijk WB
- Grote invloed op BE omdat BE deel was van FR.
- Luxemburg: maakte ook deel uit van FR dus daardoor ook grote invloed
van CV.
- NL: zie later
- DUI: CV ingevoerd in delen die onder controle stonden van FR. Later
ook in andere delen van DUI.
- Zwitserlands: automatisch van toepassing op kantons die deel
uitmaken van FR. Daarna model geweest voor wetgeving in
Zwitserlands
- Itamlië: toen nog geen eenmaking was verschillende codificaties
aangenomen naar FR model. UITZ: code van LOMBARDIË en VENETIË.
Latere wetgeving wel vooral gebaseerd op Franse Code.
- Midden-oosten: Libanon voor contractenrecht.
- Maghreb: Marokko, Tunesië, Algerije CV gebruikt in contractenrecht
- Afrika: in Senegal als inspiratiebron
- Amerika: in sommige delen gebruikt nadat die delen onafhankelijk
werden
- Louisiane: maakte deel uit van FR. Zie eerder
- Québec: Grote invloed
Charlotte Vleminx
, Charlotte Vleminx
Onderwerp Uitleg
Algemene historiek ZIE SV
De Grondwet - Art 1: wijzen federalisme af, de staat is ondeelbaar. Geen groepen in de
samenleving
- Duidelijke scheiding van kerk en staat à discussie hoofdoekverbod
- Art 2: Franse taal is zeer belangrijk, nadruk op eigen zijn. Zetten zich af
tegen verengelsing en amerikanisering.
- Maatregel die moeten genomen worden om Franse taal te behouden.
Zie ook art 5 van grondwet
- Art 37: Presidentieel stelsel: algemene vergadering en Senaat met
beperkte initiatiefbevoegdheden
- Zwaartepunt pol macht ligt juridisch gezien bij de uitvoerende macht
en niet de wetgevende: als het geen wet is dan wordt iets geregeld door
een decreet.
- Alles wat niet toegewezen is aan het parlement behoort tot de
bevoegdheid van de uitvoerende macht à residuaire bevoegdheid.
o Vergelijking met DUI: daar is staatshoofd ook President, maar
heeft geen juridische macht. Heeft louter symbolische functie.
Echte macht ligt bij de regering
- Art 34: parlement heeft toegewezen bevoegdheid en beperkt
initiatiefrecht.
- Wetsvoorstel parlement mag niet leiden tot vermindering van
openbare middelen.
- Art 61: toetsing tot naleving van de GW: vroeger enkel preventieve
toetsing, sinds 2008 ook a posteriori toetsing mogelijk. Moet wel
gebeuren via een sluis: RVS of HVC. à Arrest over geweest bij HVJ of
dit wel mocht: indien voldaan aan 3 voorw à zie sv dan wel in orde. In
BE zijn deze voorwaarden ingeschreven in de wet.
- Er zijn nog andere documenten die ook grondwettelijke waarde
hebben. Daar kan GWH ook aan toetsen
Rechterlijke - In burgerlijke zaken:
organisatie o Eerste aanleg: 2 RB: verschil in bevoegdheid heeft te maken met
waarde van de vordering.
o HVB
o HVC
- Rechtelijker organisatie in stafzaken:
o Eerste aanleg:
§ Pol RB, corr RB en HVA
o Hoger beroep:
§ HVB
§ HVC
la cour d’assises d’ appel (bestaat niet in BE)
Charlotte Vleminx
,Historiek Voor uitgebreide uitleg zie SV vanaf P54-60
privaatrecht - Zuid FR: overblijfselen Romeins Recht:
o Constitutio antoniana: personalisme
o Pays de droit écrit
- Noord FR: Lex Salica
o Pays de droit coutumier: land van gewoonterecht
o Minder Invloed Romeins recht: kon eventueel wel gelden als
subsidiaire bron, nuttig om leemtes mee op te vullen.
- Wedergeboorte Romeins recht door school van Glossatoren.
- Vanaf 13de eeuw: op schrift stellen van gewoonterecht à
gewoonterecht meer immuun maken.
- Ordonnance de montil-lestours: verder gewoonterecht op schrift
stellen: zorgde voor meer zekerheid, gebeurde op verzoek van OH
terwijl het eerst op privaat initiatief verliep
- In regio’s met gewoonterecht: grote rol van Coutume de Paris:
instrument van rechtseenmaking in Noorden.
