VPK IN DE MAATSCHAPPIJ:
SOCIOLOGIE
1. INLEIDING
Sociale ongelijkheid inzake gezondheid:
o Neemt toe in België; hoger grschoolden leven langer dan lager
geschoolden
o Opleidingsniveau speelt een rol in gezondheid
o Sociale ongelijkheid heeft impact op gezondheidsongelijken maar
ook andersom -> sociale ongelijkheid een negatieve spiraal
Hoe kan men dit verklaren?
o Relatie tussen lagere sociaaleconomische status en slechte
gezondheid heeft een materiële oorzaak
o Er is een verband tussen toegang tot gezondheidszorg en
onderwijsniveau: er zijn bepaalde gedragingen die een hoger
onderwijsniveau stellen die een positief gevolg hebben voor de
gezondheid, bv. Gebruik van schadelijke stoffen is hoger in lager
sociale klassen, stress zelf kan pathogene effecten heben
In de strijd tegen gezondheidsongelijkheid, zal ook armoede zelf moeten
worden aanpakt worden
2. WETENSCHAP V/D SAMENLEVING
2.1 Situering
Sociologie = sociale wetenschappen die intermenselijke relaties,
processen die zich daarin voordoen en de instituties en organisatievormen
die hieruit voortvloeien, bestuderen
Menselijk gedrag -> materieel object van deze wetenschappen
Sociologen kijken naar het sociaal aspect t.o.v. een psycholoog kijkt naar
het individueel aspect -> formeel object
1
, Historische situering:
Verbanden zoeken tussen aard van de samenleving en de ontwikkeling van
het denken en leven in kaart brengen
Franse Revolutie = bloederig gevolg van een denkproces doorheen 18e
eeuw
“Verlichting” benadrukt rede, in samenspel met waarneming de waarheid
kan ontsluiten en verdringt zo traditie, overlevering en openbaring als
bronnen van kennis
o Dit rationalisme + voortgangsgeloof zorgt voor een kritsiche kijk
op bestaande maatschappelijke ordening
Industriële revolutie in Europa
o Sociaaleconomische omwentelingen
o Federale structuren valt
o Begin moderne samenleving
Auguste Comte: grondlegger sociologie
o Zijn overtuiging was dat het sociale leven aan vaste wetten
onderworpen was
o Als men deze wetten kende -> kon men de problemen van een
nieuwe maatschappelijke ordening aanpakken
Eerste grote sociologen
o Emile Durkheim
o Max Weber
2.2 Sociologie als wetenschap
Socio-logie: leer van de samenleving
o Onderzoekt maatschappelijke verschijnselen
o Wil deze wetenschappelijk verklaren
o Als wetenschap onderscheidt sociologie van alledaagse kennis door:
Empirische (proefondervindelijk)
Systematische (telkens zelfde manier)
Generalistisch (veralgemenend)
Sociologie levert geen wetmatigheden op (zoals wel het geval is bij
natuurwetenschappen) maar regelmatigheden en trends, die tijds- en
plaatsgebonden zijn
De samenleving is voortdurend in beweging en veranderend
2
SOCIOLOGIE
1. INLEIDING
Sociale ongelijkheid inzake gezondheid:
o Neemt toe in België; hoger grschoolden leven langer dan lager
geschoolden
o Opleidingsniveau speelt een rol in gezondheid
o Sociale ongelijkheid heeft impact op gezondheidsongelijken maar
ook andersom -> sociale ongelijkheid een negatieve spiraal
Hoe kan men dit verklaren?
o Relatie tussen lagere sociaaleconomische status en slechte
gezondheid heeft een materiële oorzaak
o Er is een verband tussen toegang tot gezondheidszorg en
onderwijsniveau: er zijn bepaalde gedragingen die een hoger
onderwijsniveau stellen die een positief gevolg hebben voor de
gezondheid, bv. Gebruik van schadelijke stoffen is hoger in lager
sociale klassen, stress zelf kan pathogene effecten heben
In de strijd tegen gezondheidsongelijkheid, zal ook armoede zelf moeten
worden aanpakt worden
2. WETENSCHAP V/D SAMENLEVING
2.1 Situering
Sociologie = sociale wetenschappen die intermenselijke relaties,
processen die zich daarin voordoen en de instituties en organisatievormen
die hieruit voortvloeien, bestuderen
Menselijk gedrag -> materieel object van deze wetenschappen
Sociologen kijken naar het sociaal aspect t.o.v. een psycholoog kijkt naar
het individueel aspect -> formeel object
1
, Historische situering:
Verbanden zoeken tussen aard van de samenleving en de ontwikkeling van
het denken en leven in kaart brengen
Franse Revolutie = bloederig gevolg van een denkproces doorheen 18e
eeuw
“Verlichting” benadrukt rede, in samenspel met waarneming de waarheid
kan ontsluiten en verdringt zo traditie, overlevering en openbaring als
bronnen van kennis
o Dit rationalisme + voortgangsgeloof zorgt voor een kritsiche kijk
op bestaande maatschappelijke ordening
Industriële revolutie in Europa
o Sociaaleconomische omwentelingen
o Federale structuren valt
o Begin moderne samenleving
Auguste Comte: grondlegger sociologie
o Zijn overtuiging was dat het sociale leven aan vaste wetten
onderworpen was
o Als men deze wetten kende -> kon men de problemen van een
nieuwe maatschappelijke ordening aanpakken
Eerste grote sociologen
o Emile Durkheim
o Max Weber
2.2 Sociologie als wetenschap
Socio-logie: leer van de samenleving
o Onderzoekt maatschappelijke verschijnselen
o Wil deze wetenschappelijk verklaren
o Als wetenschap onderscheidt sociologie van alledaagse kennis door:
Empirische (proefondervindelijk)
Systematische (telkens zelfde manier)
Generalistisch (veralgemenend)
Sociologie levert geen wetmatigheden op (zoals wel het geval is bij
natuurwetenschappen) maar regelmatigheden en trends, die tijds- en
plaatsgebonden zijn
De samenleving is voortdurend in beweging en veranderend
2
