Samenvatting - Gerechtelijk Recht en Deskundigenonderzoek (13/20 gehaald!!)

Deskundigenonderzoek – Stilten en De Rouck
Inleiding: begripsbeschrijving (H1)

Begripsomschrijving

- Expertise
o Deskundige onderzoek
o Verslag van een expertise
- Expert
o Deskundige m.n. als iem. Die geroepen wordt om in betwiste zaken uitspraak te oden
of om advies te geven



Maatschappelijke context

- Deskundigenonderzoek is een maatregel waarbij één of meer partijen beroep doen op een
deskundige om feiten vast te stellen en gebeurlijk om advies van technische aard uit te
brengen
o de deskundige informeert (in het kader van bewijsvoering)
- geschil tussen twee of meer partijen
- geschillenbeslechting
o zonder tussenkomst van derden
o met tussenkomst van derden: onderhandeling - bemiddeling -bindende invulling
o gerechtelijke procedure
o doel: oplossing vinden die juridisch afdwingbaar is



Het deskundig verslag als bewijsmiddel

Burgerlijk bewijsrecht:

- wie moet bewijzen?
o Hij die neemt een ander in recht te kunnen aanspreken
- Wat moet bewezen worden?
o Aangevoerde feiten en rechtshandelingen die betwist worden (art. 8.3 BW)
- Op welke manier mag/kan bewezen worden?
o bewijs tegen een consument (B2C) >< bewijs tussen en tegen ondernemingen (B2B)
o toelaatbaarheid van bewijsmiddelen: “met alle middelen van bewijs” >< “volwaardig
geschrift” (vanaf € 3.500)
o bewijswaarde>< bewijskracht

 bewijsmiddelen met volle bewijskracht
 bekentenis en gedingbeslissende eed
 bewijsmiddelen met een bepaalde bewijskracht
 wettelijke vermoedens
 volwaardig geschrift: authentiek/onderhandse akte

,  bewijsmiddelen met een vrije bewijswaarde
 getuigenbewijs
 feitelijke vermoedens
 begin van bewijs door geschrift

Bewijsmogelijkheden volgens het gerechtelijk wetboek:

- overleggen van stukken (art. 877 e.v. Ger. W.), bv. authentiek geschrift
- schriftonderzoek (art. 833 e.v. Ger. W.), bv. bewijs dat een geschrift al dan niet authentiek is
- getuigenverhoor (art. 951 e.v. Ger. W.)
- persoonlijke verschijning (art. 922 e.v. Ger. W.)
- gedingbeslissende eed (art. 1005 e.v. Ger. W.)
- plaatsopneming (art. 1007 e.v. Ger. W.)
- gerechtelijk deskundigenonderzoek (art. 962 –991bisGer. W.)
o meest gevraagd en meest gebruikte instrument in de bewijsvoering
o maar: subsidiair!
 de partijen moeten minstens aannemelijk maken dat een gerechtelijk
deskundigenonderzoek aangewezen is

bewijswaarde van het deskundig verslag?:

- Rapportering van een deskundigenonderzoek door een derde (geen betrokken partij)
- Geen volwaardig geschrift zoals bedoeld in Boek 8 BW (!)
o  Geen bewijskracht
o  Cass. 22 december 1983: specifieke rechtsgevolgen van het deskundigenverslag
als bewijsmiddel
- beoordeling van de bewijswaarde op basis van:
o reputatie van de deskundige
o inhoudelijke onderbouwing
o objectiviteit van de vaststellingen
o omstandigheden waarin het verslag tot stand is gekomen (tegenspraak)
o …
- materiële vaststellingen >< beoordeling door de deskundige




Het deskundigenonderzoek (met betrekking tot onroerende goederen)

Soorten deskundigenonderzoek (syllabus p. 10)

,Gerechtelijk deskundigenonderzoek:

- aanstelling door rechter
- opdracht omschreven door rechter
o niet bindend technisch advies aan rechter

Soorten gerechtelijk deskundigenonderzoek:

- gerechtelijke expertise in burgerlijke zaken >< gerechtelijke expertise in strafzaken
- tegensprekelijke gerechtelijke expertise >< eenzijdige gerechtelijke expertise
- specifieke procedures opgelegd krachtens de we
- bv.
o uitwinning (art. 7 e.v. Hyp. W.)
o onteigening tot algemeen nut (Vlaams Onteigeningsdecreet)
o voorafgaande schatting (art. 3.3.1.0.9 Vlaamse Codex Fiscaliteit)
o gerechtelijke afpaling (art. 39 e.v. Veldw.)

Buitengerechtelijke deskundigenonderzoek:

- eenzijdig deskundigenonderzoek
o advies aan één partij
o aanneming (levering van diensten)
o juridsich kader: contractenrecht
o NIET TEGENSTELBAAR
- Minnelijk deskundigenonderzoek
o Advies aan verschillende partijen (met tegenstrijdige belangen)
o Aanneming (levering van diensten)
o Juridisch kader
 bevoegdheidsclausule in de basisovereenkomst tss. Partijen
 wettelijk kader afhankelijk van de context

, o soorten
 minnelijke expertise, (vaak) beperkt tot materiële vaststellingen
 participatie in geschillen beslechting: bemiddeling / collaboratieve
onderhandeling / bindende derdenbeslissing / arbitrage
o WEL TEGENSTELBAAR!



Tegenstelbaar of op tegenspraak?

- Tegenstelbaar wil zeggen dat een feit/document/conclusie uit een deskundigenonderzoek/...
ingeroepen kan worden tegen een partij of zelfs tegen een derde.
- Op tegenspraak (tegensprekelijk, Fr.: contradictoir) wil zeggen dat alle betrokken partijen in
dezelfde mate de mogelijkheid gekregen hebben om hun standpunt kenbaar te maken bij alle
elementen waarop de beoordeling van hun aansprakelijkheid gesteund wordt.
o Principe van hoor-en wederhoor, ingebed in het recht op verdediging (art. 6 EVRM)




- Rechtshandelingen die op tegenspraak tot stand gekomen zijn zullen tegenstelbaar zijn aan
de betrokken partijen



De deskundige

Toetreding tot het beroep

- definitie volgens Associatie van Belgische Experten (ABEX)
o “mag alleen als expert betiteld worden, hij die door ervaring en praktijk een
voldoende kennis verworven heeft”
o kennis door ervaring en praktijk
- algemeen: (ad hoc) geen beschermd en gereglementeerd beroep, geen titelbescherming
o iedereen mag zich “expert” noemen en expertiseopdrachten uitvoeren
 context: aannemingsovereenkomst
- afwijkingen op de regel afhankelijk van de omstandigheden

Afwijkingen en aanvullingen op de algmene regel:

- deskundigenopdracht ‘B2C’  Wetgeving handelspraktijken van toepassing (syll. P. 13)
- deskundigenactiviteit voorbehouden aan beschermde en gereglementeerde beroepen
o inschrijving op de tabel van de beroepsfederatie
- overlapping met activiteiten van privédetective
o vergunning privédetective vereist
o uitzondering:
 gerechtsdeskundigen
 beoefenaars van een beschermd en gereglementeerd beroep