BIJZONDERE VRAAGSTUKKEN
UIT HET STRAFPROCESRECHT
AJ ’24 – ‘25
,Inhoudsopgave
INLEIDING ............................................................................................................ 7
1 DE CORRECTIONELE TERECHTZITTING ......................................................... 10
1.1 DE BEVOEGDHEID VAN DE CORRECTIONELE RECHTBANK ............................................ 10
1.1.1 Algemene en materiële bevoegdheid.................................................... 10
1.1.2 Persoonlijke bevoegdheid .................................................................. 15
1.1.3 Territoriale bevoegdheid .................................................................... 15
2 VOORBEREIDING VAN DE TERECHTZITTING ................................................ 17
2.1 TOEWIJZING VAN DE DOSSIERS EN INDELING VAN DE RECHTBANK IN KAMERS ................... 17
2.2 DE PROCEDURE VAN DAGVAARDING .................................................................. 19
2.2.1 Algemene begrippen ......................................................................... 19
2.2.2 De wijze van betekening .................................................................... 20
2.2.3 Vormvoorschriften van het betekenings-exploot ..................................... 24
2.2.4 Vormvoorschriften van de dagvaarding ................................................ 25
2.2.5 De vermelding van de ten laste gelegde feiten....................................... 27
2.2.6 Termijnen van dagvaarding ................................................................ 31
2.3 ANDERE WIJZEN VAN AANHANGIG MAKING, DE VRIJWILLIGE VERSCHIJNING. ..................... 33
3 SAMENSTELLING VAN DE RECHTBANK .......................................................... 35
3.1 ALGEMEEN .............................................................................................. 35
3.2 VEREISTE VAN ONPARTIJDIGHEID – NIET TE KENNEN VOOR HET EXAMEN ......................... 37
3.3 CONTINUÏTEIT VAN DE ZETEL ......................................................................... 38
3.3.1 Vonnis alvorens recht te doen............................................................. 39
3.3.2 Lot van de onderzoekhandelingen gesteld voor de vorige zetel ................. 39
3.4 HET OPENBAAR MINISTERIE .......................................................................... 40
3.5 DE GRIFFIER ........................................................................................... 40
4 HET PROCES-VERBAAL VAN DE TERECHTZITTING ........................................ 42
5 DE OPENBAARHEID VAN DE TERECHTZITTING ............................................. 44
5.1.1 De uitzonderingen ............................................................................ 45
6 DE LEIDING DER DEBATTEN EN DE HANDHAVING VAN DE ORDE................. 47
6.1 LEIDING VAN HET ONDERZOEK TER TERECHTZITTING EN DE DEBATTEN ........................... 47
6.2 DE HANDHAVING VAN DE OPENBARE ORDE .......................................................... 48
7 ONDERZOEK TER TERECHTZITTING .............................................................. 50
© 2025 Vrije Universiteit Brussel – Bijzondere vraagstukken strafprocesrecht
, 7.1 VOLGORDE EN ONDERZOEKSMAATREGELEN .......................................................... 50
7.2 SPECIFIEKE REGELS INZAKE MEER VOORKOMENDE ONDERZOEKSMAATREGELEN .................. 51
7.2.1 Ondervraging van de beklaagde .......................................................... 51
7.2.2 Horen van de getuigen ...................................................................... 51
7.3 HET DESKUNDIGENONDERZOEK ....................................................................... 55
7.3.1 Het horen van deskundigen ................................................................ 56
7.3.2 Tegenspraak ................................................................................... 57
7.3.3 Besluitvorming ................................................................................. 58
7.4 OPPORTUNITEIT VAN ONDERZOEKSDADEN TER TERECHTZITTING .................................. 59
8 BIJKOMEND ONDERZOEK .............................................................................. 61
8.1 BIJKOMENDE ONDERZOEKSOPDRACHTEN OF AANVULLENDE ONDERZOEKSDADEN ................. 61
8.2 DE ACTIEVE ROL ....................................................................................... 62
8.3 VERZOEKEN VAN PARTIJEN OM BIJKOMEND ONDERZOEK ............................................ 63
8.3.1 Getuigenverhoor .............................................................................. 63
8.3.2 Andere onderzoeksdaden ................................................................... 65
8.3.3 Verzoeken tot voeging van stukken aan het strafdossier en tot overlegging
van stukken ............................................................................................... 65
8.4 MODALITEITEN ......................................................................................... 66
9 DE BEKLAAGDE .............................................................................................. 67
9.1 DE VERTEGENWOORDIGING ........................................................................... 67
