Hoofdstuk 1 : perifeer ZS
-
Acetylcholine (muscarine Neurotransmitter die weinig specifiek is - Gebruiken we niet als
agonist) want werkt zowel op muscarine als geneesmiddel
nicotine receptor -> niet te vertrouwen. - Perifeer is dit wel belangrijk
Zeer snelle hydrolyse dus korte
werkzaamheid
Bethanechol (muscarine Dit is een muscarine agonist die een - Behandeling voor de blaas en
agonist) lange werkzaamheid heeft, effecten gastro-intestinale hypotonie
voorspelbaar want bindt enkel op - Moeilijkheden bij mictio
muscarine R
Pilocarpine (muscarine Dit is een muscarine agonist met een - Glaucoom
agonist) lange werkzaamheid. Zorgt voor miosis
dus betere afvoer van oogvocht ->
oogboldruk gaat stijgen
Atropine (muscarine Parasympaticolytica, M antagonist. - niet bij glaucoom!
antagonist) Wordt gebruikt in oogdruppels om - Niet frequent toedienen
midriase te verkrijgen en dit komt uit de - Pre-medicatie voor gas
plant, atropa belladonna. Het is een anesthesie -> verminderde
muscarine antagonist en we krijgen secreet productie
hierdoor een verhoogde oogdruk. Wordt - Vangt bradycardie op door PS
gebruikt als pre-medicatie. Niet te temperen
selectief, goede absorptie oraal,
centraal zenuwstelsel stimulent
Glycopyrrolaat (muscarine Recenter preparaat van atropine, wordt - Keizersnede teef
antagonist) gebruikt om minder tachycardie uit te - Langere werkingsduur dan
lokken, het bevat een quaternaire atropine
stikstof verbinding dus komt niet aan het - daling GI motiliteit,
centraal zenuwstelsel. Heeft lange tachycardie en bronchiale
werkingsduur en gaat niet door de secreties
placenta barrière! Het heeft minder
neveneffecten thv CZS
Hyoscine/scopolamine Parasympaticolytica, zorgt voor sedatie
(muscarine antagonist) dus is centraal zenuwstelsel depressor.
Voor de rest is het hetzelfde als atropine
Hyosine butylbromide= Zelfde effect als atropine maar we willen - Koliek (werkt niet tegen de
butylscopotamine GI-effecten en deze is perfect want pijn)
(Muscarine antagonist) geraakt niet door bloed hersen barrière - Geen centraal zenuwstelsel
door ionisatie. Andere naam is werking
buscopan
Tiotropicum (Muscarine Wordt vnl. gebruikt voor AH stelsel en dit - Inhibitie secretie thv AH
antagonist) is heeft een lange werking (LAMA) itt tot stelsel
Ipratropium die kort werkend is (SAMA)
en zetten we enkel in als het nodig is.
Emma wingels – 1ste master diergeneeskunde – 24/25
, Tiotropicum zetten we standaard 2x per
dag in en werkt 12u
Rocuronium (NT blokker) niet depolariserend, werken perifeer - Paralyse dwars gestreepte
thv de spier spieren, gaat langer werken
Suxamethionium (NT Dit is een neuromusculaire blokker -> - Voor slappe paralyse: kort en
blokker) depolariserend, werken perifeer thv snel werkzaam
de spier. Het gaat binden aan nicotine R
en gaat zorgen dat natrium kanaal open
gaat -> spiercontractie. Verlaat R en
zorgt voor trage repolarisatie en
onvolledig. Eerst krijg je dus
spiercontractie -> normaal!
