HC 10 burgerrechtelijke aansprakelijkheid
Het begrip aansprakelijkheid
= Juridische begrip voor verantwoordelijkheid
= Verplichting om in te staan voor de gevolgen van je daden.
Voorbeeld: je opent de deur van je wagen, fietser kan niet ontwijken en loopt een
beenbreuk op.
Voorbeeld: Je dient een foute dosis chemotherapie toe. De patiënt krijg een te
hoge dosis, wat leidde tot ernstige complicaties.
Onderscheid burgerrechtelijk – strafrechtelijk
Burgerrechtelijke aansprakelijkheid: personen onderling.
Doel: schadevergoeding
Bewijslast: bij slachtoffer (nuancering zie verder)
Burgerlijk wetboek
Strafrechtelijke aansprakelijkheid: overheid tegen persoon.
Doel: herhaling vermijden, samenleving (orde en veiligheid) bewaren.
Bewijslast: overheid (openbaar ministerie) – vermoeden van onschuld!
Strafwetboek - legaliteitsbeginsel!
Onderscheid contractueel – buitencontractueel
Burgerrechtelijke aansprakelijkheid:
Contractuele aansprakelijkheid:
Voorbeeld: een arts vergeet een compres in het abdomen van een patiënt. De
patiënt moet opnieuw worden geopereerd.
Buitencontractueel: (6.5 en 6.6 BW) GEEN contract tussen veroorzaker schade
en slachtoffer.
Voorbeeld: reinigingsfirma in het ziekenhuis plaatst geen bordjes. Bezoeker valt
en breekt zijn heup.
Voorbeeld: verrpleegkundige die in het ziekenhuis tewerkgesteld is met een
arbeidsovereenkomst veroorzaakt schade aan patient. Geen contract tussen
patient en verpleegkundige.
, Burgerrechtelijke aansprakelijkheid
Ben je altijd verantwoordelijk voor alle schade die je veroorzaakt? Neen.
Voorwaarden om aansprakelijk te worden gesteld:
- Fout = onrechtmatige daad
- Schade
- Causaal verband tussen fout en schade = toerekenbaarheid
- Schuldbekwaamheid
Burgerrechtelijke aansprakelijkheid: FOUT
Fout = onrechtmatige daad.
3 SOORTEN
- Schenden van de zorgvuldigheidsnorm: Een persoon handelt niet zoals een
“voorzichtig en redelijk persoon” in dezelfde omstandigheden zou doen.
Dezelfde omstandigheden: ervaring, opleiding. (denk aan: portfolio)
- Voorbeelden:
- Medische fout: Een verpleegkundige vergeet een allergie te noteren,
waardoor een patiënt een allergische shock krijgt.
- Verkeersongeval: Een bestuurder rijdt te snel in een woonwijk en
veroorzaakt een ongeval.
- Bouwfout: Een aannemer gebruikt ondeugdelijke materialen waardoor een
muur instort.
- Toezichtsfout: Een leerkracht laat kinderen zonder toezicht op een
gevaarlijk speeltoestel.
Fout = onrechtmatige daad
- Overtreden van een reglement
- Voorbeelden:
- Milieuovertreding: Een bedrijf loost afvalwater in een rivier in strijd met
milieuregels.
- Brandveiligheid: Een café negeert de verplichting om nooduitgangen vrij te
houden.
- Arbeidsreglement: Een werkgever laat personeel werken zonder verplichte
veiligheidsuitrusting.
Fout = onrechtmatige daad
- Misbruik van recht
- Voorbeelden:
- Huurrecht: Een verhuurder weigert een noodzakelijke herstelling uit te
voeren, niet om kosten te besparen, maar om de huurder te dwingen te
vertrekken.
Het begrip aansprakelijkheid
= Juridische begrip voor verantwoordelijkheid
= Verplichting om in te staan voor de gevolgen van je daden.
Voorbeeld: je opent de deur van je wagen, fietser kan niet ontwijken en loopt een
beenbreuk op.
Voorbeeld: Je dient een foute dosis chemotherapie toe. De patiënt krijg een te
hoge dosis, wat leidde tot ernstige complicaties.
Onderscheid burgerrechtelijk – strafrechtelijk
Burgerrechtelijke aansprakelijkheid: personen onderling.
Doel: schadevergoeding
Bewijslast: bij slachtoffer (nuancering zie verder)
Burgerlijk wetboek
Strafrechtelijke aansprakelijkheid: overheid tegen persoon.
Doel: herhaling vermijden, samenleving (orde en veiligheid) bewaren.
Bewijslast: overheid (openbaar ministerie) – vermoeden van onschuld!
Strafwetboek - legaliteitsbeginsel!
Onderscheid contractueel – buitencontractueel
Burgerrechtelijke aansprakelijkheid:
Contractuele aansprakelijkheid:
Voorbeeld: een arts vergeet een compres in het abdomen van een patiënt. De
patiënt moet opnieuw worden geopereerd.
Buitencontractueel: (6.5 en 6.6 BW) GEEN contract tussen veroorzaker schade
en slachtoffer.
Voorbeeld: reinigingsfirma in het ziekenhuis plaatst geen bordjes. Bezoeker valt
en breekt zijn heup.
Voorbeeld: verrpleegkundige die in het ziekenhuis tewerkgesteld is met een
arbeidsovereenkomst veroorzaakt schade aan patient. Geen contract tussen
patient en verpleegkundige.
, Burgerrechtelijke aansprakelijkheid
Ben je altijd verantwoordelijk voor alle schade die je veroorzaakt? Neen.
Voorwaarden om aansprakelijk te worden gesteld:
- Fout = onrechtmatige daad
- Schade
- Causaal verband tussen fout en schade = toerekenbaarheid
- Schuldbekwaamheid
Burgerrechtelijke aansprakelijkheid: FOUT
Fout = onrechtmatige daad.
3 SOORTEN
- Schenden van de zorgvuldigheidsnorm: Een persoon handelt niet zoals een
“voorzichtig en redelijk persoon” in dezelfde omstandigheden zou doen.
Dezelfde omstandigheden: ervaring, opleiding. (denk aan: portfolio)
- Voorbeelden:
- Medische fout: Een verpleegkundige vergeet een allergie te noteren,
waardoor een patiënt een allergische shock krijgt.
- Verkeersongeval: Een bestuurder rijdt te snel in een woonwijk en
veroorzaakt een ongeval.
- Bouwfout: Een aannemer gebruikt ondeugdelijke materialen waardoor een
muur instort.
- Toezichtsfout: Een leerkracht laat kinderen zonder toezicht op een
gevaarlijk speeltoestel.
Fout = onrechtmatige daad
- Overtreden van een reglement
- Voorbeelden:
- Milieuovertreding: Een bedrijf loost afvalwater in een rivier in strijd met
milieuregels.
- Brandveiligheid: Een café negeert de verplichting om nooduitgangen vrij te
houden.
- Arbeidsreglement: Een werkgever laat personeel werken zonder verplichte
veiligheidsuitrusting.
Fout = onrechtmatige daad
- Misbruik van recht
- Voorbeelden:
- Huurrecht: Een verhuurder weigert een noodzakelijke herstelling uit te
voeren, niet om kosten te besparen, maar om de huurder te dwingen te
vertrekken.
