Strafrechtelijke
aansprakelijkheid
Het begrip aansprakelijkheid
Juridische begrip voor verantwoordelijkheid
= Verplichting om in te staan voor de gevolgen van je daden.
Voorwaarden:
Vrije wil: als je verplicht wordt iets te doen, kan je hier niet aansprakelijk
voor worden gesteld.
Wilsbekwaam: gevolgen kunnen inschatten van je handelingen
Minderjarige principieel * wilsonbekwaam, ouders dragen de
verantwoordelijkheid
Belangrijk onderscheid:
Burgerrechtelijke aansprakelijkheid: personen onderling.
Doel: schadevergoeding
Strafrechtelijke aansprakelijkheid: overheid tegen persoon.
Doel: herhaling vermijden, samenleving (orde en veiligheid) bewaren.
Ook vanuit beroepsorganisaties toezicht en sanctie mogelijk
(tuchtrechtelijk)
Wat is strafrechtelijke aansprakelijkheid
- Tussen overheid en personen dus… publiek recht
- Doel openbare orde en veiligheid te vrijwaren
- Veiligheid in gedrang: vermijden herhaling
- Algemene rechtsbeginselen:
(Nullum crimen sine lege) alleen misdrijven die strafbaar gesteld zijn
in de wet (ten tijde van het handelen*) kunnen bestraft worden
Alleen straffen die in de wet zijn bepaald kunnen worden opgelegd.
- Misdrijven en straffen zijn vermeld in het Strafwetboek (Sw.)
Misdrijf: 3 onderdelen
- Uitwendig waarneembare gedraging: een misdadige gedachte
is niet strafbaar
, In strijd met het recht: de dader had niet het recht om de handeling te
stellen (wederrechtelijke handeling) Bv. juwelier vonnis juni 2023.
- Schuld:
toerekeningsvatbaarheid (bewust van handeling en gevolgen)
Het gedrag moet aan de dader verweten kunnen worden
Opzettelijk: weten dat het niet mag en het toch doen
- Onopzettelijk:
Gebrek aan voorzichtigheid: onvoldoende bewust of onbewust van
mogelijke gevolgen
Gebrek aan voorzorg: bewust maar niets gedaan om te vermijden
3 soorten misdrijven:
overtredingen politiestraf snelheidsovertred politierechtbank
ing
wanbedrijven correctionele diefstal correctionele RB
straf
misdaden Criminele straf Zwaarste correctionele RB
misdrijven of Hof van
Assisen
Organisatie van rechtbanken en hoven
Wat is strafrechtelijke aansprakelijkheid
Verschillende vormen van bestraffing:
vrijheidsberoving, geldboete, werkstraf, elektronisch toezicht,…
Geldboetes vermenigvuldigd met factor 8 (opdeciem)
aansprakelijkheid
Het begrip aansprakelijkheid
Juridische begrip voor verantwoordelijkheid
= Verplichting om in te staan voor de gevolgen van je daden.
Voorwaarden:
Vrije wil: als je verplicht wordt iets te doen, kan je hier niet aansprakelijk
voor worden gesteld.
Wilsbekwaam: gevolgen kunnen inschatten van je handelingen
Minderjarige principieel * wilsonbekwaam, ouders dragen de
verantwoordelijkheid
Belangrijk onderscheid:
Burgerrechtelijke aansprakelijkheid: personen onderling.
Doel: schadevergoeding
Strafrechtelijke aansprakelijkheid: overheid tegen persoon.
Doel: herhaling vermijden, samenleving (orde en veiligheid) bewaren.
Ook vanuit beroepsorganisaties toezicht en sanctie mogelijk
(tuchtrechtelijk)
Wat is strafrechtelijke aansprakelijkheid
- Tussen overheid en personen dus… publiek recht
- Doel openbare orde en veiligheid te vrijwaren
- Veiligheid in gedrang: vermijden herhaling
- Algemene rechtsbeginselen:
(Nullum crimen sine lege) alleen misdrijven die strafbaar gesteld zijn
in de wet (ten tijde van het handelen*) kunnen bestraft worden
Alleen straffen die in de wet zijn bepaald kunnen worden opgelegd.
- Misdrijven en straffen zijn vermeld in het Strafwetboek (Sw.)
Misdrijf: 3 onderdelen
- Uitwendig waarneembare gedraging: een misdadige gedachte
is niet strafbaar
, In strijd met het recht: de dader had niet het recht om de handeling te
stellen (wederrechtelijke handeling) Bv. juwelier vonnis juni 2023.
- Schuld:
toerekeningsvatbaarheid (bewust van handeling en gevolgen)
Het gedrag moet aan de dader verweten kunnen worden
Opzettelijk: weten dat het niet mag en het toch doen
- Onopzettelijk:
Gebrek aan voorzichtigheid: onvoldoende bewust of onbewust van
mogelijke gevolgen
Gebrek aan voorzorg: bewust maar niets gedaan om te vermijden
3 soorten misdrijven:
overtredingen politiestraf snelheidsovertred politierechtbank
ing
wanbedrijven correctionele diefstal correctionele RB
straf
misdaden Criminele straf Zwaarste correctionele RB
misdrijven of Hof van
Assisen
Organisatie van rechtbanken en hoven
Wat is strafrechtelijke aansprakelijkheid
Verschillende vormen van bestraffing:
vrijheidsberoving, geldboete, werkstraf, elektronisch toezicht,…
Geldboetes vermenigvuldigd met factor 8 (opdeciem)