9.2 DE JURIDISCHE BIJSTAND EN DE RECHTSBIJSTAND ................................................. 68
10 VOORLOPIGE INVRIJHEIDSTELLING.......................................................... 70
11 TAAL ........................................................................................................... 74
12 CONCLUSIES ............................................................................................... 75
13 DE VERDAGING ........................................................................................... 79
14 BERAADSLAGING ........................................................................................ 80
14.1 SLUITING VAN DE DEBATTEN, BEGIN VAN HET BERAAD........................................... 80
14.2 DUUR VAN HET BERAAD ............................................................................. 80
14.3 BERAADSLAGING .................................................................................... 81
14.4 HEROPENING VAN DE DEBATTEN ................................................................... 81
15 WIJZIGING VAN DE TENLASTELEGGING .................................................... 83
15.1 BEGINSELEN ......................................................................................... 83
15.2 WIJZIGING VAN KWALIFICATIE ..................................................................... 84
15.3 VERBETERING VAN OMSCHRIJVING OF VAN DE DATUM VAN DE TENLASTELEGGING ............. 84
© 2025 Vrije Universiteit Brussel – Bijzondere vraagstukken strafprocesrecht
, 16 HET VONNIS ............................................................................................... 85
16.1 VERMELDINGEN ...................................................................................... 85
16.2 ONDERTEKENING .................................................................................... 86
16.3 EENHEID VAN UITSPRAAK ........................................................................... 86
16.4 DATUM ............................................................................................... 86
16.5 MOTIVERING VAN DE SCHULD (ZIE OOK MOTIVERING VAN DE STRAF) .......................... 86
16.6 UITSPRAAK .......................................................................................... 89
16.7 TAAL.................................................................................................. 89
17 DE VEROORDELING TOT DE KOSTEN .......................................................... 90
18 DE MOTIVERING VAN DE STRAF ................................................................. 91
19 DE ONMIDDELLIJKE AANHOUDING ............................................................ 94
20 UITLEGGING EN VERBETERING VAN HET VONNIS ..................................... 95
1 HET VERZET ..................................................................................................... 2
1.1 BESLISSING VATBAAR VOOR VERZET: VONNIS BIJ VERSTEK OF OP TEGENSPRAAK ..................3
1.2 DE MOGELIJKHEDEN OM VERZET IN TE DIENEN ........................................................4
1.2.1 De niet ontvankelijkheid ......................................................................4
1.2.2 Het verzet wordt ongedaan verklaard.....................................................6
2 HET HOGER BEROEP ........................................................................................ 9
2.1 VOOR HOGER BEROEP VATBARE BESLISSINGEN ........................................................9
2.2 PARTIJEN DIE HOGER BEROEP KUNNEN INSTELLEN .................................................. 11
2.3 VORMEN VAN HOGER BEROEP ......................................................................... 11
2.4 DE TERMIJN VAN HET HOOFDBEROEP ................................................................. 12
2.4.1 De termijn van gemeen recht() ........................................................... 12
2.4.2 Het volgappel .................................................................................. 13
2.4.3 De bijzondere termijn voor de burgerlijke partij tegen partijen die ze in het
geding in het hoger beroep wil blijven betrekken. ............................................. 13
2.5 HET INCIDENTEEL HOGER BEROEP .................................................................... 14
2.6 HET VERZOEKSCHRIFT TOT HOGER BEROEP .......................................................... 14
2.7 GEVOLGEN VAN HOGER BEROEP ...................................................................... 16
2.7.1 Het devolutief gevolg ........................................................................ 17
2.7.2 De relatieve werking ......................................................................... 18
2.7.3 Uitzondering: evocatie ...................................................................... 19
2.7.4 Het opschortend gevolg ..................................................................... 19
2.8 AFSTAND VAN HOGER BEROEP ........................................................................ 19
2.9 RECHTSPLEGING OP HOGER BEROEP .................................................................. 20
2.10 DE BESLISSING OP HOGER BEROEP ................................................................ 21
© 2025 Vrije Universiteit Brussel – Bijzondere vraagstukken strafprocesrecht