- 16de en 17de eeuw: bloei van doctrine, gewoonterecht werd voorwerp
wetenschappelijke studie. Naast ontstaan van doctrine over Romeins
recht nu ook doctrine gewoonterecht.
- 17de eeuw: FR wordt een unitaire staat, recht was wel nog niet
eenvormig à grote versnippering in privaatrecht. Wel al koninklijke
ordonnanties voor Strafrecht dus dat was wel meer eengemaakt.
- Na FR revolutie:
o Noodzaak aan gemeenschappelijk wetboek.
o Pas onder Napoléon succesvol. à ONSTAAN VAN DE CODE
CIVIL.
o Invloed van napoléon op zowel de inhoud als de vorm.
o Belang voor duidelijkheid van de wet ook voor niet-juristen
o Vooral geïnteresseerd in fam recht
o Daarna nog andere codificaties
o FR enige land met allesomvattend codificatie.
- 19 eeuw:
de
o Ecole de l’Exégèse: analyseren van wetteksten
o Later invloed van Pandektisten (DUI)
- Na exegetische school, meer ruimte voor interpretatieve benadering
van Franse recht: laat meer ruimte voor verandering van het recht en
behoeven van maatschappelijke werkelijkheid.
- Recente ontwikkelingen:
o Nieuw wetboek Koophandel <->in NL geen apart wetboek
koophandel
o Apart wetboek Consumentenrecht
o Belangrijke wijziging van FR verbintenissenrecht:
§ Schrapping oorzaak en geldigheidsvereisten ovk
§ Imprevisieleer in aparte wetbepaling
Charlotte Vleminx
,Karakteristieken - Heel belangrijke codificatie
van de Code Civil - Verschil met ALR en ABGB vanuit DUI: deze waren gedecreteerd door
verlichte vorste
<-> CV was gevolg van een revolutie
- Basisprincipes: eigendom, contractvrijheid, bindende kracht van OVK
- Bepaalde aspecten van revolutie vandaag de dag nog steeds aanwezig:
afschaiing feodaal systeem, gelijke erfdelen, secularisering van het
het huwelijk
- Andere revolutionaire princiepen werden getemperd
- Code Civil: compromis tss gewoonte en geschreven recht
Positie van de - Veel vertrouwen in de rechter met een ruime rol: doordat niet elke
rechter t.o.v. de wet situatie door CV wordt geregeld. à Vlak na FR rev was wel anders want
dan mocht de rechter de lacunes in wet niet zelf opvullen. Moest vraag
stellen aan de WG. Is wel afgeschaft.
o <-> DUI: minder vertrouwen in de rechter. ALR was daar veel
uitgebreider en wilde eigenlijk alles regelen. Er was groot
wantrouwen tov de RS. Niet kijken naar precedenten in RS en RL
om probleem om te lossen. Men moets een vraag stellen aan
een commissie. ( na FR was dit in FR ook even geval zie
hierboven “référé législatif”)
o Ook geen dubbele betekenis van woorden in DUI recht
- Rol van rechter in FR uitgebreid omdat er soms gebreken waren in de
wetgeving
Invloed, - Heeft een enorme invloed gehad om volgende redenen:
verspreiding en o Verlichtingsfilosofie: enige WB dat gevolg was van revolutie
uitstraling van de o Compromis tss gewoonterecht en geschreven recht
Code Civil o Militaire expansie
o Begrijpelijk WB
- Grote invloed op BE omdat BE deel was van FR.
- Luxemburg: maakte ook deel uit van FR dus daardoor ook grote invloed
van CV.
- NL: zie later
- DUI: CV ingevoerd in delen die onder controle stonden van FR. Later
ook in andere delen van DUI.
- Zwitserlands: automatisch van toepassing op kantons die deel
uitmaken van FR. Daarna model geweest voor wetgeving in
Zwitserlands
- Itamlië: toen nog geen eenmaking was verschillende codificaties
aangenomen naar FR model. UITZ: code van LOMBARDIË en VENETIË.
Latere wetgeving wel vooral gebaseerd op Franse Code.
- Midden-oosten: Libanon voor contractenrecht.
- Maghreb: Marokko, Tunesië, Algerije CV gebruikt in contractenrecht
- Afrika: in Senegal als inspiratiebron
- Amerika: in sommige delen gebruikt nadat die delen onafhankelijk
werden
- Louisiane: maakte deel uit van FR. Zie eerder
- Québec: Grote invloed
Charlotte Vleminx
, Charlotte Vleminx