Benzodiazepines (GABA a Echte anestheticum, minor tranquilizer. - Angst wegnemen
R) = anxiolytica Binden op dopamine R waardoor GABA (=anxiolyse)
Neuro musculaire blokker makkelijker kan binden waardoor je - Hypnose
meer Cl- influx krijgt -> minder prikkel - sedatie (premedicatie) ->
overdracht. MIDAZOLAM of ZOLAZEPAM
Hierbij heb je voor anesthesie een hoge - myorelexerend
dosis nodig dus gaan we hiervoor niet - anti-epileptisch (status
gebruiken epilepticus) -> DIAZEPAM
diazepam en gualfenesine Dit is een NM blokker, een - Status epilepticus (niet
(neuro musculaire benzodiazepine die centraal gaat geschikt voor chronische
blokker) inwerken. Dit gaan we inzetten tegen gebruik)
status epilepticus en dit geven we
benzodiazepines intranasaal of rectaal
Lidocaïne (niet selectief Langere werkingsduur. Zorgt voor - Lokaal anestheticum
alfa/beta agonist) vasodilatatie want gaan de myo-
epitheelcellen lam leggen waardoor de
moleculen beter worden geresorbeerd
en zo krijg je snellere zenuwstoornissen.
Fenylefrine en efedrine Derivaten van ADR die op alfa en beta - neusspray
(niet selectief alfa en beta gaan werken. Dit geeft VC thv de neus ->
agonist) wordt gebruikt tegen neusloop maar
wordt niet aangeraden door snelle
gewenning, als je stopt ga je effect
verergeren
Isoprenaline (niet Werkt zowel op beta 1 als 2 R waardoor - Gaan we niet echt gebruiken
selectieve B-agonist) je verhoging krijgt van je hartwerking want is niet gunstig
door beta 1 maar je krijgt ook perifere VD - Niet geven bij
door beta 2 waardoor je bloeddruk gaat hypovolemische shock want
verminderen -> dit willen we niet. Geeft we hebben al een lage BD
vasodilatatie wat kan zorgen voor hart hierdoor!
blokkage
Dobutamine (niet Werkt enkel op beta 1 receptoren dus is - Geven bij cardiogene shock
selectieve B-agonist) selectiever. hartwerking stimuleren - CO en hartspier functie
zonder perifere VD. Je wilt de BD laten opnieuw te laten stimuleren
toenemen door de CO te stimuleren
Emma wingels – 1ste master diergeneeskunde – 24/25
-
Acetylcholine (muscarine Neurotransmitter die weinig specifiek is - Gebruiken we niet als
agonist) want werkt zowel op muscarine als geneesmiddel
nicotine receptor -> niet te vertrouwen. - Perifeer is dit wel belangrijk
Zeer snelle hydrolyse dus korte
werkzaamheid
Bethanechol (muscarine Dit is een muscarine agonist die een - Behandeling voor de blaas en
agonist) lange werkzaamheid heeft, effecten gastro-intestinale hypotonie
voorspelbaar want bindt enkel op - Moeilijkheden bij mictio
muscarine R
Pilocarpine (muscarine Dit is een muscarine agonist met een - Glaucoom
agonist) lange werkzaamheid. Zorgt voor miosis
dus betere afvoer van oogvocht ->
oogboldruk gaat stijgen
Atropine (muscarine Parasympaticolytica, M antagonist. - niet bij glaucoom!
antagonist) Wordt gebruikt in oogdruppels om - Niet frequent toedienen
midriase te verkrijgen en dit komt uit de - Pre-medicatie voor gas
plant, atropa belladonna. Het is een anesthesie -> verminderde
muscarine antagonist en we krijgen secreet productie
hierdoor een verhoogde oogdruk. Wordt - Vangt bradycardie op door PS
gebruikt als pre-medicatie. Niet te temperen
selectief, goede absorptie oraal,
centraal zenuwstelsel stimulent
Glycopyrrolaat (muscarine Recenter preparaat van atropine, wordt - Keizersnede teef
antagonist) gebruikt om minder tachycardie uit te - Langere werkingsduur dan
lokken, het bevat een quaternaire atropine
stikstof verbinding dus komt niet aan het - daling GI motiliteit,
centraal zenuwstelsel. Heeft lange tachycardie en bronchiale
werkingsduur en gaat niet door de secreties
placenta barrière! Het heeft minder
neveneffecten thv CZS
Hyoscine/scopolamine Parasympaticolytica, zorgt voor sedatie
(muscarine antagonist) dus is centraal zenuwstelsel depressor.