UIT HET STRAFPROCESRECHT
AJ ’24 – ‘25
,Inhoudsopgave
INLEIDING ............................................................................................................ 7
1 DE CORRECTIONELE TERECHTZITTING ......................................................... 10
1.1 DE BEVOEGDHEID VAN DE CORRECTIONELE RECHTBANK ............................................ 10
1.1.1 Algemene en materiële bevoegdheid.................................................... 10
1.1.2 Persoonlijke bevoegdheid .................................................................. 15
1.1.3 Territoriale bevoegdheid .................................................................... 15
2 VOORBEREIDING VAN DE TERECHTZITTING ................................................ 17
2.1 TOEWIJZING VAN DE DOSSIERS EN INDELING VAN DE RECHTBANK IN KAMERS ................... 17
2.2 DE PROCEDURE VAN DAGVAARDING .................................................................. 19
2.2.1 Algemene begrippen ......................................................................... 19
2.2.2 De wijze van betekening .................................................................... 20
2.2.3 Vormvoorschriften van het betekenings-exploot ..................................... 24
2.2.4 Vormvoorschriften van de dagvaarding ................................................ 25
2.2.5 De vermelding van de ten laste gelegde feiten....................................... 27
2.2.6 Termijnen van dagvaarding ................................................................ 31
2.3 ANDERE WIJZEN VAN AANHANGIG MAKING, DE VRIJWILLIGE VERSCHIJNING. ..................... 33
3 SAMENSTELLING VAN DE RECHTBANK .......................................................... 35
3.1 ALGEMEEN .............................................................................................. 35
3.2 VEREISTE VAN ONPARTIJDIGHEID – NIET TE KENNEN VOOR HET EXAMEN ......................... 37
3.3 CONTINUÏTEIT VAN DE ZETEL ......................................................................... 38
3.3.1 Vonnis alvorens recht te doen............................................................. 39
3.3.2 Lot van de onderzoekhandelingen gesteld voor de vorige zetel ................. 39
3.4 HET OPENBAAR MINISTERIE .......................................................................... 40
3.5 DE GRIFFIER ........................................................................................... 40
4 HET PROCES-VERBAAL VAN DE TERECHTZITTING ........................................ 42
5 DE OPENBAARHEID VAN DE TERECHTZITTING ............................................. 44
5.1.1 De uitzonderingen ............................................................................ 45
6 DE LEIDING DER DEBATTEN EN DE HANDHAVING VAN DE ORDE................. 47
6.1 LEIDING VAN HET ONDERZOEK TER TERECHTZITTING EN DE DEBATTEN ........................... 47
6.2 DE HANDHAVING VAN DE OPENBARE ORDE .......................................................... 48
7 ONDERZOEK TER TERECHTZITTING .............................................................. 50
© 2025 Vrije Universiteit Brussel – Bijzondere vraagstukken strafprocesrecht
, 7.1 VOLGORDE EN ONDERZOEKSMAATREGELEN .......................................................... 50
7.2 SPECIFIEKE REGELS INZAKE MEER VOORKOMENDE ONDERZOEKSMAATREGELEN .................. 51
7.2.1 Ondervraging van de beklaagde .......................................................... 51
7.2.2 Horen van de getuigen ...................................................................... 51
7.3 HET DESKUNDIGENONDERZOEK ....................................................................... 55
7.3.1 Het horen van deskundigen ................................................................ 56
7.3.2 Tegenspraak ................................................................................... 57
7.3.3 Besluitvorming ................................................................................. 58
7.4 OPPORTUNITEIT VAN ONDERZOEKSDADEN TER TERECHTZITTING .................................. 59
8 BIJKOMEND ONDERZOEK .............................................................................. 61
8.1 BIJKOMENDE ONDERZOEKSOPDRACHTEN OF AANVULLENDE ONDERZOEKSDADEN ................. 61
8.2 DE ACTIEVE ROL ....................................................................................... 62
8.3 VERZOEKEN VAN PARTIJEN OM BIJKOMEND ONDERZOEK ............................................ 63
8.3.1 Getuigenverhoor .............................................................................. 63
8.3.2 Andere onderzoeksdaden ................................................................... 65
8.3.3 Verzoeken tot voeging van stukken aan het strafdossier en tot overlegging
van stukken ............................................................................................... 65
8.4 MODALITEITEN ......................................................................................... 66
9 DE BEKLAAGDE .............................................................................................. 67
9.1 DE VERTEGENWOORDIGING ........................................................................... 67
