Tentamen Internationaal Privaatrecht Notariaat 2 februari 2024
Casus I (40 punten)
Pierre de Boulle (Franse en Colombiaanse nationaliteit) en Mercedes Delgado (Colombiaanse
nationaliteit) zijn in april 2015 in Bogota (Colombia) in het huwelijk getreden. Drie jaar na de
huwelijkssluiting zijn zij in Parijs (Frankrijk) gaan wonen. Daar werkt Pierre als CFO van
een groot modehuis. Mercedes is controller bij een hotelketen. Pierre’s ouders die ook in
Parijs wonen passen een paar dagen per week op hun drie kinderen die de Colombiaanse en
Franse nationaliteit bezitten en in respectievelijk 2016, 2018 en 2020 geboren zijn. Wanneer
Pierre in 2021 het aanbod krijgt om als CEO van de Amsterdamse vestiging van het
modehuis te gaan werken wil hij deze kans met beide handen aangrijpen. Mercedes stemt na
enig aarzelen toe en het echtpaar besluit dat Pierre een appartement in Amsterdam zal huren
en 3,5 dag per week in Amsterdam en 3,5 dag per week in Parijs zal verblijven.
In 2023 blijken Mercedes en de kinderen niet erg gelukkig. Wanneer Mercedes blijft
aandringen dat Pierre weer fulltime in Parijs komt wonen en werken, besluit Pierre een
verzoek tot echtscheiding in te dienen bij de rechtbank Amsterdam. Het blijkt dat Pierre een
Nederlandse vriendin (Anna) en bij haar een zoontje van 3 maanden oud heeft. Naast
ontbinding van zijn huwelijk met Mercedes vraagt Pierre de rechtbank Amsterdam tevens om
verdeling van de huwelijksgemeenschap.
Mercedes voert verweer. Zij stelt dat de Nederlandse rechter niet bevoegd is van het
echtscheidingsverzoek kennis te nemen omdat niet Nederland maar Frankrijk als Pierre’s
gewone verblijfplaats moet worden gezien: daar woont zijn gezin en is zijn sociale leven en
woont hij de helft van de week. Verder meent zij, mocht de Nederlandse rechter zich toch
bevoegd achten, dat de echtscheiding naar Colombiaans recht uitgesproken dient te worden.
Voorts vraagt zij eenhoofdig gezag ten aanzien van de drie kinderen en verzoekt zij ten
behoeve van hen om alimentatie. Pierre meent dat op het echtscheidingsverzoek Nederlands
recht van toepassing is.
Vragen
1. (a) Is de rechtbank Amsterdam bevoegd om kennis te nemen van het door Pierre
ingestelde echtscheidingsverzoek? Betrek in uw antwoord het verweer van Mercedes.
(7 punten)
(b) Gesteld dat de Nederlandse rechter bevoegd is om kennis te nemen van het
echtscheidingsverzoek, welk recht beheerst dan het echtscheidingsverzoek? Betrek in
uw antwoord de standpunten van partijen. (7 punten)
2. (a) Is rechtbank Amsterdam bevoegd van het nevenverzoek tot verdeling van de
huwelijksgemeenschap kennis te nemen? (8 punten)
1
, (b) Gesteld dat de Nederlandse rechter zich bevoegd acht van het nevenverzoek tot
verdeling van de huwelijksgemeenschap kennis te nemen, naar welk recht zal hij het
huwelijksvermogenregime van Pierre en Mercedes beoordelen? (8 punten)
3. Is de rechtbank Amsterdam bevoegd om kennis te nemen van het verzoek van
Mercedes ten aanzien van het eenhoofdig gezag over de minderjarige kinderen? (10
punten)
Casus II (23 punten)
Herman (Nederlandse nationaliteit) verhuist in 1972 vanuit zijn geboorteplaats Utrecht
(Nederland) naar Marseille (Frankrijk). Daar leert hij Jannie (Nederlandse nationaliteit)
kennen die al sinds haar geboorte in Frankrijk woont. Hij treedt met haar in het huwelijk op
12 november 1976 in Marseille, waar het echtpaar blijft wonen.