Voor de rest is het hetzelfde als atropine
Hyosine butylbromide= Zelfde effect als atropine maar we willen - Koliek (werkt niet tegen de
butylscopotamine GI-effecten en deze is perfect want pijn)
(Muscarine antagonist) geraakt niet door bloed hersen barrière - Geen centraal zenuwstelsel
door ionisatie. Andere naam is werking
buscopan
Tiotropicum (Muscarine Wordt vnl. gebruikt voor AH stelsel en dit - Inhibitie secretie thv AH
antagonist) is heeft een lange werking (LAMA) itt tot stelsel
Ipratropium die kort werkend is (SAMA)
en zetten we enkel in als het nodig is.
Emma wingels – 1ste master diergeneeskunde – 24/25
, Tiotropicum zetten we standaard 2x per
dag in en werkt 12u
Rocuronium (NT blokker) niet depolariserend, werken perifeer - Paralyse dwars gestreepte
thv de spier spieren, gaat langer werken
Suxamethionium (NT Dit is een neuromusculaire blokker -> - Voor slappe paralyse: kort en
blokker) depolariserend, werken perifeer thv snel werkzaam
de spier. Het gaat binden aan nicotine R
en gaat zorgen dat natrium kanaal open
gaat -> spiercontractie. Verlaat R en
zorgt voor trage repolarisatie en
onvolledig. Eerst krijg je dus
spiercontractie -> normaal!
Benzodiazepines (GABA a Echte anestheticum, minor tranquilizer. - Angst wegnemen
R) = anxiolytica Binden op dopamine R waardoor GABA (=anxiolyse)
Neuro musculaire blokker makkelijker kan binden waardoor je - Hypnose
meer Cl- influx krijgt -> minder prikkel - sedatie (premedicatie) ->
overdracht. MIDAZOLAM of ZOLAZEPAM
Hierbij heb je voor anesthesie een hoge - myorelexerend
dosis nodig dus gaan we hiervoor niet - anti-epileptisch (status
gebruiken epilepticus) -> DIAZEPAM
diazepam en gualfenesine Dit is een NM blokker, een - Status epilepticus (niet
(neuro musculaire benzodiazepine die centraal gaat geschikt voor chronische
blokker) inwerken. Dit gaan we inzetten tegen gebruik)
status epilepticus en dit geven we
benzodiazepines intranasaal of rectaal
Lidocaïne (niet selectief Langere werkingsduur. Zorgt voor - Lokaal anestheticum
alfa/beta agonist) vasodilatatie want gaan de myo-
epitheelcellen lam leggen waardoor de
moleculen beter worden geresorbeerd
en zo krijg je snellere zenuwstoornissen.
Fenylefrine en efedrine Derivaten van ADR die op alfa en beta - neusspray
(niet selectief alfa en beta gaan werken. Dit geeft VC thv de neus ->
agonist) wordt gebruikt tegen neusloop maar
wordt niet aangeraden door snelle
gewenning, als je stopt ga je effect
verergeren
Isoprenaline (niet Werkt zowel op beta 1 als 2 R waardoor - Gaan we niet echt gebruiken
selectieve B-agonist) je verhoging krijgt van je hartwerking want is niet gunstig
door beta 1 maar je krijgt ook perifere VD - Niet geven bij
door beta 2 waardoor je bloeddruk gaat hypovolemische shock want
verminderen -> dit willen we niet. Geeft we hebben al een lage BD
vasodilatatie wat kan zorgen voor hart hierdoor!
blokkage
Dobutamine (niet Werkt enkel op beta 1 receptoren dus is - Geven bij cardiogene shock
selectieve B-agonist) selectiever. hartwerking stimuleren - CO en hartspier functie
zonder perifere VD. Je wilt de BD laten opnieuw te laten stimuleren
toenemen door de CO te stimuleren
Emma wingels – 1ste master diergeneeskunde – 24/25