9.2 DE JURIDISCHE BIJSTAND EN DE RECHTSBIJSTAND ................................................. 68
10 VOORLOPIGE INVRIJHEIDSTELLING.......................................................... 70
11 TAAL ........................................................................................................... 74
12 CONCLUSIES ............................................................................................... 75
13 DE VERDAGING ........................................................................................... 79
14 BERAADSLAGING ........................................................................................ 80
14.1 SLUITING VAN DE DEBATTEN, BEGIN VAN HET BERAAD........................................... 80
14.2 DUUR VAN HET BERAAD ............................................................................. 80
14.3 BERAADSLAGING .................................................................................... 81
14.4 HEROPENING VAN DE DEBATTEN ................................................................... 81
15 WIJZIGING VAN DE TENLASTELEGGING .................................................... 83
15.1 BEGINSELEN ......................................................................................... 83
15.2 WIJZIGING VAN KWALIFICATIE ..................................................................... 84
15.3 VERBETERING VAN OMSCHRIJVING OF VAN DE DATUM VAN DE TENLASTELEGGING ............. 84
© 2025 Vrije Universiteit Brussel – Bijzondere vraagstukken strafprocesrecht
, 16 HET VONNIS ............................................................................................... 85
16.1 VERMELDINGEN ...................................................................................... 85
16.2 ONDERTEKENING .................................................................................... 86
16.3 EENHEID VAN UITSPRAAK ........................................................................... 86
16.4 DATUM ............................................................................................... 86
16.5 MOTIVERING VAN DE SCHULD (ZIE OOK MOTIVERING VAN DE STRAF) .......................... 86
16.6 UITSPRAAK .......................................................................................... 89
16.7 TAAL.................................................................................................. 89
17 DE VEROORDELING TOT DE KOSTEN .......................................................... 90
18 DE MOTIVERING VAN DE STRAF ................................................................. 91
19 DE ONMIDDELLIJKE AANHOUDING ............................................................ 94
20 UITLEGGING EN VERBETERING VAN HET VONNIS ..................................... 95
1 HET VERZET ..................................................................................................... 2
1.1 BESLISSING VATBAAR VOOR VERZET: VONNIS BIJ VERSTEK OF OP TEGENSPRAAK ..................3
1.2 DE MOGELIJKHEDEN OM VERZET IN TE DIENEN ........................................................4
1.2.1 De niet ontvankelijkheid ......................................................................4
1.2.2 Het verzet wordt ongedaan verklaard.....................................................6
2 HET HOGER BEROEP ........................................................................................ 9
2.1 VOOR HOGER BEROEP VATBARE BESLISSINGEN ........................................................9
2.2 PARTIJEN DIE HOGER BEROEP KUNNEN INSTELLEN .................................................. 11
2.3 VORMEN VAN HOGER BEROEP ......................................................................... 11
2.4 DE TERMIJN VAN HET HOOFDBEROEP ................................................................. 12
2.4.1 De termijn van gemeen recht() ........................................................... 12
2.4.2 Het volgappel .................................................................................. 13
2.4.3 De bijzondere termijn voor de burgerlijke partij tegen partijen die ze in het
geding in het hoger beroep wil blijven betrekken. ............................................. 13
2.5 HET INCIDENTEEL HOGER BEROEP .................................................................... 14
2.6 HET VERZOEKSCHRIFT TOT HOGER BEROEP .......................................................... 14
2.7 GEVOLGEN VAN HOGER BEROEP ...................................................................... 16
2.7.1 Het devolutief gevolg ........................................................................ 17
2.7.2 De relatieve werking ......................................................................... 18
2.7.3 Uitzondering: evocatie ...................................................................... 19
2.7.4 Het opschortend gevolg ..................................................................... 19
2.8 AFSTAND VAN HOGER BEROEP ........................................................................ 19
2.9 RECHTSPLEGING OP HOGER BEROEP .................................................................. 20
2.10 DE BESLISSING OP HOGER BEROEP ................................................................ 21
© 2025 Vrije Universiteit Brussel – Bijzondere vraagstukken strafprocesrecht