Eind 2021 verlaat Herman de echtelijke woning en trekt voorlopig in bij een vriend in Lille
(Frankrijk). Op 1 maart 2023 dient hij een verzoek tot echtscheiding in bij de Rechtbank Den
Haag. Voorts verzoekt hij verdeling van de algehele gemeenschap van goederen naar
Nederlands recht waarin hij stelt te zijn gehuwd. Jannie voert geen verweer.
Vraag
4. Gesteld dat Rechtbank Den Haag zich bevoegd acht van hoofd- en nevenverzoek kennis
te nemen: naar welk recht zal hij het nevenverzoek beoordelen? (10 punten)
Vervolg Casus II
Stel dat Herman geen echtscheidingsverzoek indient maar tijdens een fietstocht in België als
gevolg van een ongeluk om het leven komt. Jannie vindt in hun echtelijke woning een
handgeschreven testament dat Herman tijdens een vakantie in Brazilië heeft opgesteld waarin
hij zijn neef Hein tot enig erfgenaam benoemd.
In tegenstelling tot Nederland, Frankrijk en België kent Brazilië geen vormvoorschriften voor
het opstellen van uiterste wilsbeschikkingen.
5. (a) Welk recht is volgens Nederlands IPR van toepassing op de vraag of het testament
qua vorm rechtsgeldig is? (5 punten)
(b) Welk recht beheerst naar Nederlands IPR de rechtsgeldigheid van de aanwijzing
van Hein als enig erfgenaam? (8 punten)
Casus III (27 punten)
Start Inc. is een in 2018 overeenkomstig het recht van de Amerikaanse staat Delaware
opgerichte kapitaalvennootschap die haar statutaire zetel ook in deze staat heeft. Het
hoofdbestuur van de vennootschap is in Roermond (Nederland) gevestigd. Start Inc. heeft
zich toegelegd op de koop en verkoop van antieke klokken. Start Inc. sluit jaarlijks ongeveer
2
Casus I (40 punten)
Pierre de Boulle (Franse en Colombiaanse nationaliteit) en Mercedes Delgado (Colombiaanse
nationaliteit) zijn in april 2015 in Bogota (Colombia) in het huwelijk getreden. Drie jaar na de
huwelijkssluiting zijn zij in Parijs (Frankrijk) gaan wonen. Daar werkt Pierre als CFO van
een groot modehuis. Mercedes is controller bij een hotelketen. Pierre’s ouders die ook in
Parijs wonen passen een paar dagen per week op hun drie kinderen die de Colombiaanse en
Franse nationaliteit bezitten en in respectievelijk 2016, 2018 en 2020 geboren zijn. Wanneer
Pierre in 2021 het aanbod krijgt om als CEO van de Amsterdamse vestiging van het
modehuis te gaan werken wil hij deze kans met beide handen aangrijpen. Mercedes stemt na
enig aarzelen toe en het echtpaar besluit dat Pierre een appartement in Amsterdam zal huren
en 3,5 dag per week in Amsterdam en 3,5 dag per week in Parijs zal verblijven.
In 2023 blijken Mercedes en de kinderen niet erg gelukkig. Wanneer Mercedes blijft
aandringen dat Pierre weer fulltime in Parijs komt wonen en werken, besluit Pierre een
verzoek tot echtscheiding in te dienen bij de rechtbank Amsterdam. Het blijkt dat Pierre een
Nederlandse vriendin (Anna) en bij haar een zoontje van 3 maanden oud heeft. Naast
ontbinding van zijn huwelijk met Mercedes vraagt Pierre de rechtbank Amsterdam tevens om
verdeling van de huwelijksgemeenschap.
Mercedes voert verweer. Zij stelt dat de Nederlandse rechter niet bevoegd is van het
echtscheidingsverzoek kennis te nemen omdat niet Nederland maar Frankrijk als Pierre’s
gewone verblijfplaats moet worden gezien: daar woont zijn gezin en is zijn sociale leven en
woont hij de helft van de week. Verder meent zij, mocht de Nederlandse rechter zich toch
bevoegd achten, dat de echtscheiding naar Colombiaans recht uitgesproken dient te worden.
Voorts vraagt zij eenhoofdig gezag ten aanzien van de drie kinderen en verzoekt zij ten
behoeve van hen om alimentatie. Pierre meent dat op het echtscheidingsverzoek Nederlands
recht van toepassing is.
Vragen
1. (a) Is de rechtbank Amsterdam bevoegd om kennis te nemen van het door Pierre
ingestelde echtscheidingsverzoek? Betrek in uw antwoord het verweer van Mercedes.
(7 punten)
(b) Gesteld dat de Nederlandse rechter bevoegd is om kennis te nemen van het
echtscheidingsverzoek, welk recht beheerst dan het echtscheidingsverzoek? Betrek in
uw antwoord de standpunten van partijen. (7 punten)
2. (a) Is rechtbank Amsterdam bevoegd van het nevenverzoek tot verdeling van de
huwelijksgemeenschap kennis te nemen? (8 punten)
1
, (b) Gesteld dat de Nederlandse rechter zich bevoegd acht van het nevenverzoek tot
verdeling van de huwelijksgemeenschap kennis te nemen, naar welk recht zal hij het
huwelijksvermogenregime van Pierre en Mercedes beoordelen? (8 punten)
3. Is de rechtbank Amsterdam bevoegd om kennis te nemen van het verzoek van
Mercedes ten aanzien van het eenhoofdig gezag over de minderjarige kinderen? (10
punten)
Casus II (23 punten)
Herman (Nederlandse nationaliteit) verhuist in 1972 vanuit zijn geboorteplaats Utrecht
(Nederland) naar Marseille (Frankrijk). Daar leert hij Jannie (Nederlandse nationaliteit)
kennen die al sinds haar geboorte in Frankrijk woont. Hij treedt met haar in het huwelijk op
12 november 1976 in Marseille, waar het echtpaar blijft wonen.
Eind 2021 verlaat Herman de echtelijke woning en trekt voorlopig in bij een vriend in Lille
(Frankrijk). Op 1 maart 2023 dient hij een verzoek tot echtscheiding in bij de Rechtbank Den
Haag. Voorts verzoekt hij verdeling van de algehele gemeenschap van goederen naar
Nederlands recht waarin hij stelt te zijn gehuwd. Jannie voert geen verweer.
Vraag
4. Gesteld dat Rechtbank Den Haag zich bevoegd acht van hoofd- en nevenverzoek kennis
te nemen: naar welk recht zal hij het nevenverzoek beoordelen? (10 punten)
Vervolg Casus II
Stel dat Herman geen echtscheidingsverzoek indient maar tijdens een fietstocht in België als
gevolg van een ongeluk om het leven komt. Jannie vindt in hun echtelijke woning een
handgeschreven testament dat Herman tijdens een vakantie in Brazilië heeft opgesteld waarin
hij zijn neef Hein tot enig erfgenaam benoemd.
In tegenstelling tot Nederland, Frankrijk en België kent Brazilië geen vormvoorschriften voor
het opstellen van uiterste wilsbeschikkingen.
5. (a) Welk recht is volgens Nederlands IPR van toepassing op de vraag of het testament
qua vorm rechtsgeldig is? (5 punten)
(b) Welk recht beheerst naar Nederlands IPR de rechtsgeldigheid van de aanwijzing
van Hein als enig erfgenaam? (8 punten)
Casus III (27 punten)
Start Inc. is een in 2018 overeenkomstig het recht van de Amerikaanse staat Delaware
opgerichte kapitaalvennootschap die haar statutaire zetel ook in deze staat heeft. Het
hoofdbestuur van de vennootschap is in Roermond (Nederland) gevestigd. Start Inc. heeft
zich toegelegd op de koop en verkoop van antieke klokken. Start Inc. sluit jaarlijks ongeveer
2